İSTANBUL (Medyascope, ANKA) – TBMM Genel Kurulu’nda şehit aileleri ve gazilerin haklarına yönelik düzenlemeleri içeren dokuz maddelik kanun teklifi, oylamaya katılan 382 milletvekilinin tamamının oyuyla kabul edilerek yasalaştı. Peki düzenlemelerde neler var? Ayrıntılar haberimizde.
AKP ve MHP tarafından TBMM Başkanlığı’na sunulan Bazı Kanunlarda Değişiklik Yapılmasına Dair Kanun Teklifi, Genel Kurul’da oybirliğiyle kabul edildi. Kanunla şehit yakınları, gaziler, vazife malulleri ve terörle mücadelede yaralanan ancak malul sayılmayan kişilere yönelik çeşitli sosyal ve mali haklarda düzenlemeye gidildi. Düzenlemeler kapsamında aylıklarda artış yapılırken, bazı gruplar için aylıkların belirli bir tutarın altına düşmemesine yönelik yasal güvenceler de getirildi.
Şehit anne ve babalarının aylıklarına asgari ücret
Kanunla, 5434 sayılı Türkiye Cumhuriyeti Emekli Sandığı Kanunu’nun 72’nci maddesinde değişiklik yapıldı. Düzenlemeyle, şehitlerin anne ve babalarına bağlanacak toplam aylık tutarının net asgari ücretin altında olmaması yasal güvence altına alındı.
Daha önce kapsamla ilgili uygulamalarda bulunan sınırlamalar da kaldırıldı. Böylece şehit anne ve babalarının toplam aylık gelirlerinin belirlenen asgari seviyenin altında kalmasının önüne geçilmesi amaçlandı.
Ayrıca, kanunla bakıma muhtaç gazi ve malullere yapılan ek ödemede de artışa gidildi. Başkasının yardım ve desteği olmadan yaşamını sürdüremeyecek derecede bakıma muhtaç olanlara daha önce net asgari ücretin iki katı olarak yapılan ek ödeme, net asgari ücretin iki buçuk katına çıkarıldı.
Erbaş, er, güvenlik korucusu ve sivillerin aylıkları düzenlendi
3713 sayılı Terörle Mücadele Kanunu’nun 21’inci maddesinde yapılan değişiklikle vazife malulü erbaş ve erler, güvenlik korucuları, askeri öğrenciler ve sivillerin aylıklarında yeni düzenlemeye gidildi. Buna göre vazife malullüğü aylıkları eğitim durumuna göre yeniden belirlenecek. Dört yıllık yükseköğrenim mezunları için 8’inci derecenin birinci kademesi, diğerleri için ise en az 10’uncu derecenin birinci kademesi esas alınacak. Derece yükselmelerinde yükseköğrenim mezunlarına uygulanan esaslar geçerli olacak. Dördüncü dereceye yükselenler ise 2 bin 100 ile 3 bin 600 arasında değişen ek gösterge rakamlarından yararlanabilecek.
Bu gruplardaki hak sahiplerine bağlanacak toplam aylık için de alt sınır getirildi. Aylıkların, 35 bin 398 gösterge rakamının memur aylık katsayısıyla çarpılması sonucu bulunacak tutarın altında olmaması düzenlendi. Bu tutarın altında kalan farkın ise Hazine tarafından karşılanması öngörüldü.
Kanunla vazife malulü er ve erbaşların yeniden muayene edilmesine ilişkin yaş sınırı da yükseltildi. 5510 sayılı Kanun’da yapılan değişiklikle daha önce 41 olan yaş sınırı 55’e çıkarıldı.
Yaralanıp malul sayılmayanlar da kapsama alındı
Düzenlemenin önemli başlıklarından birini, terörle mücadele sırasında yaralanmasına rağmen mevcut mevzuata göre malul sayılmayan kişiler oluşturdu.
3713 sayılı Kanun’un ek 4’üncü maddesinde yapılan değişiklikle, terör eylemleri nedeniyle yaralanan ancak malul sayılmayan ve derece tespiti yapılan kişilerin gösterge tablosu güncellendi. Bu kişilerin bağlanan aylıkları artırılırken, 1005 sayılı Kanun kapsamında gazilere tanınan sosyal ve özlük haklarından yararlanmaları sağlandı.
