Bangladeş’te 2024’teki kitlesel protestoların ardından Hindistan’a kaçan eski Başbakan Şeyh Hasina, ülkesine dönmek için harekete geçti. Öğrenci protestolarına yönelik müdahalelerde yaklaşık 1400 kişinin hayatını kaybetmesinden sorumlu tutularak idam cezasına çarptırılan Hasina, yeni pasaport ve kimlik başvurusu yaptı.
Bangladeş’te 2024 yılında kitlesel protestolarla iktidardan uzaklaştırılan eski Başbakan Şeyh Hasina, hakkında verilen idam cezasına rağmen aralık ayında ülkesine dönmeye hazırlanıyor.
Ağustos 2024’ten bu yana Hindistan’ın başkenti Yeni Delhi’de yaşayan Hasina’nın bu hafta yeni pasaport ve kimlik başvurusunda bulunduğu ortaya çıktı. Guardian‘a konuşan sürgündeki Avami Birliği yöneticileri, eski başbakanın ülkeye dönmekte kararlı olduğunu ve bazı parti üyelerinin şimdiden Bangladeş’e geçtiğini söyledi.
Hasina’nın avukatı, Bangladeş’in Yeni Delhi’deki diplomatik temsilciliğine gönderdiği mektupla yeni pasaport ve ulusal kimlik kartının düzenlenmesini talep etti. Hindistan’ın Kalküta kentinde yaşayan bir Avami Birliği yöneticisi, “Liderimiz Şeyh Hasina’nın pasaport başvurusunda bulunmasının nedeni gerçekten ülkesine dönmek istemesi” dedi. Aynı yetkili, pasaport verilmemesi halinde Hasina’nın dönüşünü sağlayacak geçici bir seyahat belgesine başvuracağını belirtti.
Bangladeş: “Dönerse idam kararı infaz edilecek”
Bangladeş’i 15 yıl yöneten Hasina, Ağustos 2024’te öğrenci protestolarıyla başlayan kitlesel ayaklanmanın ardından iktidardan uzaklaştırılmıştı. Protestoların bastırılması sırasında yaklaşık 1400 kişinin hayatını kaybetmesinden sorumlu tutulan eski başbakan, Kasım 2025’te insanlığa karşı suçlardan idam cezasına çarptırıldı.
Hasina ise suçlamaları reddederek kendisini mahkûm eden yargı merciinin meşru olmadığını savunuyor.
Bangladeş hükümeti, Hasina’nın iadesi için Hindistan’a yaptığı çağrılardan bugüne kadar sonuç alamadı. Bu hafta yapılan açıklamada, eski başbakanın ancak iki ülke arasındaki suçluların iadesi anlaşması çerçevesinde kabul edilebileceği belirtildi.
Hasina’yı yargılayan mahkemenin başsavcısı Aminul Islam da hüküm giymiş bir firari olarak yeni pasaport alma hakkı bulunmadığını söylüyor. Temyiz süresinin dolduğunu belirten Islam, Hasina’nın ülkesine dönmesi halinde idam kararının infaz edileceğini söyledi.
Dönüş kararı yeni hükümeti de zorlayabilir
Hasina’nın ülkesine dönme girişimi, Bangladeş’te şubat ayında yapılan seçimlerin ardından Tarık Rahman liderliğinde kurulan yeni hükümet açısından da önemli bir siyasi gelişme.
Ülkede Avami Birliği’nin faaliyetleri hâlâ yasaklı ve partinin binlerce üyesi cezaevinde bulunuyor. Buna rağmen Hasina’nın parti tabanındaki desteği sürerken bazı uzmanlar, dönüş kararının siyasi desteğini yeniden harekete geçirme ve hükümet üzerindeki baskıyı artırma amacı taşıyabileceğini düşünüyor.
Yeni hükümet enflasyon ve tekstil fabrikalarının kapanmasına yol açan protestolarla mücadele ederken sürgündeki Avami Birliği yöneticileri de Hasina’yı takip ederek ülkeye dönmek istediklerini söylüyor. Eylül ayında Bangladeş’e dönen eski milletvekili Mustaque Ahmed Ruhi, 2024 protestoları sırasında işlendiği öne sürülen bir cinayet nedeniyle ülkeye girişinin ardından gözaltına alınmıştı.
Hapis ve idam cezası ihtimaline rağmen dönme kararını sürdüren Hasina ise Associated Press’e gönderdiği mesajda, “Ölüm kaderimse kendi ülkemin topraklarında, kendi halkımın arasında ölmeyi tercih ederim” dedi.
Kaynak: Guardian
