İSTANBUL (Medyascope) – Gözaltında kaybedilen yakınlarını arayan Cumartesi Anneleri, 1129. haftada Bekir Demir için adalet istedi.
1995’ten bu yana eylem yapan Cumartesi Anneleri, bu hafta Bekir Demir’ın hikâyesini anlatarak açıklamalarını okudu.
Cumartesi Anneleri bu hafta ne dedi?
Cumartesi Anneleri, 1129. haftada gözaltına alınarak askerî helikopterle götürülmesinin 33. yılında Bekir Demir’in akıbetini sordu. Kayıp yakınları, zorla kaybetme suçunda izlerin silindiğini, delillerin yok edildiğini belirtti. Bu nedenle tanıkların anlatımlarının kaybedilenlerin akıbetini ortaya çıkarmak için en önemli delil sayıldığını vurguladı. Cumartesi Anneleri, Bekir Demir dosyasının tanıklıkların nasıl görmezden gelindiğinin açık örneklerinden biri olduğunu söyledi. Cumartesi Anneleri açıklamalarında şunları söyledi:
“Zorla kaybetme suçunda izler silinir, deliller yok edilir. Olay yerleri değiştirilir, kayıtlar ortadan kaldırılır. Bu nedenle tanıkların anlatımları, kaybedilenlerin akıbetini ortaya çıkarmak için en önemli delil olarak kabul edilir. Ancak Türkiye’de zorla kaybetme soruşturma ve kovuşturmalarında tanıklıklar gereken önemde değerlendirilmiyor.”
Bekir Demir kimdir?
Bekir Demir, 29 yaşındaydı ve dört çocuk babasıydı. Batmanlıydı, Adana’da yaşıyordu. Demir, otogarda taksicilik yaparak ailesinin geçimini sağlıyordu. Cumartesi Anneleri’nin anlattığına göre otogarda birlikte çalıştığı arkadaşı S.T., onu Diyarbakır-Kulp’a bağlı Alacakepir Köyü’nün Badı Mezrası’nda yaşayan kayınpederinin evine davet etti. Demir, eşi ve bir buçuk yaşındaki çocuğuyla birlikte mezraya gitti. Amaçları, ev sahibinden bal, ceviz gibi kışlık yiyecekler satın almaktı.
Cumartesi Anneleri’ne göre o günlerde bölgede General Yavuz Ertürk komutasındaki Bolu Tugayı yoğun askerî operasyonlar yürütüyordu. Ziyaretlerinin ikinci günü, 13 Ekim 1993’te askerler Badı Mezrası’na da operasyon düzenledi. Mezrada bulunan yaklaşık 30 kişi köy meydanında toplandı ve kimlikleri alındı. Bekir Demir’e köyün yerleşik insanı olmadığı söylendi. Ardından “Komutan istiyor” denilerek askerî helikoptere bindirilip götürüldü. Eşi ve köylüler bu olaya tanık oldu. Demir’den o günden sonra haber alınamadı.
Başvurular sonuçsuz kaldı
Bekir Demir’in ailesi valiliğe, jandarmaya ve savcılıklara başvurdu. Cumartesi Anneleri’nin anlattığına göre başvurular delil bulunmadığı gerekçesiyle işleme alınmadı. Aile 1995 ve 2002’de Cumhuriyet Savcılığı’na yeniden dilekçe verdi. Kendilerine, Bekir Demir’in kaybedildiği dönemde bölgede askerî operasyon yapılmadığı söylendi. Cumartesi Anneleri, sonradan resmî belgelerle bölgede Bolu 2. Komando Tugayı tarafından operasyon yapıldığının ortaya çıktığını belirtti.
Kulp Cumhuriyet Başsavcılığı, 3 Kasım 2014’te dava zamanaşımının dolduğu gerekçesiyle kovuşturmaya yer olmadığına karar verdi. Ailenin itirazı Diyarbakır 3. Sulh Ceza Hâkimliği tarafından 5 Mart 2015’te reddedildi.
Cumartesi Anneleri, dosyadaki bir başka gelişmenin askerî arşivlerle ilgili olduğunu anlattı. Askerî Savcılık 6 Kasım 2011’de Bolu 2. Komando Tugayı Komutanlığı’ndan, Alacakepir Köyü ve çevresindeki operasyonda görev alan rütbeli personelin kimlik bilgilerini istedi. Tugay Komutanlığı bu bilgileri vermedi. Arşivin bulunduğu binanın su altında kaldığını, kayıtlara ulaşılamadığını iddia etti. Operasyonda görev alan rütbeli personelin kimlikleri açığa çıkarılmadı.
Aile, avukatları aracılığıyla Anayasa Mahkemesi’ne başvurdu. Anayasa Mahkemesi, yaşam hakkının ihlal edildiği iddiasını süre aşımı gerekçesiyle kabul edilemez buldu. Aile bunun üzerine Avrupa İnsan Hakları Mahkemesi’ne (AİHM) başvurdu. Cumartesi Anneleri, Bekir Demir’in akıbetinin hâlâ bilinmediğini söyledi. Anneler, tanıkların anlatımları etkili biçimde araştırılsaydı, operasyon kayıtlarının ve askerî belgelerin üzerine gidilseydi hakikate ulaşmanın mümkün olabileceğini belirtti.
Cumartesi Anneleri, açıklamalarını şu sözlerle sonlandırdı:
“Bekir Demir dosyası, zamanaşımı gerekçesiyle kapatılamaz; zorla kaybetme suçuna ilişkin uluslararası hukuk yükümlülükleri gözetilerek etkili soruşturma ve kovuşturma yürütülmeli, Bekir Demir’in akıbeti ortaya çıkarılmalıdır. Kaç yıl geçerse geçsin; Bekir Demir için, tüm kayıplarımız için, adalet istemekten, devletin evrensel hukuk normları içinde hareket etmek zorunda olduğunu hatırlatmaktan vazgeçmeyeceğiz.”
