Yargı bağımsızlığı için sokağa dökülen Polonya halkı kazandı

Share on facebook
Share on twitter
Share on pocket
Share on email
Share on print

Polonya’da yoğun protestolara yol açan hükümetin yargı üzerindeki otoritesini arttırmasını öngören yasa tasarısı Cumhurbaşkanı Andrzej Duda tarafından veto edildi.

Yasa tasarısı, “Özgürlük”, “Demokrasi”, “Veto” sloganlarıyla Polonya’daki birçok şehirde sekiz gündür protesto ediliyordu. Protesto gösterilerine muhalefet milletvekilleri ve ünlü isimler de destek verdi.

İktidardaki Hukuk ve Adalet Partisi (PiS), yargının seçkin bir zümreye hizmet ettiğini ve yozlaştığını bu yüzden de reformun zorunlu olduğunu savunuyor. Tasarı, milletvekillerinin onayının ardından, Senato’dan da geçmişti.

indir
(Polonya Cumhurbaşkanı Andrzej Duda)

Söz konusu tasarı, Avrupa Birliği tarafından da tepkiyle karşılandı. Avrupa Birliği Konseyi Başkanı olan Polonya eski Başbakanı Donald Tusk da, bir açıklama yayınlayarak, tasarının Polonya’yı Avrupa Birliği’nden uzaklaştıracağını söylemişti.

AB Komisyonu Başkan Yardımcısı Frans Timmermans ise reformun gerçekleşmesi durumunda Polonya için Lizbon Anlaşması’nın 7. Maddesi’nin uygulanabileceğini söylemişti. 7. Madde, Polonya’nın AB içerisindeki oy hakkının askıya alınması anlamına geliyor.

Duda, hafta sonu uzmanlar ve hakimlerle yaptığı görüşmeden sonra yasayı veto ettiğini söylemesine rağmen, Duda’nın protestolardan etkilenerek bu kararı verdiğini savunan muhalifler, protestoların devam etmesi için de halka çağrı yaptılar.

veto

Söz konusu yasa tasarısı yargıyla ilgili üç reformu içeriyor. Birinci reform, Yüksek Mahkeme üyelerinin istifa etmesini, burada kimin kalacağını ise Adalet Bakanı’nın belirleyeceği ile ilgili. İkinci reform, siyasilere Ulusal Yargı Konseyi’ndeki üyeleri kontrol etme yetkisi verilmesini öngörüyor. Üçüncü reform ise Adalet Bakanı’na alt mahkemelerdeki hakimleri seçme ve işten çıkarma yetkisini içeriyor.

Cumhurbaşkanı’nın yasa tasarısını veto etmesinin ardından Polonya Parlamentosu, söz konusu yasayı yeniden görüşecek. Teorik olarak Polonya Parlamentosu, Cumhurbaşkanı’nın vetosuna karşı çıkabilir. Ancak Parlamento’nun yasa tasarısını yeniden Cumhurbaşkanı’na gönderebilmesi için Parlamento’nun 5’te 3’lük çoğunluğunun oyu gerekiyor. Bunun için de iktidardaki Hukuk ve Adalet Partisi’nin Kukiz’15 Partisi’yle ittifak yapması gerekiyor. Ancak bu ittifakın olup olmayacağı belirsizliğini koruyor.

En olası seçenek ise; Cumhurbaşkanı’nın veto verdiğ iki tasarının önümüzdeki günlerde Parlamento’da görüşülerek yeniden düzenlenmesi. 8 gündür devam eden protestoların, Parlamento’nun tasarı görüşmelerine de tesir etmesi bekleniyor.

Share on facebook
Share on twitter
Share on pocket
Share on email
Share on print
  • Medyascope
  • Medyascope Plus