İSTANBUL (Medyascope) – Yemen’deki Husilerin Suudi Arabistan’a yönelik saldırıları giderek yoğunlaşıyor. Başkent Riyad’daki havalimanını defalarca vuran Husiler, dünyanın en büyük petrol şirketi Saudi Aramco’nun genel merkezini de hedef aldı. Peki Husiler ne istiyor ve Suudi Arabistan’a nasıl bu kadar etkili saldırılar düzenleyebiliyor?
Yemen’de Husiler ile Suudi Arabistan destekli hükümet güçleri arasında temmuz ayında yeniden başlayan çatışmalar, bölgesel bir krize dönüşüyor. Kuzey Yemen’in büyük bölümünü kontrol eden Husiler, son haftalarda Suudi Arabistan’ın havalimanlarını, petrol tesislerini ve enerji altyapısını hedef alan füze ve insansız hava aracı (İHA) saldırılarını artırdı.
Son saldırılarda Riyad’daki Kral Halid Uluslararası Havalimanı defalarca vuruldu. Saldırılarda 18 kişi hayatını kaybederken yüzlerce kişi yaralandı. Havalimanı günlerce kapalı kaldı. Husiler ayrıca dünyanın en büyük petrol şirketi Saudi Aramco’nun Dahran kentindeki genel merkezini hedef aldı.
Peki Husiler bu saldırılarla ne elde etmeye çalışıyor?
Husiler ne istiyor?
Financial Times’ın haberine göre, Husilerin lideri Abdülmelik el-Husi, geçen ay yaptığı konuşmada taleplerini sıraladı. Grup, Yemen’in petrol ve doğalgaz gelirlerinden pay almak, savaş sırasında oluşan zararların karşılanmasını sağlamak ve kontrolündeki bölgelerde kamu çalışanlarının maaşlarının ödenmesini istiyor.
Husiler ayrıca kontrollerindeki liman ve havalimanlarının herhangi bir kısıtlama olmadan kullanılmasını talep ediyor. Ancak grubun hedefleri ekonomik kazanımlarla sınırlı değil. Husiler, Suudi Arabistan’ın Yemen hükümetine verdiği askeri desteği sonlandırmasını ve ülkedeki hâkimiyetlerini kabul etmesini de sağlamaya çalışıyor.
Abdülmelik el-Husi, Riyad yönetiminin ABD ve İsrail’le ilişkilerini hedef alarak Suudi Arabistan’ın İslam’ın kutsal kenti Mekke’yi koruma hakkını da sorguladı, Yemenlilerin Mekke’yi savunmaya daha layık olduğunu ileri sürdü.
Saldırılar Suudi Arabistan’ı nasıl etkiliyor?
Husilerin saldırıları, Suudi Arabistan Veliaht Prensi Muhammed bin Selman’ın ülkeyi petrol gelirlerine bağımlılıktan kurtarma ve uluslararası yatırım merkezine dönüştürme hedefini de tehdit ediyor.
Riyad Havalimanı’na düzenlenen saldırılar uçuşların durmasına, uluslararası etkinliklerin iptal edilmesine veya ertelenmesine neden oldu. Petrol tesislerinin hedef alınması ise enerji piyasalarında yeni arz endişeleri yarattı.
Uzmanlara göre Husilerin stratejisi, Suudi Arabistan’ın askeri ve ekonomik maliyetlerini artırarak Riyad yönetimini Yemen’deki operasyonlarından vazgeçmeye zorlamak.
Üstelik Suudi Arabistan, milyarlarca dolarlık savunma harcamalarına rağmen İHA ve füze saldırılarını tamamen engelleyemiyor. ABD ile İsrail’in İran’a karşı savaşında hava savunma füzesi stoklarının azalması, bölgedeki savunma kapasitesini zayıflatan etkenlerden biri.
Husiler bu kadar gelişmiş silahları nereden buluyor?
Reuters’ın araştırmasına göre Husilerin artan askeri kapasitesinin arkasında İran’ın yıllardır sağladığı silah, eğitim ve teknoloji desteği bulunuyor.
İran Devrim Muhafızları ve Lübnan Hizbullahı’nın desteğiyle füze ve İHA sistemleri geliştirmeyi öğrenen Husiler, artık bazı silahlarını kendileri üretebiliyor. Grup, Çin’den temin edilen parçaları da kullanarak tedarik kaynaklarını çeşitlendiriyor.
King’s College London’dan güvenlik uzmanı Andreas Krieg’e göre İran, Husilere yalnızca silah vermekle kalmadı; dışarıdan doğrudan destek gelmese bile üretimini sürdürebilecek bir askeri kapasite kazandırdı.
Ancak uzmanlar, Husilerin tamamen İran’ın talimatlarıyla hareket ettiği görüşünde birleşmiyor. Grup, Tahran’la yakın ilişkilerini sürdürürken kendi siyasi ve askeri hedeflerini de izliyor.
Yemen’de savaş nereye gidiyor?
2014’te başkent Sana’yı ele geçiren Husiler, 2015’ten itibaren Suudi Arabistan öncülüğündeki koalisyonla savaştı. 2022’de sağlanan ateşkes çatışmaları büyük ölçüde durdursa da temmuz ayında Suudi Arabistan’ın Sana’daki havalimanı pistini bombalamasıyla gerilim yeniden tırmandı.
Yemen’de ilerleyişini sürdüren Husiler, şimdi hükümet güçlerinin kontrolündeki Taiz kentini kuşatıyor. Birleşmiş Milletler’e göre kentte yaklaşık 800 bin kişinin hayati yardım malzemelerine erişimi kesildi.
Uzmanların bir bölümü, Husilerin saldırıları müzakere masasında daha güçlü bir konum elde etmek için artırdığını düşünüyor. Ancak askeri üstünlüklerini korudukları sürece geri adım atmalarını sağlayacak koşulların oluşmadığını savunanlar da var.
