İSTANBUL (Medyascope) – 17 Mayıs Derneği Yönetim Kurulu Başkanı Defne Güzel, “genel ahlaka aykırılık” gerekçesiyle yargılandığı davanın ilk duruşmasında beraat etti.
Haberin özeti
Bu özet yapay zekâ tarafından hazırlanmış ve editör tarafından kontrol edilmiştir.
- 17 Mayıs Derneği Başkanı Defne Güzel, ‘genel ahlaka aykırılık’ suçlamasından beraat etti.
- Duruşmada savcılık, delil yetersizliği nedeniyle Güzel’in beraatini istedi.
- Güzel, ‘derneğimiz cinsel yönelim ve cinsiyet kimliği temelli ayrımcılıkla mücadele eder’ dedi.
- Savcının mütalaasında, Güzel’in suç kastıyla hareket etmediği belirtildi.
- Güzel, uzun yıllardır LGBTİ+ hakları için aktif bir savunucu olarak tanınmaktadır.
17 Mayıs Derneği Yönetim Kurulu Başkanı Defne Güzel’in yargılandığı davanın ilk duruşması bugün görüldü. Savcılık, delil yetersizliğinden Güzel’in beraatini istedi; mahkeme, beraat kararı verdi.
Duruşmayı AB Türkiye Delegasyonu, DEM Parti İstanbul Milletvekili Özgül Saki, Ankara, İstanbul, Diyarbakır ve İzmir barolarının LGBTİ+ hakları komisyon ve merkezleri, İngiltere, Fransa, Almanya, Hollanda, İrlanda, Norveç büyükelçilikleri, EŞİK Platformu, Af Örgütü, STGM, İnsan Hakları Gündemi Derneği, İnsan Hakları Okulu, CRD, Eğitim-Sen İstanbul 6 No’lu Şube Toplumsal Cinsiyet ve Akademik Özgürlük Komisyonu, Kaos GL, GALADER, ÜniKuir, CŞMD, Ankara Pride, İstanbul Pride, Muamma LGBTİ+, Özgür Renkler, DSİP, Barış İçin LGBTİ+ İnisiyatifi, Hormon Hakkım Kolektifi, Kapsama Alanı, İnter Dayanışma, DEM Parti Ankara İl Örgütü, 20 Kasım Derneği, Hayvan Yaşam Özgürlük, ESHİD, TİHV, Murat Çekiç Derneği, Pembe Hayat ve Aramızda Derneği takip etti.
Mahkeme salonuna sınırlı sayıda izleyici alındı.
“Ortada bir suç yok, soyut gerekçelerle yargılanıyorum”
Mahkeme, savunmalarla başladı. Güzel, savunmasında “Derneğimiz, cinsel yönelim, cinsiyet kimliği temelli ayrımcılıkla mücadele eder. Tüzüğümüzde amacımız budur. Bu yönde insan hakları faaliyetleri, kültür sanat çalışmaları yaparız. 2024 yılında İçişleri Bakanlığı’ndan rutin denetime geldiler. Denetimin ardından bir rapor hazırlandı. Bu raporda ‘Benim interseks hikayem’ adlı çeviri bir yayına yer verildi” dedi.
Mahkeme heyeti, Güzel’e “interseks nedir?” diye sordu. Güzel, “İnterseks, kromozomal çeşitlilikle dünyaya gelen insanları ifade eder. Biz bu raporun çevirisini yayımladık. Amacımız eğitseldir. Zaten savcılıkça tayin edilen bilirkişi de broşürü uygun buldu. Ortada bir suç yoktur, soyut gerekçelerle yargılanıyorum. Beraatimi istiyorum” diye konuştu.
“Bu davanın açılması en başında hatadır”
Savcılık, esas hakkındaki mütalaasını açıkladı. Savcı, Güzel’in isnat edilen suçu işlemek kastıyla hareket etmediği ve yeterli delil olmadığı gerekçesiyle beraatini talep etti.
Güzel’in avukatı Oya Aydın, esas hakkındaki mütalaaya karşı savunmasında “Bu davanın en başında açılması hatadır ve ortada gereksiz bir iddianame vardır. LGBTİ+’ların haklarını savunan dernekleri denetlerken hiçbir hata bulunmaması üzerine internet sitesi üzerinden sanat ve edebi içerikli görsel suça konu edilmiştir. Mütalaaya katılıyoruz ve müvekkilimizin beraatini istiyoruz” ifadelerini kullandı.
Defne Güzel’in savunmasının tamamı
Güzel’in dosyaya sunduğu savunmanın tamamı şöyle:
“3 yılı aşkındır 17 Mayıs Derneği Yönetim Kurulu Başkanı ve yaklaşık 6 yıldır Kaos GL Derneği bünyesinde çalışan bir hak savunucusuyum. Meslek hayatım boyunca LGBTİ+’ların maruz kaldığı hak ihlallerini raporladım ve izledim. Burada sadece bir sanık olarak değil; hem bir hak savunucusu hem de bu alandaki ihlallerden doğrudan etkilenen bir trans kadın olarak bulunuyorum. Davaya konu olan uluslararası yayın, sergi kataloğu ve sanatçı videosu, derneğimizin tüzüğünde açıkça belirtilen faaliyet alanı ve kuruluş amacı ile birebir örtüşmektedir. Söz konusu içerikler: Akademik ve Bilimseldir: İnterseks haklarına dair uluslararası literatürü yansıtmaktadır. Sanatsal ve İfade Özgürlüğü Kapsamındadır: Bir sanatçının varoluşsal sürecini ve toplumsal izlenimlerini aktarmaktadır.
