İstanbul Hepimizin Girişimi tarafından hazırlanan, Şehir Hepimizin Programında bu hafta Ali Vatansever ve konuğu Boğaziçi Üniversitesi Öğretim Üyesi ve Dünya Matematik Günü Organizasyonu Başkanı Prof. Dr. Betül Tanbay, 14 Mart Dünya Matematik Günü’nü kutladı.
14 Mart öncesi bu özel yayında Prof. Betül Tanbay ile Ali Vatansever bu yıl Didim’de ve eş zamanlı olarak sanal platformlarda gerçekleştirilecek olan kapsamlı etkinlik takvimini, içeriğini ve kutlamaların detaylarını konuştu.
Tanbay, Dünya Matematik Günü’nün ortaya çıkış sürecini anlatarak şunları söyledi:
“Bir günün dünya günü olması için Birleşmiş Milletler üzerinden UNESCO’ya başvuruluyor. Dünya Matematik Birliği bu başvuruyu yaptı ve 2019’un Kasım ayında 14 Mart resmen Dünya Matematik Günü ilan edildi.”
Matematik insanlığın yarattığı en evrensel dil
Tanbay, 14 Mart tarihinin matematikte “pi sayısı” ile ilişkisinden dolayı seçildiğini belirtti:
“14 Mart, yani 3. ayın 14. günü olduğu için 3,14’e gönderme yapıyor. Aslında önce ‘Pi Günü’ olarak başlayan etkinliklerin daha kurumsal bir çerçeveye kavuşması amaçlandı.”
Bu yılın temasının “Matematik ve Umut” olarak belirlendiğini belirten Tanbay, matematiğin evrensel bir dil olduğuna dikkat çekti:
“Bugün dünyada herkesin aynı şeyi anladığı kavramlar çok az. Ama ‘iki’ dediğinizde dünyanın her yerinde aynı şeyi anlıyorlar. Matematik insanlığın yarattığı en evrensel dil.”
Tanbay, gençler arasında artan umutsuzluğun bu temanın seçilmesinde etkili olduğunu belirterek şöyle konuştu:
“Türkiye’de gençlerin umut oranları çok düşük. Kendi yurdunda yaşamak istemeyen bir gençlik yetiştiriyoruz. Bu gerçekten çok önemli bir sorun.”
Betül Tanbay kimdir?
Betül Tanbay, İstanbul Boğaziçi Üniversitesi’nde fonksiyonel analiz profesörüdür. İstanbul Matematik Bilimleri Merkezi’nin kurucusu ve ilk eş direktörüdür. Türk Matematik Derneği’nin ilk kadın başkanıdır. Türk Matematik Derneği’nin ilk kadın başkanıdır ve Uluslararası Matematik Birliği (IMU) veya Avrupa Matematik Kuruluşu’nun (EMS) birçok komitesinde görev almıştır ve almaya devam etmektedir. Tanbay, lisans derecesini 1982 yılında Strazburg’daki Université Louis Pasteur’dan, yüksek lisans derecesini ise 1989 yılında UC Berkeley’den almıştır. Halen UNESCO-IMU-Uluslararası Matematik Günü’nün başkanlığını yürütmektedir.
