Fransa’da hükümet, 15 yaş altındaki çocukların sosyal medya platformlarına erişimini yasaklamayı öngören yasa tasarısını Meclis gündemine taşıdı. Cumhurbaşkanı Emmanuel Macron, düzenlemenin eylül ayına kadar yürürlüğe girmesini istiyor.
Fransa, çocukların sosyal medya kullanımını sınırlama konusunda Avustralya’nın izinden gitmeye hazırlanıyor.
15 yaş altındaki çocukların Snapchat, Instagram ve TikTok gibi sosyal ağlara erişimini yasaklamayı hedefleyen yasa tasarısı, Ulusal Meclis’te görüşülmeye başlandı. Cumhurbaşkanı Emmanuel Macron, yasanın eylül ayında başlayacak yeni eğitim öğretim yılına kadar yürürlüğe girmesini istediğini açıkladı.
Tasarı, çocukların ruhsal ve duygusal sağlığına ilişkin artan endişelerin ardından, sosyal medya platformlarına yönelik küresel kısıtlama eğiliminin Fransa’daki son halkası olarak görülüyor.
Hangi platformlar yasaklanacak?
Yasa tasarısına göre, devletin medya düzenleyici kurumu çocuklara zararlı olduğu değerlendirilen sosyal medya platformlarının bir listesini hazırlayacak. Bu platformlar, 15 yaş altındaki kullanıcılar için tamamen yasaklanacak.
Daha az zararlı olduğu kabul edilen platformlar ise yalnızca ebeveynlerin açık onayıyla kullanılabilecek. Tasarıda ayrıca, halihazırda ilkokul ve ortaokullarda uygulanan cep telefonu yasağının liselere de genişletilmesi öngörülüyor.
Macron, geçen ay yaptığı açıklamada, “Çocuklarımızın zihinsel ve duygusal sağlığını, tek amacı onlardan para kazanmak olan insanların ellerine bırakamayız” ifadelerini kullanmıştı.
Kimler destek veriyor?
Tasarıya, Macron’a yakın partilerin yanı sıra merkez sağ Cumhuriyetçiler (LR) ve aşırı sağ Ulusal Birlik (RN) partisinin de destek vermesi bekleniyor. Bu durum, yasanın Meclis’ten geçme ihtimalini güçlendiriyor.
Düzenlemenin temelini, milletvekili Laure Miller’in başkanlığını yaptığı ve TikTok başta olmak üzere sosyal ağların çocuklar üzerindeki psikolojik etkilerini inceleyen parlamenter komisyonun raporu oluşturuyor. Macron’un görev süresinin son yılına girerken bu konuyu iç politikanın merkezine yerleştirdiği belirtiliyor.
2024’te erken seçim kararıyla gidilen ve askıda bir parlamento tablosu ortaya çıkan seçimlerin ardından iç siyasette etkisi azalan Macron için sosyal medya yasağı, kamuoyu desteği toplamak adına nadir fırsatlardan biri olarak görülüyor.
Yaş doğrulama ve Avrupa hukuku engeli
Yasa kabul edilirse Fransa’nın önündeki en büyük zorluk, yaş doğrulama mekanizmasının nasıl uygulanacağı olacak. Ülkede hâlihazırda, çevrimiçi pornografik içeriklere erişimde 18 yaş üstü olunduğunun kanıtlanmasını zorunlu kılan bir sistem bulunuyor. Benzer bir modelin sosyal medya için de devreye alınması planlanıyor.
Ancak tasarı, Avrupa hukukuyla uyum tartışmalarını da beraberinde getiriyor. 2023 yılında Fransa’da benzer bir sosyal medya yasağı girişimi, Avrupa hukukuna aykırı bulunduğu gerekçesiyle uygulanamaz hale gelmişti. Bu nedenle mevcut metin, Devlet Konseyi’nin (Conseil d’État) itirazları doğrultusunda yeniden kaleme alındı.
Avrupa genelinde de benzer adımlar gündemde. Danimarka, Yunanistan, İspanya ve İrlanda’nın Avustralya örneğini takip etmeyi değerlendirdiği, İngiltere’de ise hükümetin 16 yaş altına sosyal medya yasağı konusunda kamuoyu danışma süreci başlattığı biliniyor.
Kaynak: BBC
Derleyen: Berfin Ada Özbak
