Amerika Birleşik Devletleri (ABD) ve İsrail’in İran’a saldırıları sonrası gözler bölgedeki İran destekli gruplarda. Özellikle füze ve drone kapasitesiyle dikkat çeken Yemen’deki Husilerin savaşa bizzat dahil olması, Kızıldeniz’deki dengeleri değiştirebilir. Peki Husiler kim, şu ana kadar neden savaşa katılmadılar?
Ortadoğu’da ABD ve İsrail’in İran’a yönelik saldırılarıyla başlayan savaş, bölgedeki birçok silahlı aktörü harekete geçirdi. Lübnan’daki Hizubllah ve Irak’taki İran yanlısı Haşdi Şabi çatışmaya dahil oldu. İran’ın en önemli müttefiklerinden biri olarak görülen Yemen’deki Husiler ise savaşa henüz doğrudan dahil olmadı.
Kızıldeniz’de uluslararası deniz ticaretini etkileyebilecek kapasiteye sahip olan ve Körfez ülkelerini hedef alabilecek füze ve insansız hava araçları bulunan Husilerin neden harekete geçmediği ise bölgedeki en önemli sorulardan biri.
Husiler kim?
Husiler, Yemen’in Şii Müslüman azınlığı Zeydilerin bir alt mezhebinden oluşan silahlı grup. Adlarını hareketin kurucusu Hüseyin el Husi’den almakta. Resmi olarak Ensarullah (Allah’ın yardımcıları) olarak bilinen grup 1990’larda dönemin Cumhurbaşkanı Ali Abdullah Salih’in yolsuzluklarıyla mücadele etmek için kuruldu.
2014’te Yemen’in başkenti Sana’yı ele geçiren Husiler, kısa sürede ülkenin büyük bölümünde etkili hale geldi. Bunun üzerine 2015’te Suudi Arabistan öncülüğündeki bir Arap koalisyonu Yemen’e askeri müdahale başlattı.
Savaş sırasında Husiler, Suudi Arabistan ve Birleşik Arap Emirlikleri’ndeki petrol tesisleri ve kritik altyapıyı hedef alan füze ve drone saldırılarıyla dikkat çekti.
Yıllarca süren çatışmalar Yemen’de dünyanın en ağır insani krizlerinden birine yol açtı. Birleşmiş Milletler’e (BM) göre Yemen’de 377 bin kişi hayatını kaybetti, dört milyon kişi yerinden edildi.
Husilerin Kızıldeniz’deki saldırıları
Husiler, 7 Ekim 2023’te Hamas’ın İsrail’e başlattı Aksa Tufanı Operasyonu ve İsrail’in Gazze’deki soykırımı sürecinde Kızıldeniz’deki ticari gemileri hedef almaya başladı.
Husiler, Kızıldeniz’deki saldırıların Filistinlilere destek amacı taşıdığını açıkladı. Husiler ayrıca İsrail’e yönelik drone ve füze saldırıları da düzenledi.
İsrail bu saldırılara Yemen’deki Husi hedeflerini vurarak karşılık verirken, ABD de Husilere yönelik askeri operasyonlar gerçekleştirdi.
Ekim 2025’te İsrail ile Hamas arasında ABD’nin arabuluculuğunda sağlanan ateşkesin ardından Husiler Kızıldeniz’deki saldırılarını durdurdu.
Neden henüz savaşa girmedi?
Husi lideri Abdülmelik el-Husi 5 Mart’ta yaptığı bir konuşmada grubunun her an saldırı düzenlemeye hazır olduğunu söyledi. El-Husi konuşmasında, “Askeri tırmanış ve eylem konusunda parmaklarımız her an tetikte. Gelişmeler gerektirirse harekete geçeriz” ifadelerini kullandı.
Ancak buna rağmen grup, Hizbullah veya Irak’taki İran yanlısı milisler gibi savaşa katıldığını ilan eden resmi bir açıklama yapmadı.
Uzmanlara göre bunun önemli nedenlerinden biri Husilerin İran ile ideolojik ilişkilerinin Hizbullah kadar güçlü olmaması. Husi hareketi İran’ın “Direniş Ekseni” içinde yer alsa da esas olarak Yemen’deki iç siyasi hedefler doğrultusunda hareket ediyor.
ABD ise İran’ın Husilere silah sağladığını, finansman ve eğitim desteği verdiğini söylüyor. Husiler ise İran’ın doğrudan vekili oldukları iddialarını reddederek silahlarını kendilerinin geliştirdiğini savunuyor.
Peki Husiler ne yapabilir?
Uzmanlar Husilerin nasıl bir yol izleyeceği konusunda farklı görüşler dile getiriyor.
Bazı diplomatlar ve uzmanlar, Husilerin bölgedeki hedeflere yönelik sınırlı saldırılar düzenlemiş olabileceğini ancak bunun doğrulanamadığını belirtiyor.
Diğer bazı gözlemciler ise Husilerin doğru zamanı beklediğini ve İran ile koordinasyon halinde savaşa daha sonra dahil olabileceğini düşünüyor.
Özellikle Hürmüz Boğazı’nda petrol ihracatının ciddi şekilde aksaması ve Körfez ülkelerinin enerji taşımacılığı için Kızıldeniz’e daha fazla bağımlı hale gelmesi, Husilerin baskıyı artırabileceği bir fırsat olarak görülüyor.
Buna karşılık bazı uzmanlar, Yemen’deki ekonomik baskılar ve savaşa katılmaları halinde ABD, İsrail ve hatta Suudi Arabistan’dan gelebilecek ağır saldırılar nedeniyle Husilerin çatışmanın dışında kalmayı da tercih edebileceğini söylüyor.
Kaynak: Reuters
