Venezüela’da hiperenflasyon: dolar kullanımı ve takas yaygınlaşıyor

Share on facebook
Share on twitter
Share on pocket
Share on email
Share on print

Bir zamanlar Latin Amerika’nın en zengin ülkelerinden biri olan Venezüela, dünyanın en büyük petrol rezervlerine sahip. Fakat ülke ekonomisi, kontrolden çıkmış enflasyon yüzünden perişan halde. Geçen hafta başlayan ülke genelindeki elektrik kesintisi ülkeyi parçalanmanın eşiğine getirdi.

Guardian’ın konuştuğu dünyanın en ünlü enflasyon uzmanlarından Steve Hanke’ye göre, 2016’da resmen hiperenflasyon sürecine giren Venezüela’da, dünyanın en istikrarlı fiyat artış trendlerinden biri yaşanıyor.

Hanke dünya tarihinin gelmiş geçmiş en şiddetli 58 enflasyon dönemini incelediği çalışmasında, Venezüela’daki sürecin en uzun süren dördüncü enflasyon dönemi olduğunu söylüyor.

IMF Venezüela’da enflasyonun 2019 yılında yüzde bir milyonu geçeceğini öngörüyor.

İnsanların bavullar dolusu parayla dükkanlara gittiği klişe enflasyon tahayyüllerinin aksine Venezüela’da paranın değeri düşerken, insanların paraya ulaşma ihtimali de düşüyor. Para matbaası çalışmayı durdururken insanlar başka ülkelerin dövizleri üzerinden kazanç elde etme peşinde.

Bu da bolivarın yerini doların alması demek. Ya da takas. Ayrıca -elektriğe ulaşabildiklerinde- online transferler, banka kartı ve hatta kripto para birimleri kullanmaya muhtaçlar. Bazen paraya dokunmadan haftalar geçiyor.

Fakat Venezuelalılar geçici çözümler bulmuşa benziyor.

Venezüela’da yoksulluk sınırı altında yaşayan insanların nüfusa oranı.

Venezüelalı Gindel Delgado iki ay boyunca banka sisteminin dışında kalınca kısıtlı vaktini bankadaki parasını yeniden kullanmak için kullandı. Bunun için yeni bir banka kartına ihtiyacı olan Delgado, plastik kıtlığından ötürü yeni bir kart alamadı.

Geçen hafta başlayan elektrik kesintisi ülkenin dolarizasyonuna hız kattı. ATM ve pos cihazlarının çalışmamasından ötürü pek çok otel ve dükkan sadece dolar üzerinden ödeme kabul ediyor. Celina Bareto, “Hükümet Amerikan emperyalizminden bahsedip duruyor, bizim ise dolar kullanmamız gerekli” diyor.

Bu dolarların çoğu da yurt dışında çalışan Venezüelalılardan geliyor.

Venezüela Gayri Safi Milli Hasılası 2014’ten beri düşüş trendinde.

Fiyatlardaki artış, konuyu çalışmak isteyen ekonomistler için dahi bir sorun. Çünkü Hanke’ye göre normal ekonomilerde enflasyon ölçüm yöntemleri fiyatlar ivmeli bir şekilde artınca işlemiyor. Ekonomistler ayrıca normalde fiyat endeksi çıkarmak için birkaç günlük periyotlar kullanırken fiyatların her gün değiştiği Venezuela’da bu yöntemin bir anlamı kalmıyor.

Hanke, Nicolas Maduro görevde kalsın ya da kalmasın, Venezüela’nın önünde iki yol kaldığını belirtiyor: Ya dolarizasyon ya da basılan her banknotu takviye edip bolivarı başka bir para birimine sabitlemek.

“Hiperenflasyonun genelde bir noktada sona ermesi beklenir çünkü bu iki durumdan birisi meydana gelir: Siyasi bir değişim olur, sonra para reformu yaparsınız. Ya da iktidarda aynı kişi kalır ve para reformu yapılır.”

Share on facebook
Share on twitter
Share on pocket
Share on email
Share on print

Medyascope'a destek olun.

Sizleri iyi ve özgür gazeteciliğe destek olmaya çağırıyoruz.

Medyascope sizlerin sayesinde bağımsızlığını koruyor, sizlerin desteğiyle 50’den fazla çalışanı ile, Türkiye ve dünyada olup bitenleri sizlere aktarabiliyor. 

Bilgiye erişim ücretsiz olmalı. Bilgiye erişim eşit olmalı. Haberlerimiz herkese ulaşmalı. Bu yüzden bugün, Medyascope’a destek olmak için doğru zaman. İster az ister çok, her katkınız bizim için çok değerli. Bize destek olun, sizinle güçlenelim.

Medyascope internet sitesinde çerezlerden faydalanılmaktadır.

Sitemizi kullanarak, çerezleri kullanmamızı kabul edersiniz. Ayrıntılı bilgi için Gizlilik Politikası ve Çerez Politikası'nı inceleyebilirsiniz.

  • Medyascope
  • Medyascope Plus