İspanya’da Ceuta krizi: Fas’tan 50 bin göçmen geçti, AB alarmda

İspanya'da Ceuta krizi: Fas'tan 50 bin göçmen geçti, AB alarmda

İSTANBUL (Medyascope) – İspanya’nın Kuzey Afrika’daki toprak parçası Ceuta’ya Fas’tan 24 saat içinde yaklaşık 50 bin göçmen geçti. Geçişler sırasında en az 57 kişi hayatını kaybetti. İspanya Başbakanı Pedro Sánchez yaşananları “toprak bütünlüğünün ihlali” olarak nitelendirdi.

Haber özeti
Bu özet yapay zekâ tarafından hazırlanmış ve editör tarafından kontrol edilmiştir.
  • İspanya’nın Ceuta bölgesine Fas’tan 24 saat içinde yaklaşık 50 bin göçmen geçti ve en az 57 kişi hayatını kaybetti.
  • Başbakan Pedro Sánchez, durumu ‘toprak bütünlüğünün ihlali’ olarak tanımladı ve kitle geçişinin mahkeme kararından kaynaklandığını belirtti.
  • Fas hükümeti, geçişlerin suç örgütleri tarafından düzenlendiğini ifade etti; ancak durumun Rabat’ın isteği dışında geliştiği bildirildi.
  • İtalya, İspanya’nın Schengen bölgesinden askıya alınmasını talep etti, buna karşın İspanyol Dışişleri Bakanı bu durumu ‘yakışıksız’ olarak nitelendirdi.
  • Şamandıra sırası kurulacak ve geçiş yapanların belgelenmesi için geçici bir kabul merkezi oluşturulacak.

Fas’tan İspanya’nın Kuzey Afrika’daki toprağı Ceuta’ya 24 saat içinde yaklaşık 50 bin göçmen geçti. Geçişler sırasında en az 57 kişi yaşamını yitirdi. İspanya Başbakanı Pedro Sánchez, yaşananları “toprak bütünlüğünün ihlali” olarak değerlendirdi.

İspanya İçişleri Bakanlığı, 48 bin 300’den fazla kişinin gönüllü olarak Fas’a geri döndüğünü açıkladı. Yaşananlar AB içinde de tartışmalara yol açtı. İtalya, İspanya’nın Schengen bölgesinden askıya alınması çağrısında bulunurken Fransa ve Avrupa Konseyi dayanışma mesajı gönderdi.

Geçişin perde arkası ne?

Sánchez, kitle geçişini tetikleyenin İspanya Yüksek Mahkemesi’nin yakın tarihli bir kararı olduğunu söyledi. Mahkeme, Ceuta veya Melilla’ya deniz yoluyla girmeye çalışırken yakalananların özel kurallar kapsamında derhal geri gönderilemeyeceğine hükmetti. Sánchez bu kararın insan kaçakçılığı yapan ağlar aracılığıyla hızla yayıldığını ve kitlesel geçişe zemin hazırladığını söyledi.

Fas hükümeti kaynakları, geçişin “suç örgütlerinden” kaynaklandığını belirtti. Ancak Fas’ın İspanya Büyükelçisi Karima Benyaich durumun Rabat’ın isteği dışında geliştiğini aktardı.

Sánchez ne yapacak?

İspanyol Guardia Civil’in yerel işçi sendikasını temsil eden Rachid Sbihi, durumu “ciddi bir insani kriz” olarak nitelendirdi. Sbihi, hayatını kaybedenlerin büyük bölümünün boğulduğunu, bir kısmının ise Tarajal sahilindeki dalgakıranı geçmeye çalışırken izdihamda can verdiğini aktardı. Barınak bulamayan binlerce kişi, aralarında refakatsiz çocukların da bulunduğu gruplarla parklarda ve kaldırımlarda geceledi. Sbihi, “Kaotik bir ortam var” dedi.

İspanya’da Ceuta krizi: Ceuta’da İspanya-Fas sınırında devriye gezen İspanyol askerleri

Sánchez, Tarajal sahilinin yakınına sınırın nerede olduğunu gösterecek şamandıra sırası kurulacağını açıkladı. Geçiş yapanların belgelenmesi, kayıt altına alınması ve hızlandırılmış sınır dışı edilmesi için geçici bir kabul merkezi de kurulacak.

AB’den gelen tepkiler

İtalya Dışişleri Bakanı Antonio Tajani, durumun sorumluluğunu Sánchez hükümetinin 1 milyondan fazla belgesiz göçmenin statüsünü düzenleyen programına bağlayarak İspanya’nın Schengen’den askıya alınması çağrısında bulundu. Tajani’nin açıklamasının tamamı şöyle:

“İspanya ile Schengen Bölgesi’nin kapatılmasından yanayım ve Bakan Piantedosi’nin attığı adımlara tam güven duyuyorum. Düzensiz ve kontrolsüz göç, ulusal güvenlik açısından bir tehlike oluşturuyor. Ceuta’dan gelen görüntüler, Madrid hükümetinin 500 binden fazla düzensiz göçmene İspanya, dolayısıyla Avrupa Birliği vatandaşlığı verme kararının ne kadar yanlış olduğunu ve insan kaçakçılığını teşvik ettiğini açıkça gösteriyor.”

