İSTANBUL (Medyascope) – Avrupa yanıyor. Kıta Avrupası genelinde etkisini artıran sıcak hava dalgası Fransa, İngiltere, İspanya, İtalya, Almanya, Belçika ve Hollanda’da hayatı zorlaştırıyor. Fransa’da serinlemek için suya giren 40 kişi boğularak hayatını kaybederken, İngiltere’de “hayati tehlike” anlamına gelen kırmızı alarm verildi.
Haberin özeti:
Bu özet yapay zekâ tarafından hazırlanmış ve editör tarafından kontrol edilmiştir.
- Avrupa, aşırı sıcak hava dalgasıyla karşı karşıya. Fransa, İngiltere, İspanya, İtalya, Almanya, Belçika ve Hollanda hayatı zorlaştırıyor.
- Fransa’da 40 kişi sıcak havadan dolayı boğularak hayatını kaybetti; kırmızı alarm verildi.
- Paris’te sıcaklık 41 dereceye ulaştı; Avrupa’nın birçok yerinde sıcaklık rekor seviyeleri görüldü.
- İspanya ve İtalya’da da kırmızı alarm durumu; 15 şehirde acil önlemler alındı.
- İklim krizi, Avrupa’nın daha hızlı ısınmasına ve sık sıcak hava dalgalarına sebep oluyor.
Avrupa, yazın ilk büyük sıcak hava dalgasıyla yanıyor. Fransa, İngiltere, İspanya, İtalya, Almanya, Belçika ve Hollanda başta olmak üzere birçok ülkede sıcaklıklar rekor seviyelere yaklaşırken, yetkililer peş peşe kırmızı ve turuncu alarm ilan etti.
- Avrupa’yı kavuran sıcaklıkların nedeni: Omega blokajı nedir?
- Aşırı sıcaklar sağlığı nasıl etkiliyor, kimler risk altında?
Aşırı sıcaklar yalnızca günlük yaşamı değil, ulaşımı, enerji altyapısını, okulları, turistik alanları, çalışma koşullarını ve halk sağlığını da doğrudan etkiliyor. Bazı ülkelerde okullar kapatıldı, tren seferlerinde aksama uyarısı yapıldı, turistik merkezler erken kapandı, nükleer santrallerde üretim durduruldu.
Avrupa’da sıcak hava dalgasından en fazla etkilenen ülkeler arasında Fransa, İspanya ve İtalya öne çıkıyor.
Avrupa yanıyor: Sıcaklıklar kaç derece?
Avrupa’nın birçok büyük kentinde sıcaklıklar 30 derecenin üzerine çıktı. Paris’te 41, Bordeaux’da 39, Madrid’de 38, Frankfurt’ta 37, Brüksel’de 36, Roma ve Bologna’da 35 derece bekleniyor.
Londra ve Amsterdam’da sıcaklıkların 34 dereceye ulaşacağı tahmin edilirken, Zürih ve Prag’da 32, Berlin ve Barcelona’da ise 31 derece ölçülmesi bekleniyor.
Uzmanlara göre Lizbon’dan Varşova’ya kadar geniş bir hatta sıcak hava etkisini sürdürüyor. Fransa’da ülkenin tamamının sabah saatlerinden itibaren 30 derecenin üzerine çıkması, ülkenin üçte ikisinin ise kırmızı alarm kapsamında olması bekleniyor.
Fransa’da 40 kişi boğularak hayatını kaybetti
Fransa Başbakanı Sébastien Lecornu ülkede sıcak hava dalgasıyla bağlantılı olarak 40 kişinin boğularak hayatını kaybettiğini açıkladı.
Aşırı sıcaklarla boğuşmak için çok sayıda kişi serinlemek için nehir, kanal ve gözetimsiz yüzme alanlarına yöneldi ancak bu durum, özellikle yüzme bilmeyenler ve akıntılı bölgelerde suya girenler için ölümcül sonuçlar doğurdu.
Fransa Spor ve Gençlik Bakanı Marina Ferrari, “Sıcak hava dalgası sırasında gözetimsiz alanlarda yüzmeye gitmek hafife alınacak bir şey değil” uyarısında bulundu.
Hayatını kaybedenler arasında, pazar akşamı ailesiyle birlikte Fontaine-La Port’taki Seine Nehri’ne giren 13 yaşındaki bir kız çocuğu da var.
Fransa tarihinin en sıcak haziran ayı
Fransa, 23 Haziran Salı günü ortalama 29,8 dereceyle kayıtların tutulduğu dönemden bu yana en sıcak Haziran gününü yaşadı. 22 Haziran gecesi ise ortalama minimum sıcaklık 21,6 derece olarak ölçüldü ve bu da ülke tarihinin en sıcak gecesi olarak kayıtlara geçti.
Météo France’a göre ülkede kırmızı alarm kapsamındaki bölge sayısı 54’ten 58’e çıkarılacak. Kırmızı alarm, sıcaklığın sağlık üzerinde ciddi etkiler yaratabileceği ve hayatı tehdit edebileceği anlamına geliyor.