Ayrıca kanuna eklenen geçici maddeyle, daha önce terörle mücadele görevleri sırasında yaralanan ancak malul sayılmadıkları için bu haklardan yararlanmayan bazı personel de kapsam içine alındı. Türk Silahlı Kuvvetleri, Jandarma Genel Komutanlığı ve Sahil Güvenlik Komutanlığı personeli, Milli İstihbarat Teşkilatı mensupları, emniyet hizmetleri sınıfı personeli, askeri öğrenciler ve güvenlik korucuları bu kapsamda yer aldı.
Ateşli silah mermisi, şarapnel, el yapımı patlayıcı, mayın, havan, roket ve el bombası gibi mühimmat nedeniyle oluşan yaralanmaların yanı sıra patlama basıncı ve termal etki ile terör örgütü mensuplarının kesici, delici ve ezici saldırıları sonucu meydana gelen yaralanmalar da düzenleme kapsamında değerlendirilecek. Bu kişilerden yaralanmasının basit tıbbi müdahaleyle giderilemeyecek nitelikte olduğu ve olay ile yaralanma arasındaki illiyet bağının sağlık kurulu raporuyla tespit edilenlere 17 bin 135 gösterge rakamı üzerinden aylık bağlanacak. Hak sahipleri ayrıca 1005 sayılı Kanun kapsamında gazilere tanınan sosyal ve özlük haklarından yararlanabilecek.
Düzenleme, kanunun yürürlüğe girmesinden önce meydana gelen olayları da bir defaya mahsus kapsayacak. Bu kapsamdaki başvuruların kanunun yürürlüğe girdiği tarihten itibaren bir yıl içinde yapılması gerekecek.
15 Temmuz gazilerine de aylık düzenlemesi
Kanun teklifinde, 15 Temmuz darbe girişimi ve terör eylemlerini bertaraf etmeye çalışırken yaralanan kamu görevlileri ve sivillere yönelik düzenleme de yer aldı.
7082 sayılı Kanun’un 14’üncü maddesinde yapılan değişiklikle, bu olaylarda yaralanan ancak malul sayılmayan veya derece tespiti yapılmayan kişilere 17 bin 135 gösterge rakamı üzerinden aylık bağlanması düzenlendi. Söz konusu aylıklara 5454 sayılı Kanun kapsamında ek ödeme yapılması hükme bağlandı.
Muhalefetten “eksiklikler var” değerlendirmesi
Muhalefet temsilcileri, düzenlemenin şehit aileleri ve gaziler açısından önemli adımlar içerdiğini belirtirken bazı eksikliklerin devam ettiğini savundu.
CHP Grup Başkanvekili Sevda Erdan Kılıç, teklifin şehit aileleri ve gazilerin haklarına ilişkin önemli düzenlemeler içerdiğini belirterek hâlen giderilmesi gereken eksiklikler bulunduğunu söyledi. Kılıç, şehit aileleri ve gazilere yönelik atılan her adımı olumlu ve kıymetli bulduklarını ifade etti.
YENİ Parti Grubu Grup Başkanvekili Gökhan Günaydın ise partilerinin daha önce şehitler, gaziler ve şehit yakınlarına ilişkin 19 maddelik bir kanun teklifi sunduğunu belirterek, bu teklifin yalnızca bir bölümünün karşılandığını söyledi. Güvenpark’ta eylemlerini sürdüren gaziler ve şehit ailelerinin düzenlemedeki eksikliklere dikkat çektiğini belirten Günaydın, buna rağmen kanunun bir ilerleme olduğunu kaydetti.
İYİ Parti Grup Başkanvekili Turhan Çömez de şehit aileleri ve gazilerin taleplerinin sonunda yasa teklifi olarak Meclis’e geldiğini belirterek düzenlemeyi olumlu karşıladı. Çömez, yapılan düzenlemelerin önemli olduğunu ancak şehit aileleri ve gaziler için yeterli olmadığını savundu.
Oylamaya katılan 382 milletvekilinin tamamının oyuyla kabul edilen kanun teklifi, Genel Kurul’daki görüşmelerin ardından yasalaştı.
