İSTANBUL (Medyascope) – Nur Betül Aras’ın hazırlayıp sunduğu Direnç Hikâyeleri programının bu haftaki konuğu Gündüz Vassaf oldu. Vassaf, insanın direnç gösterme gücü ve bunun irade ile ilişkisini, direncin kökenlerini, özgürlük ve anı yaşamak felsefesini anlattı.
Videonun özeti
Bu özet yapay zekâ tarafından hazırlanmış ve editör tarafından kontrol edilmiştir.
- Gündüz Vassaf, Direnç Hikâyeleri programında direnç, irade ve özgürlük felsefesi üzerine konuştu.
- Vassaf, geçmişin değiştirilemeyeceğini, geleceğin belirsizliklerle dolu olduğunu ve anı yaşamanın önemini vurguladı.
- Gündüz Vassaf, “Her kayıp bir kazanç, her kazanç bir kayıp” diyerek yaşamın döngüselliğine dikkat çekti.
- Vassaf, Türk yazar ve psikolog olup, akademik çalışmalarını Avrupa ve Kuzey Amerika’da yürütmüştür.
Gündüz Vassaf, direncin kökenlerini, anı yaşama felsefesini ve lidersiz toplumları değerlendirdi. Vassaf, son kitabı “Günlük Yaşam Felsefesi”nde yer verdiği “şimdiye övgü” yaklaşımına atıf yaparak “Günlük Yaşam Felsefesi, Gündüz’ün kitabı değil, iki kişinin kitabı. Gündüz ve Duru’nun söyleşisi. Duru Uslu, uzun bir geçmişi olan ve o geçmişten kaynaklanan tecrübeleri olan bir kişi. Duru, Gündüz’e nispetle kısa bir geçmişi olan fakat gelecek için ve bugün için beklentileri olan bir kişi” dedi.
“Ne oluyorsa şu anda oluyor”
Vassaf, geçmişin değiştirilemeyeceğini, geleceğin ise iklim krizi, nükleer savaş ve yapay zekâ gibi belirsizliklerle dolu olduğunu belirterek, insanın yalnızca içinde bulunduğu ana odaklanabileceğini söyledi. Geçmişe özlem duyan ve eski dönemleri yücelten yaklaşımların bugünü gölgelediğini ifade eden Vassaf, “Ne oluyorsa şu anda oluyor” diyerek anı yaşamanın önemine dikkat çekti.
Vassaf, Robert Jay Lifton’ın ölümsüzlük anlayışına da değinerek, insanların metafizik inançlar, soyunu sürdürme arzusu, eser bırakarak iz bırakma isteği ve tarihin oluşumuna katkı sağlama düşüncesiyle ölümsüzlüğü aradığını ifade etti. Tarihin her bireyin söylediği ve söylemediği sözler ile yaptığı ve yapmadığı eylemler sayesinde yazıldığını vurgulayan Vassaf, buna rağmen insanların, değişimi hâlâ liderlerden beklediğini söyledi.
İnsanlığın tarih boyunca liderler sayesinde değil, farklı yeteneklerini bir araya getirerek hayatta kaldığını ifade eden Vassaf, avcı-toplayıcı toplumlardan bugüne uzanan süreçte başarının, ortak akıl ve dayanışmadan kaynaklandığını söyledi.
“Her kayıp bir kazanç, her kazanç bir kayıp”
Evrenin cesareti ödüllendirip ödüllendirmediği sorusunu yanıtlayan Gündüz Vassaf şunları söyledi:
“Her kayıp bir kazanç, her kazanç bir kayıp üzerine kurulu diye bir söz var. Her ne kadar kayıp ve kazanç lafları daha çok yatırımcıların dünyasını andırsa da paradan bahsetmiyoruz. Daha çok hayatımızda önümüze çıka gelen tesadüflerden bahsediyoruz. Bir pencere kapandığı zaman, olumsuzca kapanmış olabilir. O kapıları ne kadar erken kapatabilirsek, daha dirençli oluyoruz. Çünkü biz kapıyı kapatmış oluyoruz. Sağlıksız bir ilişkiyi sürdüreceğimize, dirençli olmak istiyorsak, hayır kelimesini daha çok kullanabilmeliyiz. Biz olmak için, biz olabilmek için başkalarına ilham olan bir direnç. Ama çok az biz oluyoruz. Başkalarından bekliyoruz o direnci göstermeyi. Lider denilen kişilerden bekliyoruz o direnci göstermeyi. Oysa Türkiye’nin yakın geçmişinde tarihine geçecek bir direnç, gezi. Bu da bir biz direnci.”
Gündüz Vassaf kimdir?
Türk yazar ve psikolog. 1946’da ABD’nin Boston kentinde doğdu. Lise eğitimini Robert Kolej’de tamamladıktan sonra George Washington Üniversitesi’nde psikoloji eğitimi aldı.
Doktorasını Hacettepe Üniversitesi’nde yaptı. Uzun yıllar Ankara Üniversitesi’nde psikolojik danışman olarak çalıştı. 12 Eylül Askeri Darbesi sonrası öğretim üyeliği yaptığı Boğaziçi Üniversitesi’nden ayrıldı ve Avrupa ile Kuzey Amerika’daki çeşitli üniversitelerde akademik çalışmalar yürüttü.