Paris bölgesinin tamamını kapsayan Île-de-France’ın başkanı Valérie Pécresse, halka mümkünse seyahat etmemeleri ve evden çalışmaları çağrısında bulundu. Pécresse, demiryolu raylarının 50 derecenin üzerindeki sıcaklıklara dayanamayacağını belirterek toplu taşımada ciddi aksaklıklar yaşanabileceğini söyledi.
Eyfel Kulesi ve Louvre erken kapandı
Sıcak hava dalgası Fransa’da turistik alanları da etkiledi. Eyfel Kulesi, başkentte beklenen yüksek sıcaklıklar nedeniyle salı günü erken kapatıldı. Normalde gece 00.45’e kadar açık olan kule, saat 16.00’da kapandı; son ziyaretçi girişi ise 12.15’te yapıldı.
Dünyanın en çok ziyaret edilen müzesi Louvre da çarşamba gününden cumartesiye kadar kapanış saatini 18.00’den 16.00’ya çekti.
Louvre yönetimi, tarihi binanın “hâlâ kırılgan olduğunu, dış koşullara açık bulunduğunu ve iklim değişikliğine yeterince uyum sağlayamadığını” açıkladı. Açıklamada, günün sonunda ısı birikiminin en yüksek seviyeye ulaştığı ve yoğun ziyaretçi trafiğinin bu etkiyi daha da artırdığı belirtildi.
Fransa’nın güneybatısındaki Golfech Nükleer Santrali de Garonne Nehri’ndeki su sıcaklığı nedeniyle kapatıldı. Nehir suyunun salı günü 28 dereceye ulaşmasının beklendiği, Fransız yasalarına göre santraldeki reaktörleri soğutmak için kullanılan suyun bu sıcaklık seviyesini aşamayacağı belirtildi.
İngiltere’de kırmızı alarm: “Hayati tehlike” uyarısı
İngiltere ve Galler’in bazı bölgeleri için kırmızı seviyede aşırı sıcaklık uyarısı yayımlandı. Met Office’in uyarısı, 24 Haziran Çarşamba günü saat 09.00’dan perşembe günü saat 21.00’e kadar geçerli olacak.
Uyarı, İngiltere’nin güney ve orta kesimleri ile Güney Galler’in bazı bölgelerini kapsıyor. Kırmızı alarm, sıcakların sağlık üzerinde ciddi etkiler yaratma ihtimalinin yüksek olduğu ve hayati tehlike oluşturabileceği anlamına geliyor.
İngiltere’nin güneyinde sıcaklıkların 37-38 dereceye ulaşması bekleniyor. 39 derece ise ihtimal dışı görülmüyor. Yüksek nem nedeniyle hissedilen sıcaklığın daha da artacağı, hava sıcaklığı 35 derece olduğunda hissedilen sıcaklığın 41 dereceye kadar çıkabileceği belirtiliyor.
Met Office, yollarda, raylı sistemlerde ve hava ulaşımında gecikmeler yaşanabileceği uyarısında bulundu. Enerji altyapısının da sıcak hava dalgasından etkilenebileceği bildirildi.
İngiltere ve Galler’de 300’den fazla okulun bu hafta hava koşulları nedeniyle tamamen ya da kısmen kapanmayı planladığı açıklandı. Bazı okulların erken kapanacağı, bazı öğrencilerin ise tam okul üniforması yerine beden eğitimi kıyafetleriyle okula gitmesine izin verileceği belirtildi.
İspanya’da 45 derece görüldü
İspanya’da da sıcaklıklar birçok bölgede 40 derecenin üzerine çıktı. Ülkenin güneyindeki Endülüs ile kuzeydeki Kantabria ve Bask Bölgesi’nde kırmızı alarm ilan edildi.
İspanya Meteoroloji Kurumu Aemet, güneydeki Córdoba yakınlarındaki kırsal alanlarda sıcaklıkların 44 derecenin üzerine çıkabileceğini açıkladı. Kuzeydoğudaki Ebro Vadisi’nde ise sıcaklıkların 42 dereceyi aşması bekleniyor.
Aemet’in 828 meteoroloji istasyonundan 101’inde pazartesi günü sıcaklıklar 40 dereceye ulaştı ya da bu seviyeyi geçti. Andújar kentinde ise 45 derece ölçüldü.
Aemet’ten Rubén del Campo, sıcak hava dalgalarının artık geçmiş on yıllara kıyasla yazın çok daha erken dönemlerinde meydana geldiğine dair kanıtlar bulunduğunu söyledi.
Kurumun verilerine göre, 2000 ile 2025 yılları arasında İspanya ana karasında 10 Haziran sıcak hava dalgası kaydedildi. Önceki 25 yılda ise bu sayı yalnızca ikiydi.
