İSTANBUL (Medyascope) – Fransa ve İspanya’da yüzbinlerce hektarlık alanı küle çeviren orman yangınları sürerken itfaiye ekipleri yeni sıcak hava dalgasından önce alevleri kontrol altına almaya çalışıyor. Yetkililer, Avrupa’da yangın sezonunun kasım ayına kadar sürebileceği uyarısında bulunuyor.
Fransa ve İspanya’daki itfaiye ekipleri, hafta ortasında başlaması beklenen yeni sıcak hava dalgasından önce büyük orman yangınlarını kontrol altına alabilmek için zamana karşı yarışıyor.
İspanya İçişleri Bakanı Fernando Grande-Marlaska, sıcaklıkların çarşamba gününden itibaren yeniden yükseleceğine dikkat çekerek pazartesi ve salı günlerinin yangınlarla mücadele açısından “kesinlikle kritik” olduğunu söyledi.
İspanya Başbakanı Pedro Sánchez de ülkeyi “zor ve karmaşık saatlerin” beklediği uyarısında bulundu.
Avrupa Birliği(AB) yetkilileri ise kıtadaki yangınların kasım ayının başına kadar devam edebileceğini ve 2026’nın yanan alan bakımından rekor bir yıl olabileceğini belirtti.
İspanya’daki yangınların bilançosu
Madrid’in batısındaki Ávila bölgesinin engebeli arazisinde devam eden yangın, 50 bin hektarlık alanı küle çevirerek İspanya tarihinin kayıtlara geçen en büyük orman yangını oldu.
Yetkililer Madrid’in kuzeybatısında iki ayrı yangına daha müdahale ederken başkent yakınlarında yanan toplam alan 70 bin hektara ulaştı.
İspanya Devlet Meteoroloji Ajansı Aemet, sıcak hava dalgasının “en azından” pazar gününe kadar devam edeceğini açıkladı. Kurum, yüksek sıcaklıklar ve zaman zaman kuvvetlenecek güney rüzgârlarının yangın söndürme çalışmalarını daha da zorlaştıracağını bildirdi.
İspanya hükümetine göre yılın başından bu yana ülkede 172 bin hektarlık ormanlık alan yandı. Bu miktar, 2025’in aynı döneminde kaydedilen alanın altı katına karşılık geliyor.
Fransa’daki yangın kontrol altına alınabilecek mi?
Fransa’da da yetkililer, yeni sıcak hava dalgasından önce yangınları kontrol altına alabilmek için “zamana karşı yarışıldığını” belirtti.
İtfaiye Sözcüsü Eric Brocardi, özellikle ülkenin güneybatısındaki Gironde yangınının sıcaklıkların yükselmesiyle daha da şiddetlenebileceğini söyledi. Fransa’nın bazı bölgelerinde sıcaklıkların salı gününden itibaren 40 dereceye ulaşması bekleniyor.
Fransa İçişleri Bakanı Laurent Nuñez, Gironde’daki yangını “son derece şiddetli ve öngörülemez” olarak tanımladı. Nuñez, yangının kendi rüzgârını oluşturduğunu ve Bordeaux metropolüne doğru düzensiz biçimde ilerlediğini söyledi.
Bordeaux Belediye Başkanı Thomas Cazenave, alevlerin kente 15 kilometre kadar yaklaştığını belirterek olası yeni tahliyeler için hazırlık yaptıklarını açıkladı:
“Daha fazla tahliye kararı alınması halinde çok sayıda insanı barındırmaya hazırlanıyoruz.”
Fransa Cumhurbaşkanı Emmanuel Macron da Bordeaux’ya yaptığı ziyarette, “Önümüzdeki haftalar zor geçecek ve dayanmak zorundayız” dedi.
Gironde yangını şu ana kadar 42 bin hektarlık alanı kül etti. Yangın, İkinci Dünya Savaşı’ndan bu yana Fransa’da görülen en büyük çevre felaketlerinden biri olarak değerlendiriliyor.
Bordeaux’ya yaklaşık 16 kilometre mesafedeki Cestas bölgesinde itfaiye ekipleri, yangının ilerleyişini durduracak boşluklar oluşturabilmek için iş makineleriyle ağaçları kökünden söktü.
Yaklaşık 220 bin kişinin tahliye edilmesine yol açan yangın, pazartesi sabahının ilk saatlerinde ilerlemese de henüz kontrol altına alınamadı. Nuñez, alevlerin “kontrol edilmesinin hâlâ son derece karmaşık” olduğunu söyledi.
