Demokrasi yalnızca bir yönetim biçimi değildir; aynı zamanda bir ahlak düzenidir. Seçimler, parlamentolar, anayasalar ve yasalar demokrasinin kurumsal araçlarıdır; fakat bu araçların işleyebilmesi için onları taşıyan bir ahlakî zemin gerekir. Eğer toplumda doğruluk, sorumluluk, adalet ve başkasının hakkına saygı gibi temel değerler zayıflarsa, demokrasi de içten içe boşalır. Çünkü demokratik kurumlar yalnızca hukukî kurallarla değil, aynı zamanda içselleştirilmiş ahlakî değerlerle ayakta durur.
Ahlak, bireyin doğru ile yanlış arasında yaptığı bilinçli seçimdir. Siyasal alana taşındığında ise bu ilke siyasal ahlak adını alır. Siyasal ahlak, kamu gücünü kullananların bu gücü kendi çıkarları için değil, ortak iyilik için kullanmasını gerektirir. Kamu kaynaklarının korunması, şeffaflık, hesap verebilirlik ve hukuka bağlılık siyasal ahlakın temel unsurlarıdır. Bu ilkeler olmadan siyaset, kolayca güç mücadelesine ve çıkar paylaşımına indirgenir.
Demokrasi ile siyasal ahlak arasındaki ilişki açıktır: Demokrasi yalnızca çoğunluğun yönetimi değildir; aynı zamanda çoğunluğun gücünü sınırlayan bir etik rejimdir. Çoğunluğun azınlık haklarına saygı göstermesi, devlet gücünün keyfî kullanılmaması ve yurttaşların eşit muamele görmesi ancak siyasal ahlakın varlığıyla mümkündür. Aksi hâlde seçimler yapılabilir, fakat ortaya çıkan sistem demokratik değil, sadece seçimli otoriterlik olur.
Siyasal ahlakın zayıfladığı toplumlarda siyasetin dili de değişir. Gerçeklerin yerini propaganda, kamusal yararın yerini sadakat ilişkileri, liyakatin yerini ise liderliğe bağlılık alır. Kurumlar kişiselleşir; hukuk araçsallaşır. Böyle bir ortamda demokrasi biçimsel olarak varlığını sürdürebilir, ancak içeriği boşalır. Bu nedenle demokrasinin en büyük düşmanı çoğu zaman açık diktatörlük değil, ahlakî erozyondur.
Gerçek bir demokrasi için üç temel ahlakî ilke vazgeçilmezdir: doğruluk, sorumluluk ve siyasal gücün sınırlılığı bilinci. Doğruluk, kamusal tartışmanın dürüstlüğünü sağlar. Sorumluluk, yönetenlerin yurttaşlara hesap vermesini mümkün kılar. Sınır bilinci ise hiçbir gücün mutlak olmadığını kabul eder; hukukun ve kurumların üzerinde kimsenin olmadığını hatırlatır. Bu üç ilke yoksa demokrasi yalnızca prosedürlerden ibarettir.
Bu nedenle demokrasi talebi aynı zamanda bir ahlak talebidir. Yurttaşlar yalnızca daha iyi kurumlar değil, aynı zamanda daha yüksek bir kamusal etik talep etmelidir. Çünkü özgürlük, adalet ve eşitlik ancak ahlakî bir siyasal kültür içinde yaşayabilir. Demokrasi sandıkta başlar; fakat ahlakla tamamlanır.
