İSTANBUL (Medyascope) – Araştırmacı-yazar Yener Orkunoğlu, Medyascope Yayın Yönetmeni Ruşen Çakır’a konuk oldu. Çerçeve yasayı değerlendiren Orkınoğlu, sürecin ilerlemesi için hukuki güvencelerin sağlanması, toplumsal rıza oluşturulması ve dil ve söylemin değiştirilmesi gerektiğini söyledi.
Araştırmacı-yazar Yener Orkunoğlu, Ruşen Çakır’ın yayınında çerçeve yasa sonrası çözüm sürecinin nasıl ilerleyebileceğini değerlendirdi. Orkunoğlu, yasanın PKK’nın silahsızlandırılması ve silahlı unsurların tasfiyesine yönelik düzenlemeler içerdiğini, ancak Kürt sorununa ve PKK’yı ortaya çıkaran siyasal ve toplumsal nedenlere değinmediğini söyledi.
Yasanın olumlu yönleri arasında çatışmaların ve ölümlerin sona ermesi ihtimalini gösteren Orkunoğlu, düzenlemeyi siyasi çözüm açısından “ilk adım” olarak değerlendirdi. Yasanın Kürt sorununun askeri yöntemlerle değil, siyasi ve hukuki zeminlerde tartışılması için bir zemin hazırladığını belirtti.
Çerçeve yasanın Meclis’te yüksek oyla kabul edilmesine de değinen Orkunoğlu, bunun yasanın niteliğiyle bağlantılı olduğunu söyledi. Düzenlemenin Kürtlerin kolektif haklarını, anadilde eğitimi, kültürel ve siyasi hakları güvence altına alan bir yasa olmadığını belirten Orkunoğlu, esas olarak PKK’nın silahsızlandırılmasına yönelik olduğu için yüksek destek aldığını ifade etti.
Orkunoğlu, sürecin mümkün olduğunca kısa sürede uygulanması gerektiğini söyledi. Dünyadaki benzer süreçlerde çeşitli sabotaj girişimleri yaşandığını belirten Orkunoğlu, süreç uzadıkça sabote edilme tehlikesinin artacağını ifade etti.
“Öcalan ilk dönemde belirleyici olabilir”
Öcalan’ın Kürt hareketindeki konumunu da değerlendiren Orkunoğlu, Öcalan’ın hareketin askeri, siyasi ve ideolojik mimarisini oluşturduğunu, Kürtlerin siyasal uyanışı ve kimlik arayışı açısından sembolik bir figür haline geldiğini söyledi.
Silahlı mücadelenin sona ermesiyle farklı bileşenlerin yasal zeminde bir araya gelmesi halinde dengelerin değişebileceğini belirten Orkunoğlu, Öcalan’ın ilk dönemde ağırlığını koruyacağını ancak zaman içinde daha kolektif bir yapının ortaya çıkabileceğini söyledi.
Dünyadaki örnekler arasında ETA, Kolombiya ve Güney Afrika’daki süreçleri başarılı örnekler olarak gösteren Orkunoğlu, Türkiye açısından en yakın örneğin Bask bölgesindeki ETA olduğunu ifade etti.
“Başarıya ulaşmak zorunda”
Çözüm sürecinin başarıya ulaşıp ulaşamayacağı sorusuna Orkunoğlu, “başarıya ulaşmak zorunda” olduğunu söyledi. Sürecin engebeli bir yol olduğunu belirten Orkunoğlu, iç ve dış dinamiklerin belirleyici olacağını ifade etti.
Orkunoğlu, Türkiye toplumunda toplumsal rıza oluşturulması, Kürt hareketi açısından hukuki güvenceler ve reformların hayata geçirilmesi gerektiğini söyledi. Kürt dili konusunda reform yapılmasını isteyen Orkunoğlu, uzlaşma sürecinde dil ve söylemin de değişmesi gerektiğini belirtti.
Silahlı mücadeleyi bırakarak Türkiye’ye gelecek kişilerin ekonomik ve sosyal durumlarının da düşünülmesi gerektiğini belirten Orkunoğlu, ekonomik, sosyal ve sağlık güvencelerinin sağlanmasının uzlaşma açısından önemli olduğunu söyledi.
