Venezuela’da hiperenflasyon: dolar kullanımı ve takas yaygınlaşıyor

Bir zamanlar Latin Amerika’nın en zengin ülkelerinden biri olan Venezuela, dünyanın en büyük petrol rezervlerine sahip. Fakat ülke ekonomisi, kontrolden çıkmış enflasyon yüzünden perişan halde. Geçen hafta başlayan ülke genelindeki elektrik kesintisi ülkeyi parçalanmanın eşiğine getirdi.

Guardian’ın konuştuğu dünyanın en ünlü enflasyon uzmanlarından Steve Hanke’ye göre, 2016’da resmen hiperenflasyon sürecine giren Venezuela’da, dünyanın en istikrarlı fiyat artış trendlerinden biri yaşanıyor.

Hanke dünya tarihinin gelmiş geçmiş en şiddetli 58 enflasyon dönemini incelediği çalışmasında, Venezuela’daki sürecin en uzun süren dördüncü enflasyon dönemi olduğunu söylüyor.

IMF Venezuela’da enflasyonun 2019 yılında yüzde bir milyonu geçeceğini öngörüyor.

İnsanların bavullar dolusu parayla dükkanlara gittiği klişe enflasyon tahayyüllerinin aksine Venezuela’da paranın değeri düşerken, insanların paraya ulaşma ihtimali de düşüyor. Para matbaası çalışmayı durdururken insanlar başka ülkelerin dövizleri üzerinden kazanç elde etme peşinde.

Bu da bolivarın yerini doların alması demek. Ya da takas. Ayrıca -elektriğe ulaşabildiklerinde- online transferler, banka kartı ve hatta kripto para birimleri kullanmaya muhtaçlar. Bazen paraya dokunmadan haftalar geçiyor.

Fakat Venezuelalılar geçici çözümler bulmuşa benziyor.

Venezuela’da yoksulluk sınırı altında yaşayan insanların nüfusa oranı.

Venezuelalı Gindel Delgado iki ay boyunca banka sisteminin dışında kalınca kısıtlı vaktini bankadaki parasını yeniden kullanmak için kullandı. Bunun için yeni bir banka kartına ihtiyacı olan Delgado, plastik kıtlığından ötürü yeni bir kart alamadı.

Geçen hafta başlayan elektrik kesintisi ülkenin dolarizasyonuna hız kattı. ATM ve pos cihazlarının çalışmamasından ötürü pek çok otel ve dükkan sadece dolar üzerinden ödeme kabul ediyor. Celina Bareto, “Hükümet Amerikan emperyalizminden bahsedip duruyor, bizim ise dolar kullanmamız gerekli” diyor.

Bu dolarların çoğu da yurt dışında çalışan Venezuelalılardan geliyor.

Venezuela Gayri Safi Milli Hasılası 2014’ten beri düşüş trendinde.

Fiyatlardaki artış, konuyu çalışmak isteyen ekonomistler için dahi bir sorun. Çünkü Hanke’ye göre normal ekonomilerde enflasyon ölçüm yöntemleri fiyatlar ivmeli bir şekilde artınca işlemiyor. Ekonomistler ayrıca normalde fiyat endeksi çıkarmak için birkaç günlük periyotlar kullanırken fiyatların her gün değiştiği Venezuela’da bu yöntemin bir anlamı kalmıyor.

Hanke, Nicolas Maduro görevde kalsın ya da kalmasın, Venezuela’nın önünde iki yol kaldığını belirtiyor: Ya dolarizasyon ya da basılan her banknotu takviye edip bolivarı başka bir para birimine sabitlemek.

“Hiperenflasyonun genelde bir noktada sona ermesi beklenir çünkü bu iki durumdan birisi meydana gelir: Siyasi bir değişim olur, sonra para reformu yaparsınız. Ya da iktidarda aynı kişi kalır ve para reformu yapılır.”

Medyascope'a destek olmak ister misiniz?

Yayınlarımızı sürdürebilmek ve daha kaliteli kılmak için desteğinize ihtiyacımız var

Merhabalar!

Medyascope olarak Ağustos 2015’ten itibaren, çölleşen haber ikliminde her kesimden herkese su verecek bir vaha olmaya çalışıyoruz. Özgürlüğümüzden, bağımsızlığımızdan, ve çok yanlı habercilik anlayışımızdan taviz vermemekte kararlıyız. Çoğunlukla gençlerden oluşan kadromuzla, dijital medyanın olanaklarını kullanarak yayın yapıyor ve her geçen gün hem içerik hem de teknik olarak büyüyoruz. Hedefimiz yayın gün ve saatlerimizi artırmak; içeriklerimizi daha da zenginleştirmek. Bu da sizin desteklerinizle mümkün. Çok teşekkürler.  

Öne Çıkanlar