kapak

Fransa Cumhurbaşkanlığı seçimlerinin ilk turu Pazar günü

Fransa Pazar günü sandık başına gidiyor. 11 adayın yarışacağı Cumhurbaşkanlığı seçiminin ilk turu Pazar günü yapılacak. 11 aday içerisinde öne çıkan 5 aday var: Bağımsız merkez adayı Emmanuel Macron, aşırı sağcı Ulusal Cephe lideri Marine Le Pen, sağ koalisyonu Cumhuriyetçiler’in adayı François Fillon, Sosyalistlerin adayı Benoît Hamon ve radikal solcu Jean-Luc Mélenchon.

Cumhurbaşkanlığı seçiminin ilk turuna sayılı günler kala, adaylar arasında büyük bir çekişme yaşanıyor. Ülkede ilk tur öncesi yapılan son anketler, dört adayın rakipleriyle arayı açtığını gösteriyor. IFOP-Fiducial’in yaptığı ankete göre, merkez sağ Macron yüzde 23, aşırı sağ Le Pen yüzde 22, radikal solcu Melenchon yüzde 19.5, sağ Fillon yüzde 19 ve sosyalist Hamon yüzde 8 oy alıyor. Anketlere göre Fransa’daki her 4 seçmenden biri hâlâ kararsız.

Le Monde gazetesinin dün yayınladığı son ankete göreyse, Emmanuel Macron yüzde 23 oy alarak ilk turun galibi olacak. Opinionway firmasının açıkladığı ankette de Macron’u ırkçı aday Marine Le Pen yüzde 22,5 oyla takip ediyor. Nisan ayı başında yüzde 25 bandında seyreden Le Pen’e destek bu ay içerisinde yaklaşık 2,5 puan düşmüş gözüküyor.

macron
(Bağımsız merkez adayı Emmanuel Macron)

Son haftalarda büyük çıkış yapan Jean-Luc Melenchon ile skandalların yıprattığı François Fillon ise yüzde 19’lar seviyesinde.

Anketlerin yanılmaması durumunda, Macron ve Le Pen’in Mayıs ayı başındaki ikinci turda en yüksek oyu alan iki aday olarak kozlarını paylaşacak. Anketlere göre, ikinci turda Le Pen karşısında yüzde 60’tan fazla oy alması beklenen Macron Cumhurbaşkanı olacak. Opinionway’in anketinde ise Macron’un oy oranı yüzde 65’i buluyor.

Fakat ikinci turda Le Pen’i yenme senaryoları Macron’a özgü değil. Zira ikinci turda Le Pen’in rakibi olması halinde Fillon’un da farkla kazanması bekleniyor. Bu da ikinci tura kalan iki aday içerisinde Fransa’nın farklı siyasi kesimlerinin Le Pen karşısında birleşeceğini gösteriyor.

AB yanlısı Macron ile AB karşıtı Le Pen kapışacak

Aşırı sağcı Ulusal Cephe’nin lideri Marine Le Pen, ırkçı, göçmen ve Müslüman karşıtı olması ile biliniyor. Mitingleri sırasında Le Pen destekçilerine defalarca şu mesajı verdi: “Pazar günü yapılacak seçim basit: Yeniden yükselen bir Fransa ya da batan bir Fransa.”

Le Pen, Fransa’nın göçün önünü kesmesi ve ülkenin AB’den ayrılması gerektiğini savunarak sert ve iddialı bir seçim kampanyası yürüttü. Le Pen’in mitingleri sırasında onlarca protestocunun polisle çatıştığı bildirildi.

le pen 2
(Aşırı sağcı Marine Le Pen)

Seçimin en güçlü adayı Macron ise son mitinginde “Son 20 yılın üzerine sayfayı çevireceğiz çünkü kuşağımız değişime hazır” diye destekçilerine seslendi. AB karşıtı Le Pen’in aksine; mitingi sırasında Macron “Avrupa’ya ihtiyacımız var, o yüzden Avrupa’yı yeniden yapacağız. Avrupa hedeflerimizi yeniden uyandırma sürecinin cumhurbaşkanı olacağım” dedi.

Radikal solcu Mélenchon yükselişte

Ancak son günlerin en çok dikkat çeken olayı ise Mélenchon’un Mart sonu ve Nisan ayı başında yapılan iki açık oturumdaki yüksek performansı nedeniyle anketlerde hızla yükselişe geçmesi oldu.

Fillon’un yarışta geride kalmasının yanı sıra açık oturumlarda gösterdiği performans, Mélenchon’un çok sürpriz bir şekilde yarışta iddialı hale gelmesine neden oldu. Cuma günü Paris’te kanaldaki bir filikanın üstünden miting yapan Mélenchon, ana akım partilerin iddiasını kaybettiği ve halkın değişim talebinin sandığa yansıdığı bir dönemde sandıkta fark yaratmak istiyor.

melenchon
(Radikal solcu Jean-Luc Mélenchon)

1951 yılında Fas’ta doğan radikal solcu aday, 11 yaşında Fransa’ya taşındı. Üniversitede felsefe okudu ve öğrenciliği sırasında aktif bir şekilde siyasete atıldı. Siyasetle ilk ilgilenmeye başladığı dönemde kendisini Troçkist olarak tanımladı. 1970’lerde Sosyalist Parti’ye katılan Mélenchon, 1986 yılında henüz 35 yaşındayken seçimi kazanarak, Fransa’nın en genç senatörü oldu.

1986-2000 ve 2004-2010 yılları arasında bakanlık yapan Mélenchon, 2009 yılından bu yana Avrupa Parlamentosu üyesi. Komünist aday, 2012 yılında da seçimlere iki hafta kala anketlerdeki desteğini yüzde 17’lere kadar çıkarmış ancak yüzde 11,1 oyla üçüncü olarak, ikinci tura kalmayı başaramamıştı.

Sarkozy ve Juppé, Fillon’a destek veriyor

Fransa eski Cumhurbaşkanı Nicolas Sarkozy, merkez sağın adayı Fillon’a oy verecek. Sosyal medya hesabından bir video yayınlayan Sarkozy, “Fillon, Fransa’da felaket olan son beş yılın dönüşümünü sağlayacak, aşırı sağ ve solu önleyecek projeye  sahiptir” dedi. Sarkozy, Alain Juppé ve Fillon, merkez sağın adayı olmak için yarışmış ve yarışı Fillon kazanmıştı.

Fransa’da sağ koalisyon partisi Cumhuriyetçiler’in düzenlediği ön seçimlerin ilk turunda Sarkozy ve Juppé karşısında, Fillon yüzde 44.1’lik bir oy oranıyla beklenmedik bir başarı göstermişti.

fillon
(Cumhuriyetçiler’in adayı François Fillon)

2007-2012 yılları arasında Başbakanlık yapan Fillon, Katolik, muhafazakâr, sağ bir kampanya yürütmesiyle biliniyor. Ancak ailesine “kağıt üstünde” sağladığı iş imkanlarıyla eleştirilen, zor bir seçim kampanyası süreci geçiren ve hakkındaki yolsuzluk iddiaları sebebiyle ciddi oranda destek kaybeden Fillon anketlerde ancak üçüncü sırada gösteriliyor.

Fransa’da sol ittifakının Cumhurbaşkanı adayı olan ve ön seçimlerde eski Başbakan Manuel Valls’i geride bırakan Benoît Hamon ise beklentilerin aksine başarısız bir seçim kampanyası yürüttü. Son anketlere göre Hamon’un alacağı azami oy oranı yüzde 10 seviyelerinde.