Gerçekleştirdiğimiz her çalışma gibi bu çalışmalar da hem bilgim dahilindedir hem içerisinde yer almaktan mutluluk duyduğum çalışmalardır. Dosyada yer alan ve savcılık makamı tarafından görevlendirilen bilirkişi heyeti, bu içeriklerin dernek faaliyetleriyle ilişkili olduğunu ve suç unsuru taşımadığını açıkça teyit etmiştir. Bir fiilin suç teşkil edebilmesi için somut bir zararın veya tehlikenin varlığı gerekir. İddianamede bu içeriklerin toplumun veya bireylerin gelişimini olumsuz etkilediğine dair hiçbir somut, bilimsel veya hukuki veri yoktur. Soyut varsayımlarla burada yargılanıyorum.
Bu dava, şahsım nezdinde aslında anayasal güvence altındaki örgütlenme özgürlüğü ve hak temelli sivil toplum çalışmalarının kendisini hedef almaktadır. Derneğimizin rutin denetimler sonrası bu denli temel faaliyetler üzerinden suçlanması, ifade özgürlüğünün demokratik bir toplumdaki işleviyle bağdaşmamaktadır.
Üzerime atılı suçu kabul etmiyorum. Zaten ortada bir suç değil, bir sivil toplum kuruluşu faaliyeti vardır. Hukuki dayanaktan yoksun bu iddialar karşısında beraatime karar verilmesini talep ediyorum.”
Defne Güzel hakkında
Uzun yıllardır Türkiye’deki LGBTİ+ hareketinin içerisinde yer alan Defne Güzel, insan hakları ve cinsel sağlık alanında derinleşen çalışmalarıyla tanınan deneyimli bir aktivisttir. 17 Mayıs Derneği’nin kurucu üyelerinden olan Güzel, özellikle LGBTİ+ insan haklarının izlenmesi, nefret suçu ve ayrımcılıkla mücadele konularındaki uzmanlığıyla bilinmektedir.
Sivil toplumun güçlendirilmesi ve hak temelli savunuculuk faaliyetlerinde aktif rol oynayan Güzel, derneğin kuruluşundan bu yana LGBTİ+ topluluğunun refahı ve esenliği için yürütülen pek çok çalışmada yer almıştır. Hakkında açılan bu dava, onun şahsında tüm hak savunucularına yönelik bir sindirme girişimidir.
Defne Güzel, 17 Mayıs Derneği’nin yanı sıra Bursa Özgür Renkler ve Kaos GL derneklerinde de çalışmalar yürütmüş; LGBTİ+ hak ihlallerini izleme ve belgeleme alanında çalışmıştır. Kendisi, HIV’le yaşayan LGBTİ+’ların haklarının izlenmesi ve raporlaması alanında çalışmalarıyla bilinmektedir. HIV’le yaşayan LGBTİ+’ların haklarını savunmak için mücadele eden Pozitif Alan’ın kurucularındandır. Aynı zamanda Türkiye İnsan Hakları Vakfı İç Anadolu Bölge İzleme Grubu, İnsan Hakları Savunucuları Dayanışma Ağı (İHSDA), İnsan Hakları Derneği (İHD) Ankara Şubesi, Kırmızı Şemsiye Derneği ve Murat Çekiç üyesi ve Eşitlik İçin Kadın Platformu (EŞİK) gönüllüsüdür.
Güzel’in bugüne kadar hazırladığı ya da katkı sunduğu yayınlardan bazıları şunlardır: HIV’le Yaşayan LGBTİ+’ların İnsan Hakları Raporu, LGBTİ+’ların Adalete Erişimi Raporu, Bursa Belediyelerinin LGBTİ+ Politikaları Açısından Durumu, 6 Şubat Depremlerinin LGBTİ+’lara Etkisi, AIDS’li İğne, Kaos GL LGBTİ+’ların İnsan Hakları Raporu (2021-2025).
Kronoloji
- Eylül 2019: 17 Mayıs Derneği kuruldu.
- 2024: İçişleri Bakanlığı kararıyla LGBTİ+ derneklerine yönelik genel denetim başlatıldı.
- Ekim 2024: Dernek denetimi tamamlandı, dijital paylaşımlar (İnterseks hikayeleri ve sergi kataloğu) gerekçe gösterilerek rapor tutuldu.
- Kasım 2024: Valilik ve Bakanlık, dernek hakkında suç duyurusunda bulundu.
- Temmuz 2025: KRİTİK VİRAJ: Savcılığın atadığı Bilirkişi Heyeti, derneğin faaliyetlerinin tüzüğe uygun olduğu ve suç unsuru bulunmadığı yönünde rapor verdi.
- Ocak 2026: Bilirkişi raporu görmezden gelinerek Dernek Başkanı Defne Güzel hakkında iddianame hazırlandı.
- 12 Mayıs 2026: Davanın ilk duruşması Ankara 74. Asliye Ceza Mahkemesi’nde görüldü.