İspanya Dışişleri Bakanı José Manuel Albares, İtalya’nın tutumunu “yakışıksız” ve “partizan demagoji” olarak nitelendirdi. İtalya’nın büyükelçisi Dışişleri Bakanlığı’na çağrıldı.

Albares şunları söyledi:

“Bu mesaj, kendisinden Avrupa dayanışması beklediğimiz, dost ve ortak bir ülkenin Dışişleri Bakanı’na yakışmıyor. Beklentimiz partizan demagoji değil, Avrupa dayanışmasıdır. Bugün yaşananlar bir mahkeme kararıyla ilgilidir ve paylaşımda dile getirilen iddialarla hiçbir ilgisi yoktur. İtalya’nın Büyükelçisi’ni yarın bakanlığa çağırdım.”

İtalya, 31 Temmuz’da İspanya ile Schengen düzenlemelerini askıya aldığını duyurdu. Kararın pratik etkisi henüz netleşmedi. İtalya Başbakanı Giorgia Meloni tedbirin yalnızca gerektiği süre boyunca yürürlükte kalacağını belirtti. Meloni’nin açıklaması ise şöyle:

“Hükümet, Schengen kapsamında öngörülen serbest dolaşım rejimini İspanya ile deniz ve hava bağlantılarında geçici olarak askıya alma ve sınır kontrollerini yeniden uygulamaya koyma kararı aldı. Bu, ulusal güvenliği korumak ve ülkemiz açısından doğabilecek olası sonuçları önlemek amacıyla alınmış olağanüstü bir tedbirdir. Uygulama yalnızca gerekli olduğu süre boyunca yürürlükte kalacak; özellikle yaz turizmi üzerindeki etkisinin en aza indirilmesine özen gösterilecektir. Buna paralel olarak İtalya, Avrupa Birliği’nin dış sınırlarında tam kontrolün yeniden sağlanması ve mevcut durumun kararlılıkla ele alınması için İspanyol makamlarına destek vermeye yönelik her türlü Avrupa girişimine katkı sunmaya hazırdır. Sınırları korumak; vatandaşların güvenliğini korumak, düzensiz göçle mücadele etmek ve insan kaçakçılığı yapan suç şebekelerine darbe vurmak anlamına gelir.”

Avrupa Komisyonu sözcüsü, İtalya’nın henüz AB ortaklarına resmi bildirimde bulunmadığını vurguladı. İsveç Başbakanı Ulf Kristersson İspanya’yı durumu kontrol altına almaya davet ederken Finlandiya İçişleri Bakanı Mari Rantanen tüm AB ülkelerini İtalya’nın önerisini desteklemeye çağırdı.

AB Konseyi Başkanı António Costa dayanışma mesajı gönderirken Fransa Cumhurbaşkanı Emmanuel Macron İspanya’ya destek teklifini iletti ve İspanya sınırına dört mobil birlik ile insansız hava aracı görevlendirilmesini emretti.

İspanya’da muhalefet Halk Partisi lideri Alberto Núñez Feijóo hükümeti daha sert tedbirler almaya çağırırken aşırı sağcı Vox partisi olayı “işgal” olarak nitelendirdi. Cuma akşamı Madrid’de Fas büyükelçiliği önünde toplanan yüzlerce kişinin göçmen karşıtı gösterisinde bazı göstericilerin Nazi selamı verdiği görüldü.

Ceuta’da daha önce ne yaşandı?

Ceuta ve Melilla, AB’nin Afrika ile tek kara sınırını oluşturuyor. En son büyük kriz 2021’de Fas’ın sınır kontrollerini gevşetmesiyle yaşanmış ve iki günde yaklaşık 10 bin kişi geçiş yapmıştı. Yaşananlar, İspanya’nın Batı Sahra Bağımsızlık Hareketi liderini Covid-19 tedavisi için ülkeye kabul etmesinin ardından patlak vermiş ve 2022’de Madrid’in Fas’ın Batı Sahra planını desteklemesiyle sona ermişti.

İspanya’da Ceuta krizi: Fas’tan 50 bin göçmen geçti, AB alarmda

Ceuta ve Melilla, AB’nin Afrika ile tek kara sınırını oluşturuyor. Her iki kent de zaman zaman kitlesel geçiş dalgalarıyla karşılaşıyor. En son büyük kriz 2021 yılında Fas’ın sınır kontrollerini gevşetmesiyle yaşanmış ve iki günde yaklaşık 10 bin kişi geçiş yapmıştı. O kriz, İspanya’nın Batı Sahra Bağımsızlık Hareketi Polisario Cephesi’nin liderini Covid-19 tedavisi için ülkeye kabul etmesinin ardından patlak vermiş ve 2022’de Madrid’in Fas’ın Batı Sahra planını destekleme kararıyla sona ermişti.

Kaynak: The Guardian

Medyascope'u destekle. Medyascope'a abone ol.

Medyascope’u senin desteğin ayakta tutuyor. Hiçbir patronun, siyasi çıkarın güdümünde değiliz; hangi haberi yapacağımıza biz karar veriyoruz. Tıklanma uğruna değil, kamu yararına çalışıyoruz. Bağımsız gazeteciliğin sürmesi, sitenin açık kalması ve herkesin doğru bilgiye erişebilmesi senin desteğinle mümkün.

Paylaş