UBS’nin Küresel Servet Raporu 2025, Türkiye’de dolar milyoneri sayısının dünyada en hızlı artan ülke olduğunu, buna karşın halkın reel servetinin sert biçimde düştüğünü ortaya koydu. Rapora göre gelir dağılımı eşitsizliği de son yılların en yüksek seviyesinde.
UBS tarafından yayımlanan Küresel Servet Raporu 2025, Türkiye ekonomisindeki servet birikiminin yönünü ve toplumdaki eşitsizliğin boyutlarını gözler önüne serdi. Rapora göre Türkiye, 2024 yılında dolar milyoneri sayısını oransal olarak en hızlı artıran ülke oldu. Bir yılda yüzde 8,4’lük artış kaydeden Türkiye, Birleşik Arap Emirlikleri (BAE) gibi yüksek gelirli Körfez ekonomilerini de geride bıraktı. Böylece yaklaşık 7 bin kişi daha dolar milyoneri sınıfına dahil edildi.
Ancak milyonerlere dair bu artış, toplumun geneline yayılan bir refah artışı anlamına gelmiyor. Rapordaki veriler, Türkiye’de servetin büyüdüğü kesimin son derece dar bir grup olduğunu; orta ve alt gelir gruplarında ise sert bir servet kaybı yaşandığını ortaya koyuyor.
Reel servet daralıyor: “Kâğıt üzerindeki artış enflasyonla silindi”
UBS raporu, Türkiye’de yetişkin başına düşen ortalama servetin yerel para birimi cinsinden yüzde 35’in üzerinde arttığını belirtiyor. Ancak yüksek enflasyonun etkisi hesaba katıldığında tablo tersine dönüyor: Reel bazda kişi başı servet yüzde 14,6 küçüldü.
En çarpıcı düşüş ise medyan servette görüldü. Nüfusun tam ortasındaki bireyin servetini ifade eden bu gösterge, Türkiye’de reel olarak yaklaşık yüzde 21 geriledi. UBS uzmanları, bu verinin özellikle orta sınıfın hızla zayıfladığını ve geniş toplum kesimlerinin servet artışından pay alamadığını gösterdiğini vurguluyor.
Eşitsizlik rekor seviyede: Gini katsayısı 0,73
Rapor, Türkiye’nin gelir dağılımındaki bozulmayı da rakamlarla ortaya koyuyor. Gelir eşitsizliğini ölçen Gini katsayısı Türkiye için 0,73 olarak açıklandı.
Bu oran, Brezilya (0,82), Rusya (0,82) ve Güney Afrika (0,81) gibi eşitsizliğin en yüksek olduğu ekonomilere yakın bir seviyeye işaret ediyor. UBS, 0,70 üzeri Gini değerlerinin “yüksek eşitsizlik” kategorisine girdiğini, Türkiye’nin de bu gruba açık biçimde dahil olduğunu belirtiyor.
Buna karşılık Belçika, Slovakya ve Çekya gibi ülkelerde Gini katsayısı çok daha düşük seviyelerde seyrediyor.
Yüksek servet birikiminin kaynağı ne?
Rapor, Türkiye’de dolar milyoneri artışının küresel ortalamanın üzerinde olmasının birkaç temel nedeni olduğunu belirtiyor:
- Döviz bazlı varlıkların değer kazanması,
- Gayrimenkul fiyatlarındaki hızlı artış,
- Varlıklı kesimin enflasyon karşısında servetini koruyacak yatırım kanallarına erişimi.
Buna karşın ücretliler, tasarruf sahipleri ve küçük yatırımcılar, yüksek enflasyon ve gelir artışının sınırlı kalması nedeniyle reel servet kaybı yaşıyor.