Komşu Landes bölgesinde 30 binden fazla kişinin tahliyesine neden olan daha küçük yangının çevrelendiği ancak hâlâ şiddetini koruduğu açıklandı.
Macron, “Önümüzdeki saatlerde ve günlerde son derece dikkatli olmalıyız” uyarısında bulundu.
Fransa’da ocak ayından bu yana 116 bin hektardan fazla orman ve bitki örtüsü yandı. Bu miktar, 2025 yılının tamamında yanan 70 bin hektarlık alanın çok üzerinde.
İklim krizi yangınları nasıl değiştiriyor?
İspanya Başbakanı Sánchez, yaşanan yangınların birbirinden bağımsız olaylar olarak değerlendirilemeyeceğini söyledi.
Sánchez, yangınları “orman yangınlarını daha yıkıcı, sıcak hava dalgalarını daha sık hale getiren ve toprakları daha savunmasız bırakan iklim acil durumunun en acı verici sonucu” olarak nitelendirdi.
“Bu artık bir istisna değil. Kural haline geldi.”
Haziran ayında ölçülen rekor sıcaklıkların da aralarında bulunduğu art arda sıcak hava dalgaları, Avrupa genelinde toprağı kuruttu ve bitki örtüsünü kolayca tutuşabilecek hale getirdi.
Bilim insanları, hazirandaki aşırı sıcaklıkların insan kaynaklı iklim krizi olmadan gerçekleşmesinin mümkün olmayacağını belirtiyor.
Avrupa Komisyonu’nun yeşil dönüşümden sorumlu üst düzey yetkilisi Teresa Ribera da Avrupa’nın iklim krizinin sonuçlarına hazır olmadığını söyledi.
Ribera, Avrupa Komisyonu’nun ekim ayında şimdiye kadar uygulanan politikalardan çok daha kapsamlı bir iklim uyum stratejisi açıklayacağını belirtti.
Avrupa yangınlara müdahale etmeye hazır mı?
Avrupa Komisyonu yetkilileri, yangın sezonunun nisan ayında başladığını ve kasım ayının başına kadar sürebileceğini açıkladı.
Yetkililer özellikle Fransa, İspanya ve Yunanistan’da hafta ortasından itibaren yangın riskinin daha da artacağı uyarısında bulundu.
Avrupa Birliği’nin acil yardım mekanizması kapsamında Fransa’ya yedi uçak ve dört helikopter, İspanya’ya ise altı uçak ile üç orman yangını söndürme ekibi gönderildi. AB yetkilileri, yerel makamlara destek olmak amacıyla Bordeaux bölgesine de sevk edildi.
Avrupa Komisyonu yetkilileri, son yangınların daha önce görülmemiş hızlarda geniş alanlara yayıldığını vurguladı.
Güney İspanya’da 13 kişinin ölümüne yol açan bir yangının saatte yaklaşık 6,5 kilometre hızla ilerlediği belirtildi. İtfaiye ekiplerinin ise ancak saatte 300 metre veya daha yavaş ilerleyen yangınlara etkili biçimde müdahale edebildiği kaydedildi.
Bu tablo, Avrupa’nın geniş çaplı ve hızlı ilerleyen orman yangınlarına karşı müdahale kapasitesinin yeterli olup olmadığı tartışmasını da büyüttü.
İtalya ve Portekiz’de son durum nasıl?
Fransa ve İspanya’daki orman yangınlarına ekip ve ekipman gönderen yaklaşık 10 Avrupa ülkesinden biri olan İtalya, aynı zamanda kendi topraklarındaki yangınlarla mücadele ediyor.
İtalya’nın güneyindeki Puglia bölgesinde büyük bir yangını söndürme çalışmaları sürüyor. Gargano Yarımadası’nda çoğu çam ormanları içindeki kamp alanlarında kalan turistlerden oluşan 400’den fazla kişi deniz yoluyla tahliye edildi.
Basilicata bölgesindeki yangının Maratea’ya doğru ilerlemesi üzerine 58 kişi daha evlerinden çıkarıldı.
İtalya, çarşamba gününden itibaren sıcaklıkların 38 ila 40 dereceye ulaşmasının beklendiği yılın dördüncü sıcak hava dalgasına hazırlanıyor.
Portekiz’in kuzey ve orta kesimlerinde de birden fazla yangın çıktı. Alevlerle mücadele için binden fazla itfaiyeci ve görevli sahaya sevk edildi.
Kaynak: Guardian
