İSTANBUL (Medyascope) – İstanbul Hepimizin Girişimi’nin hazırlayıp sunduğu Şehir Hepimizin programında Gürhan Ertur’un konuğu Ömer Madra oldu. Programda bu sene Antalya’da düzenlenen Birleşmiş Milletler İklim Değişikliği Konferansı (COP31) ve iklim krizinin en kritik 10 başlığı ele alındı.
Şehir Hepimizin’de bu hafta Gürhan Ertur’un konuğu Ömer Madra oldu. Programda iklim krizinin en önemli 10 başlığı ile Türkiye’nin ilk kez ev sahipliği yaptığı Birleşmiş Milletler İklim Değişikliği Konferansı (COP31) değerlendirildi.
Madra, Birleşmiş Milletler İklim Değişikliği Konferansları’ndan halkların iklim zirvesine, iklim mültecilerinden adil geçişe ve iklim aktivizmine uzanan 10 başlıkta iklim krizinin tarihini ve bugünkü tartışmalarını aktardı.
COP’lar nasıl başladı?
Madra, Türkiye’nin Paris Anlaşması’nı 6 yıl sonra, 2021’de onayladığını ve daha sonra 2053 net sıfır hedefini hazırladığını hatırlattı. COP31’in Antalya’da Avustralya ve Türkiye’nin ortak başkanlığında yapıldığını belirten Madra, COP zirvelerini iklim aktivistlerinin ve bilim insanlarının eleştirdiğini söyledi:
“Birleşmiş Milletler üyesi devletler 1992 yılında Rio de Janeiro’da gerçekleşen tarihi zirvede İklim Değişikliği Çerçeve Sözleşmesi’ni kabul etti. O zamandan beri de Çerçeve Sözleşme’ye taraf olan devletler Taraflar Konferansı yani COP adı altında bir araya geliyor. 2015 yılında COP zirvelerinin bir diğer tarihi adımı atılarak Paris’te gerçekleştirilen COP21’de tüm yetersizliklerine rağmen Paris İklim Anlaşması imzalanmıştı.”
Halkların İklim Zirvesi nedir?
Antalya’da 15-18 Kasım’da halkların iklim zirvesi yapılacak. Madra, zirvenin ana eksenlerini fosil yakıtlardan çıkış, enerji demokrasisi, doğanın halkları, demokrasi ve barış mücadelesi, gıda egemenliği ve agroekoloji olarak sıraladı:
“Bu sebeple de sendikalar, aktivistler, yerli halklar ve bu süreçlerin dışında kalan veya yeteri kadar temsil edilmeyenler alternatif zirveler düzenliyorlar. Son yıllarda bu alternatif zirveler People’s Climate Summit yani halkların iklim zirvesi adıyla düzenleniyor.”
Fosil yakıtlar COP metinlerine nasıl girdi?
Madra, COP28’e kadar zirve metinlerinde iklim değişikliğinin nedeninin açıkça yazılmadığını söyledi. COP28’de ilk kez “fosil yakıtlardan uzaklaşma” kavramı kullanıldı, sonraki COP’larda bu kavram yer almadı. Nisan’da Kolombiya’da 60 kadar devlet fosil yakıtların yayılmasının önlenmesi için ilk uluslararası zirveyi yaptı. Madra, konunun Antalya’daki zirvede de tartışılacağını belirtti:
“2021’de Glasgow’da COP26 sırasında ilk kez fosil yakıtlar kavramı sonuç bildirgesinde de yer aldı. Aldı da son derece muğlak ifadelerle yer aldı. Verimsiz fosil yakıt sübvansiyonlarının kaldırılması ve de kömürden elektrik üretiminin kademeli olarak azaltılması gibi ifadeler yer aldı bu zirvelerin çıktılarında. Ancak petrol ve doğalgaz kelimeleri hiç geçmedi.”
“İklim adaleti” ne anlama geliyor?
Madra, Birleşmiş Milletler’in yerli halkları biyolojik çeşitliliğin koruyucuları olarak tanımladığını, yerli halkların fosil yakıt projelerine ve ormansızlaştırmaya karşı mücadele ettiğini söyledi. Oxfam’a atıfta bulunan Madra, dünyanın en zengin yüzde 1’lik kesiminin en yoksul yüzde 50’lik kesiminin toplamından iki kat fazla karbon emisyonuna neden olduğunu belirtti:
“İklim değişikliğine sebep olan salımların, emisyonların büyük çoğunluğu tarihsel olarak zengin kuzey ülkeleri tarafından, eski kolonyalist ülkeler tarafından gerçekleştirilirken krizin faturasını en ağır şekilde ödeyen kimler? Genellikle yoksul ülkeler tabii.”
