Aile ve Sosyal Hizmetler Bakanlığı’nın hazırladığı yasa taslağı, Steam ve Epic Games gibi oyun platformlarına Türkiye’de temsilci bulundurma zorunluluğu getiriyor. Temsilci atamayan platformlara önce 1 milyon ile 30 milyon TL arası para cezası, ardından yüzde 90 bant daraltma uygulanacak. Sosyal medyada bazı gençler #oyunumadokunma hashtag’i ile düzenlemeye tepki gösterdi ve imza kampanyası başlattı.
Aile ve Sosyal Hizmetler Bakanlığı’nın hazırladığı ve Meclis gündemine çok yakında gelmesi beklenen yasa taslağı, çevrimiçi oyun dünyasında büyük değişiklikleri beraberinde getiriyor. 15 yaş altına sosyal medya yasağı öngören taslak, Steam, Epic Games, PlayStation Store ve Xbox Store gibi dijital oyun mağazalarını da doğrudan hedef alıyor.
DW Türkçe’den Alican Uludağ’ın yazdığına göre yeni düzenleme ile internet üzerinden dağıtılan, oynanan ya da güncellenen dijital oyunlar çok daha sıkı denetime tabi tutulacak. Yasaya ilk kez “oyun sağlayıcı” ve “oyun dağıtıcı” kavramları eklenecek.
Oyunları üreten şirketler içeriklerini yaş kriterlerine göre derecelendirmekle yükümlü olacak, ancak asıl sorumluluk bu oyunları kullanıcıya sunan dağıtıcı platformlarda olacak. Yeni sisteme göre yaş derecelendirmesi usule uygun şekilde yapılmamış hiçbir oyun platformlarda yer alamayacak.
Oyun platformlarına ebeveyn kontrol araçları zorunluluğu
Oyun platformlarına tıpkı sosyal ağlarda olduğu gibi ebeveyn kontrol araçları sunma zorunluluğu getiriliyor. Bu araçlar sayesinde aileler hesap ayarlarını yönetebilecek, oyun içi harcamalara onay sistemi koyabilecek ve çocuklarının oyun süresini sınırlandırabilecek.
Taslakta dikkat çeken bir diğer önemli madde ise yurtdışı merkezli büyük oyun platformlarını ilgilendiriyor. Türkiye’den günlük erişimi yüksek olan yabancı oyun dağıtıcıları artık ülkede resmi bir temsilci bulundurmak zorunda olacak, bu temsilcinin bilgileri BTK’ya bildirilecek ve kamuoyuyla paylaşılacak.
BTK’ya geniş yetkiler
Bilgi Teknolojileri ve İletişim Kurumu (BTK) gerekli gördüğü durumlarda oyun şirketlerinden algoritmalar, veri işleme sistemleri ve kurumsal yapı dahil olmak üzere her türlü bilgiyi talep edebilecek ve şirketler bu bilgileri en geç 5 gün içinde sunmak zorunda kalacak.
BTK riskli bulduğu hizmetler için kısmi ya da tam durdurma, hizmet yapısını değiştirme gibi önlemler aldırabilecek ve oyun ile sosyal ağ şirketleri düzenli olarak risk değerlendirmesi yaparak BTK’ya bildirmek zorunda olacak.
Kademeli yaptırımlar: Para cezası ve bant daraltma
Kurallara uymayan platformlar için ağır yaptırımlar gelirken yükümlülüklerini yerine getirmeyen oyun dağıtıcılarına 1 milyon TL’den 30 milyon TL’ye kadar para cezası kesilebilecek.
İhlalin devam etmesi halinde platformların internet bant genişliği önce yüzde 50 ardından yüzde 90’a kadar düşürülebilecek ve kurallara sonradan uyulması durumunda cezanın yalnızca dörtte biri tahsil edilecek.
Launcher sorunu endişe yaratıyor
Uzmanlar, Steam veya Epic Games gibi devlerin temsilcilik açabileceğini öngörüyor ancak sadece kendi oyunlarını satan EA App, Ubisoft Connect veya Rockstar Games Launcher gibi daha küçük çaplı ama kritik yardımcı yazılımların nasıl tepki vereceği merak konusu.
Eğer bu launcher’lar temsilci atamaz ve bant daraltma cezası alırsa kullanıcılar Steam’den satın aldıkları bir oyunu bile açamayabilir. Örneğin Ubisoft oyunları Steam’den alınsa bile Ubisoft Connect üzerinden çalıştığı için bu platform engellenirse oyun oynanamaz hale gelecek.
Bağımsız oyunlar risk altında
Bağımsız oyun geliştiricileri de ciddi risk altında. EA, Ubisoft ve Sony gibi büyük firmalar oyunlarını derecelendirmek için yeterli bütçeye sahip ancak tek kişilik geliştiriciler veya küçük stüdyolar, oyunlarına resmi yaş etiketi almak için gereken binlerce dolarlık ücreti genelde ödeyemiyor.
Yaş derecelendirmesi olmayan oyun satılamaz kuralı uygulanırsa Steam’deki oyunların ciddi bir bölümünü oluşturan bağımsız yapımlar Türkiye’deki kullanıcılara kapanabilir.
