“Kemal Can ile 5 Soru 10 Cevap” yeniden Medyascope’ta. Bir süre verilen aranın ardından programa dönen Kemal Can, Türkiye’deki tartışma ortamını ve Venezuela’da yaşanan son gelişmeleri değerlendirdi.
5 Soru 10 Cevap’ta Kemal Can, şu soruları sordu:
- Neden yeniden 5 Soru 10 Cevap başlıyor?
- Tartışma adabı ve anlama çabasının neresindeyiz?
- 5 Soru 10 Cevap’ta ne olacak ne olmayacak?
- Venezuela meselesine nereden bakmalı?
- Venezuela olayı Türkiye’ye nasıl yansıyacak?
Kemal Can, 5 Soru 10 Cevap programında 2025’e girerken hem Türkiye’deki tartışma ortamını hem de küresel siyasetin yönünü değerlendirdi. Can, programın neden geri döndüğünü anlatırken, cevaptan çok soruların peşine düşme ihtiyacını vurguladı:
“5 Soru 10 Cevap bir cevap verme programı değil, sorularla düşünme seansı. Soruların tek ve mutlak cevapları olmayabileceğine dair güçlü bir inancı var. Bugün genellemeler, kestirmeler, köşeli tespitler çok revaçta ama güncelin baskısı, herhangi bir konunun farklı açılarını konuşmaya izin vermiyor. Her şey çok acil, her şey hemen cevap istiyor.”
Tartışma adabı ve anlama çabasının neresindeyiz?
Türkiye’de tartışma adabının giderek bozulduğunu söyleyen Can, televizyonlar, dijital yayınlar ve sosyal medya üzerinden yürüyen yoğun yorum bombardımanının toplumsal bir zihinsel yorgunluk yarattığını belirtti. Bu durumu eleştiren Can, ortaya çıkan tabloyu şöyle anlattı:
“Hemen her gün hemen her konuda onlarca yorumcu sahne alıyor. Bilgi diye aktarılanların önemli bir kısmı algıya yönelik. Kanaatler müşteri taleplerine göre şekilleniyor. Bunu bilim insanlarının aşırı işlenmiş gıdaların insan bedenine verdiği zarara benzetiyorum. Bu bir zihin zehirlenmesi, bir kanaat obezitesi.”
Kemal Can, 2025’e girerken küresel siyasetin de benzer bir “kuralsızlık” dönemine girdiğini söyledi. Venezuela örneği üzerinden Trump siyasetini değerlendiren Can, meselenin tek tek ülkelerden çok, yeni bir iktidar etme biçimiyle ilgili olduğunu vurgulayarak, “Karşımızda olan şey sistemin çöküşü değil, ‘yapabilirliğin’ tek ölçü haline gelmesi. Trump’ın ölçüsüzlüğü aslında karşısındakilerin sınırını gösteriyor. Bu bir emperyalizm meselesi ama bununla sınırlı değil. Şirket gibi yönetmek yerine çete gibi yönetmek, geniş savaşlar yerine operasyonlarla düzen kurmak gibi bir iktidar etme biçimi dünyaya dayatılıyor” diye konuştu.
Venezuela olayı Türkiye’ye nasıl yansıyacak?
Kemal Can Venezuela olayının Türkiye’yi de doğrudan etkilediğini söyledi. 2025 ve sonrasının ancak bu yeni küresel iktidar tarzını anlamaya çalışarak okunabileceğini belirten Can, “Bu küresel bir mesele ve buna küresel bir cevap vermek gerekiyor. En azından bunu tartışmak gerekiyor. 5 Soru 10 Cevap’ta yapmak istediğim tam da bu, ‘Şimdi zamanı mı?’ denilen sorulara zaman açmak” dedi.
