İSTANBUL (Medyascope) – Yapay zekâ devi Nvidia’nın CEO’su Jensen Huang hakkında casus olduğundan şüphelenilen bir Çinliyle ilişkisi nedeniyle bağımsız bir soruşturma başlatıldı.
Yapay zekâ sektörünün en güçlü isimlerinden Nvidia’nın kurucu ortağı ve CEO’su Jensen Huang (63) hakkında şirket yönetim kurulu soruşturma başlattı. Soruşturmanın nedeni, Huang’ın ABD istihbaratının Çin hükümeti adına casusluk yaptığını belirttiği bir kadınla evlilik dışı ilişki yaşadığını kabul etmesi.
The New York Times‘ın haberine göre Huang’ın ilişki yaşadığı kadın, Alice Huang adıyla da tanınan Huang Le.
ABD istihbarat birimleri, kadının Pekin yönetimine doğrudan bilgi aktardığını tespit etti. İlişki, Huang’ın yapay zekâ sektöründeki kritik konumu ve ABD Başkanı Donald Trump ile yakınlığı nedeniyle Washington’da ulusal güvenlik endişelerine yol açtı.
Nvidia çalışanlarına gönderdiği mesajda ilişkisini kabul eden Huang, sadakatsizliği için eşinden ve ailesinden özür diledi: “Eşime sadık kalmadım. Davranışlarım ona ve çocuklarımıza zarar verdi. Yaptığımın hiçbir mazereti yok. Çok üzgünüm.”
Nvidia yönetim kurulu, şu ana kadar ulusal güvenliğin ya da şirkete ait gizli bilgilerin tehlikeye atıldığına ilişkin herhangi bir neden bulunmadığını açıkladı. Bununla birlikte bağımsız yönetim kurulu üyelerinin dışarıdan bir hukuk danışmanı seçerek kapsamlı bir soruşturma yürüteceği belirtildi.
Huang’ın soruşturma boyunca CEO’luk görevini sürdüreceği, danışman seçiminde yer almayacağı ve incelemeye tam destek vereceği açıklandı.
Şirket sözcüsü John Rizzo, gelişmelerin Nvidia’nın faaliyetlerini aksatmayacağını belirterek Huang’ın şirketi kesintisiz şekilde yönetmeye devam edeceğini söyledi.
Çin bağlantısı ve 4,8 milyar dolarlık çip ticareti
Nvidia CEO’su Huang’ın ilişki yaşadığı Alice Huang, Singapur merkezli veri merkezi şirketi Megaspeed’in üst düzey yöneticilerinden biri. Çin’de televizyon muhabiri olarak çalıştığı belirtilen Huang’ın daha sonra bankacılık ve yatırım sektöründe görev aldığı, ardından teknoloji sektörüne geçtiği belirtiliyor.
2023 yılında kurulan Megaspeed, Güneydoğu Asya’da Nvidia’nın en büyük müşterilerinden biri haline geldi. Şirket, Haziran 2024’ten bu yana Nvidia’dan 4,8 milyar doların üzerinde çip satın aldı.
ABD Ticaret Bakanlığı ise Megaspeed’i, Çin’e satışı kısıtlanan gelişmiş yapay zekâ çiplerinin ülkeye yasadışı yollarla ulaştırılmasına yardımcı olmuş olabileceği şüphesiyle soruşturuyordu.
Bu inceleme sırasında Alice Huang da Amerikan istihbaratının takibine alındı. Bir yılı aşkın süre önce başlayan elektronik gözetimde, kadının Jensen Huang ile yakın ilişki içinde olduğu ortaya çıktı. İstihbarat bilgilerine erişen ABD’li yetkililer, ilişkinin romantik olduğundan emin olduklarını belirtti.
ABD Dışişleri Bakanı Marco Rubio’nun gözetiminde bu yılın ilkbaharında hazırlanan çok gizli bir istihbarat notunda ise Alice Huang’ın, Jensen Huang’ı hedef almak üzere Çin Devlet Güvenlik Bakanlığı tarafından görevlendirildiği belirtildi. Söz konusu belge, Trump’ın bu yılın başlarında gerçekleştirdiği Çin ziyaretinden kısa süre önce ilgili yetkililerle paylaşıldı.
