Londra’daki British Museum, antik Ortadoğu galerilerindeki bazı harita ve bilgilendirme panolarından “Filistin” ifadesini kaldırdı. Müze, Filistin ifadesinin tarihsel olarak “nötr” kabul edilmediğini ve bazı dönemler için anakronik olduğunu belirtti. Karar, “İsrail İçin İngiliz Avukatlar” grubunun şikâyetlerinin ardından alındı.
İngiltere’nin başkenti Londra’daki British Museum, antik Ortadoğu’ya ilişkin sergilerde yer alan bazı harita ve panolardan “Filistin” ifadesini kaldırdı. Müze yönetimi, terimin belirli tarihsel dönemler için “yanıltıcı” ve “anakronik” olabileceğini belirterek değişikliklerin geçen yıl yapılan ziyaretçi araştırmaları ve geri bildirimler doğrultusunda gerçekleştirildiğini açıkladı.
Antik Levant ve Mısır galerilerinde Doğu Akdeniz’in doğu kıyıları “Filistin” olarak etiketlenmiş, bazı topluluklar ise “Filistin kökenli” şeklinde tanımlanmıştı.
Şikâyet UKLFI’den geldi
Değişiklik kararının ardından İngiltere merkezli “İsrail İçin İngiliz Avukatlar” (UKLFI) grubunun müze yönetimine gönderdiği mektup gündeme geldi. Grup, Müze Direktörü Nicholas Cullinan’a yazdığı mektupta “Filistin adının binlerce yıl boyunca tüm bölge için geriye dönük biçimde kullanılmasının tarihsel değişimleri sildiği ve süreklilik konusunda yanlış bir izlenim oluşturduğu” görüşünü dile getirdi.
Mektupta şu ifadelere yer verildi:
“Tek bir adın – Filistin – binlerce yıl boyunca tüm bölge için geriye dönük olarak uygulanması tarihsel değişimleri siler ve sahte bir süreklilik izlenimi yaratır. Ayrıca bu durum, MÖ 1000 civarında ortaya çıkan İsrail ve Yahuda krallıklarını görünmez kılar ve İsrailoğulları ile Yahudi halkının kökenlerini yanlış biçimde Filistin’den geliyormuş gibi yeniden çerçeveler.”
UKLFI, kullanılan terminolojinin “antik ve kesintisiz bir Filistin bölgesinin var olduğu izlenimini verdiğini” savunarak, ilgili dönemler için Kenan, İsrail ve Yahuda krallıkları ya da Yahudiye gibi tarihsel isimlerin kullanılmasını talep etti.
Müze: “Artık tarihsel olarak nötr değil”
British Museum ise yaptığı açıklamada, “Filistin” ifadesinin 19’uncu yüzyıl sonlarından itibaren Batı ve Ortadoğu akademik literatüründe güney Levant için coğrafi ve “nötr” bir tanımlama olarak yerleştiğini ancak artık bu terimin siyasi çağrışımlardan bağımsız algılanmadığını kabul etti.
Müze sözcüsü, “Antik kültürel bölgeleri gösteren haritalarda, geç ikinci binyıl MÖ döneminde güney Levant için ‘Kenan’ terimi uygundur” dedi. Modern sınırları gösteren haritalarda ise Birleşmiş Milletler terminolojisinin kullanıldığını, örneğin Gazze, Batı Şeria, İsrail ve Ürdün gibi ifadelerin yer aldığını belirtti. “Filistinli” ifadesinin ise uygun durumlarda kültürel veya etnografik bir kimlik olarak kullanıldığı aktarıldı.
Levant galerilerinde MÖ 2000-300 dönemini kapsayan panolarda artık Kenan ve Kenanlılar ile İsrail ve Yahuda krallıklarının yükselişine atıf yapıldığı bildirildi.
Kararın ardından Change.org’da başlatılan bir imza kampanyasına 5 binden fazla kişi destek verdi. Kampanyada değişikliğin “tarihsel kanıtlarla desteklenmediği ve Filistin varlığının kamusal hafızadan silinmesine yönelik daha geniş bir eğilimin parçası olduğu” öne sürüldü.
Kaynak: Guardian