Madrid’de evsizler ve kırılgan gruplar için iklim sığınakları açıldı. Kuzey İspanya’daki onlarca belediye ise orman yangını riski nedeniyle geleneksel ateş yakma etkinliklerini iptal etti.
İtalya’da 15 şehir için kırmızı alarm
İtalya’da Roma, Milano, Floransa, Torino ve Venedik dahil 15 şehir için kırmızı sıcak hava dalgası alarmı verildi. Bazı kaynaklarda çarşamba günü kırmızı alarm kapsamındaki şehir sayısının 16’ya çıktığı belirtildi.
Bu alarm seviyesi, yalnızca yaşlılar ve kronik hastalar için değil, sağlıklı yetişkinler için de risk oluşturabilecek koşullara işaret ediyor.
İtalyan hükümeti, güneş altında çalışmak zorunda kalan tarım ve inşaat işçilerini korumaya yönelik acil iş gücü önlemlerini yeniden yürürlüğe koydu. Buna göre, tehlikeli sıcak hava dalgaları nedeniyle faaliyetlerini durduran ya da azaltan şirketler devlet destekli kısa çalışma programlarından yararlanabilecek.
Almanya’da boğulma vakaları arttı
Almanya’da da sıcaklıkların hafta sonuna kadar batı ve güneybatı bölgelerinde 40 dereceye ulaşması bekleniyor. Ülkede sıcak hava nedeniyle suya giren çok sayıda kişinin boğularak hayatını kaybettiği bildirildi.
Güneybatıdaki Biblis kasabası yakınlarında Ren Nehri’nde üç kişinin cesedi bulundu. 23, 27 ve 50 yaşlarındaki üç erkeğin nehrin farklı bölgelerinde günler önce kaybolduğu bildirilmişti.
Hollanda, Belçika ve İsviçre de alarma geçti
Sıcak hava dalgasının hafta içinde Hollanda, Belçika ve Almanya’da zirve yapması bekleniyor. Hollanda Meteoroloji Enstitüsü KNMI, çarşamba ile cuma günleri arasında ülkenin güney ve orta kesimleri için Turuncu Kod uyarısı yayımladı. Bu seviye, tehlikeli hava koşullarının görülme ihtimalinin yüksek olduğu anlamına geliyor.
Amsterdam’da şehir kartı olanlara altı açık havuzda ücretsiz yüzme imkânı tanındı. Ulusal demiryolu şirketinin ise beklenen sıcaklıklar nedeniyle bazı hatlarda daha az tren çalıştıracağı bildirildi.
Belçika’da Risk Yönetim Grubu, ulusal ozon ve sıcak hava planının “alarm aşamasını” devreye soktu. Bu, ülkede söz konusu planın ikinci kez uygulanışı oldu. İlk uygulama Ağustos 2020’de gerçekleşmişti.
Belçika’da Brüksel yakınlarındaki bir ilkokul da aşırı sıcaklar nedeniyle final sınavlarını yakındaki bir kiliseye taşıdı.
İsviçre’nin kuzeydoğusundaki St. Gallen kantonunda ise düşük su seviyeleri ve yüksek sıcaklıklar nedeniyle nehir ve göllerden su çekilmesi sınırlandırıldı.
Önümüzdeki günlerde sıcak hava dalgasının Doğu Avrupa’ya doğru yayılması bekleniyor. Polonya Meteoroloji Servisi, ülkenin batısı için perşembeden cumartesiye kadar yüksek seviyeli sıcaklık uyarıları yayımladı ve sıcaklık rekorlarının kırılabileceğini bildirdi.
Hırvatistan’ın turistik Adriyatik kıyıları için cuma ve cumartesi günleri kırmızı alarm verildi. Macaristan’da ise halihazırda ikinci seviye sıcak hava uyarısı yürürlükteyken, cumartesiden salıya kadar uyarı seviyesinin en üst düzeye çıkarılacağı açıklandı.
Avrupa yanıyor, peki neden daha fazla ısınıyor?
Uzmanlara göre Avrupa’daki sıcak hava dalgası, sıcak havayı günlerce aynı bölgede tutan atmosferik ve dolaşım modellerinden kaynaklanıyor. Bu sistemlerden biri, şekli Yunan alfabesindeki Omega harfine benzediği için “Omega blokajı” olarak adlandırılıyor.
Bu hava düzeninde sıcak hava, daha serin sistemlerin arasında sıkışıyor ve sıcaklıklar günler geçtikçe artıyor. İklim değişikliği ise bu tür sıcak hava dalgalarının daha sık, daha uzun ve daha şiddetli yaşanmasına yol açıyor.
Avrupa Birliği’nin Copernicus İklim Değişikliği Servisi’ne göre Avrupa, dünyanın en hızlı ısınan kıtası. Kıta, küresel ortalamanın iki katından fazla hızla ısınıyor.
Bu durum yaz aylarında daha sık sıcak hava dalgalarına, su kaynakları üzerinde daha büyük baskıya ve daha şiddetli orman yangınlarına neden oluyor.