The New York Times, Alice Huang’ın bağlantılı olduğu şirket ağının Şanghay yakınlarında Çinli teknoloji devi Tencent’e hizmet veren büyük bir veri merkezinin kurulmasına katkı sağladığını da aktardı. Aynı ağın, Çin’in önde gelen askeri teknoloji üreticilerinden China Electronics Technology Group’un siber güvenlik alanındaki bir iştirakine yaptığı yatırım üzerinden Çin’in askeri kurumlarıyla mali bağlantılarının bulunduğu belirtildi.
İlişkilerini daha önce reddetmişlerdi
Jensen Huang ile Alice Huang’ın ilişkisi daha önce de gündeme gelmişti. İkili, Haziran 2024’te Tayvan’ın başkenti Taipei’de bir teknoloji fuarının ardından aynı barda görüntülenmişti. Bir yıl sonra ise yine Taipei’de başka yöneticilerle birlikte yemek yemiş, Tayvan basını Alice Huang’ın Nvidia CEO’sunu yanağından öptüğü anları kaydetmişti.
Jensen Huang, geçtiğimiz ay Bloomberg’e verdiği röportajda kadınla ilişkisinin yalnızca Megaspeed’in işleriyle bağlantılı olduğunu savunmuş ve görüşmelerini “tamamen normal” olarak nitelendirmişti.
Nvidia da daha önce ikilinin ilişkilerinde olağan dışı veya sorunlu bir durum bulunmadığını açıklamıştı. Huang’ın son itirafı, şirketin ilişkiye dair önceki açıklamalarını tartışmalı hale getirdi.
Huang üzerindeki baskı, Amerikan istihbaratının Alice Huang’ı takip ettiğine ilişkin bilgilerin kamuoyuna yansımasıyla arttı. Kongre üyeleri, Nvidia CEO’sunun ifade vermesini talep ederken şirket yönetim kuruluna yönelik eleştiriler de yoğunlaştı.
Demokrat Senatör Elizabeth Warren, geçen ay yaptığı açıklamada Huang ve Nvidia yönetim kurulunun Kongre’ye açıklama borçlu olduğunu söylemişti.
Cumhuriyetçi Temsilciler Meclisi Üyesi Michael McCaul ise yaşananları Çin Komünist Partisi’nin bilinen yöntemlerinden biri olarak nitelendirerek olay açıklığa kavuşana kadar Çin’e gelişmiş yapay zekâ çiplerinin sevkiyatının durdurulmasını istedi.
Trump’tan Huang’a destek: “Yanlış bir şey yaptığını duymadım”
Skandalın ardından gözler, Jensen Huang ile yakın ilişkisi bulunan ABD Başkanı Donald Trump’a çevrildi. Pazar akşamı Florida’dan ayrılmadan önce gazetecilerin sorularını yanıtlayan Trump, Huang’ı savunarak yaklaşan Çin ziyaretine Nvidia CEO’sunu da götüreceğini söyledi. Trump, “Yanlış bir şey yaptığını duymadım. Biriyle ilişkisi olmuş ama biliyorsunuz, herkesin olabiliyor” dedi.
Huang ile konuyu görüşmediğini belirten Trump, “Onun iyi bir insan olduğunu biliyorum ama neler olup bittiğini asla bilemezsiniz” ifadelerini kullandı.
Nvidia’nın yükselişindeki kilit isim
Jensen Huang, Nvidia’yı 1993 yılında, 30 yaşına girdikten kısa süre sonra kurdu. Şirketi dünyanın en değerli teknoloji devlerinden biri haline getiren Huang, özellikle son üç yılda yapay zekâ alanındaki gelişmelerin en çok öne çıkan isimleri arasında yer aldı.
Siyah deri ceketleriyle tanınan Huang, teknoloji etkinliklerinde imza isteyen hayranlarının yoğun ilgisiyle karşılaşan bir iş insanına dönüştü.
Huang’ın aile üyeleri de Nvidia’da önemli görevler üstleniyor. Oğlu Spencer, şirketin robotik çalışmalarında ürün yönetimi alanında direktör olarak çalışırken kızı Madison, ürün pazarlamasından sorumlu üst düzey yöneticiler arasında bulunuyor. Damadı Nico Caprez ise şirketin iş geliştirme ekibinde görev yapıyor.
Huang, 1985 yılında evlendiği eşi Lori ile Oregon Eyalet Üniversitesi’nde mühendislik öğrencisiyken tanışmıştı. Daha önce verdiği röportajlarda Nvidia’yı kurabilmesini büyük ölçüde eşinin desteğine borçlu olduğunu anlatmıştı.
Kaynak: New York Times