Türk oyuncular, favori platformlarının bu sürece nasıl tepki vereceğini merakla bekliyor. Küresel platformların Türkiye pazarından çekilme ihtimali düşük görünse de uyum sürecindeki aksaklıkların bant daraltma gibi yöntemlerle oyuncuları mağdur etmesi en büyük korku. Valve, Epic ve Sony gibi devlerin Türkiye ofislerini kurup kurmayacağı önümüzdeki aylarda netleşecek.
Oyunumadokunma.org ile imza toplanıyor
Oyunseverler, kurdukları oyunumadokunma.org ile düzenlemeye tepki gösteriyor ve imza topluyor. Sitede imza kampanyasıyla ilgili şöyle yazıyor:
“Bu platformda toplanan kullanıcı adları, oyuncu topluluğunun söz konusu düzenlemeye yönelik tutumunu görünür kılmayı amaçlamaktadır. Paylaşılan destekler hukuki imza niteliği taşımaz; yalnızca kamuoyu desteğini ifade etmek için kullanılmaktadır. Topluluk olarak ne kadar çok destek gösterirsek, sesimizi o kadar güçlü ve etkili biçimde duyurabiliriz.”
Platformda şu ana kadar 53 bin imza toplandı.
“Milleti zehirleyen Milli Piyango’ya dokunmuyorsunuz”
CHP Gençlik Kolları Genel Başkanı Cem Aydın, X platformu üzerinden yayımladığı video ile iktidara çağrıda bulunurken, çevrimiçi oyun platformlarının gençler için sadece eğlence değil aynı zamanda gelir kaynağı olduğunu belirtti. Aydın, olası yasakların gençleri ekonomik ve sosyal açıdan olumsuz etkileyeceğini vurguladı.
Aydın, sanal bahis uygulamalarına müdahale edilmezken oyun platformlarının hedef alınmasına sert tepki gösterdi:
“Bazen gençlerin gerçek hayatın stresinden uzaklaşıp zaman geçirdiği, bir bölüm gencinde gelir elde ettikleri oyun platformlarına göz dikiyorsunuz. Milleti zehirleyen, telefonda sanal bahis oynatan Milli Piyango’ya dokunmuyorsunuz ama normal oyunları yasaklamaya kalkıyorsunuz.”
Aydın, geçmişte YouTube ve Vikipedi’nin yıllarca yasaklı kaldığını hatırlatarak Roblox, Instagram ve TikTok’a da erişimin engellendiğini anlattı, “Zamanında YouTube yıllarca yasaklıydı, Vikipedi yıllarca yasaklıydı, Ekşi Sözlük yıllarca susturuldu, Roblox’a kilit vuruldu, Instagram ve TikTok bile bir gecede karartıldı” ifadelerini kullandı.
Bakanlık tarafından hazırlanan yönetmelik taslağı
Aydın, Bakanlık tarafından hazırlanan yönetmelik taslağına da değindi. Temsilci atamayan ve belirli talepleri yerine getirmeyen oyun mağazalarının fiilen yasaklanabileceğini söyleyen Aydın, “Bugün bu baskı online oyun mağazalarına yöneliyor. Bakanlık tarafından hazırlanan yönetmelik taslağına göre Steam, Epic Games, PlayStation Store ve Xbox Store gibi oyun mağazaları da Türkiye’ye temsilci atamazsa ve iktidarın istediği sansürleri yapmazsa bant daralması ile fiilen yasaklanacak” dedi.
Gençlerin yaşadığı ekonomik sorunlara dikkat çeken Aydın, iktidarı şu sözlerle eleştirdi:
“İktidara tüm arkadaşlarım adına sesleniyorum. Gençlerin yaşadığı sıkıntılar belli. Türk gençliğini dışarıda arkadaşlarıyla bir kahve içip sosyalleşmeyecek duruma siz getirdiniz. Dolar kuru yüzünden hiçbir şey alamaz hale siz soktunuz, işsizlik zaten belli, yapay zekâdan önce siz işimizi elimizden aldınız.”
“Sokakta belinde silah gezenlere dokunmuyorsunuz”
Aydın, oyun oynayan gençlerin hedef alındığını savunarak güvenlik ve öncelik eleştirisinde bulundu:
“Sokakta belinde silah gezenlere dokunmuyorsunuz, evinde oyun oynayan gençlere hayatı dar ediyorsunuz. Milleti zehirleyen, telefonda sanal bahis oynatan Milli Piyangoya dokunmuyorsunuz. Normal oyunları yasaklamaya kalkıyorsunuz. Böyle sorun çözemezsiniz. Sene olmuş 2026, teknoloji bambaşka bir seviyeye ilerliyor. Siz bizi taş devrine götürmeye çalışıyorsunuz.”
“Gençlik özgürlük, güven ve gelecek ister”
Aydın açıklamasının sonunda gençlerin temel sorunlarının oyun oynamak değil ekonomik ve sosyal koşullar olduğunu vurgulayarak şunları söyledi: “Bakın gençlerin öncelikli problemi oyun oynaması değil. Gençlerin asıl problemi işsizlik, yoksulluk, sosyal adaletsizlik ve gelecek kaygısıdır. Gençliği yasaklarla yönetemezsiniz, gençliği sansürle susturamazsınız, gençliği baskıyla bu ülkede tutamazsınız.”
Aydın şöyle devam etti: “Anlamıyorsunuz ama tekrar anlatayım. Gençlik bir: Özgürlük ister. İki: Güven ister. Üç: Gelecek ister.”
