Koronavirüs uyuşturucu ticaretini de etkiledi: Kokain üretiminde kullanılan koka bitkisini yetiştiren çiftçiler ürünlerini satamamaktan şikayetçi

Share on facebook
Share on twitter
Share on pocket
Share on email
Share on print

Koronavirüs salgını, kokain yapımında kullanılan koka bitkisinin satış fiyatlarında bugüne kadar emsali görülmemiş bir düşüşe neden oldu. Güney Amerika’ya özgü bir bitki olan kokayı uzun zamandır yetiştiren çiftçiler zor durumda. Birçoğu, koronavirüsle gelen krizin, işlerini bugüne kadar Amerika Birleşik Devletleri’nin (ABD) uyuşturucuyla mücadele kapsamında aldığı önlemler ve yasal düzenlemeler ya da diğer küresel ekonomik krizlerden çok daha olumsuz etkilediğini düşünüyor. Güney Amerika’da koka fiyatlarında yüzde 73’e varan düşüş sözkonusu. Bu düşüş aynı zamanda, koronavirüsün küresel ticareti -yasadışı uyuşturucu trafiği de dahil olmak üzere- pek çok açıdan etkilediğini gösteriyor. 

Uyuşturucu ticareti yapan karteller son dönemde, özellikle önemli pazarlardan ABD’de alınan yasal önlemlerin de etkisiyle, üretim aşamasında da zorluklarla karşılaşıyorlardı. Koronavirüs salgınının ardından gelen karantina ve sınırların kapatılması gibi önlemler ise, yasadışı kokain ticareti yapan kartellerin ürünü kara, hava ya da deniz yolu ile taşımasını önemli ölçüde engelledi. ABD Adalet Bakanlığı’na bağlı Uyuşturucu ile Mücadele Dairesi’ne (DEA) göre, meşru mallarda olduğu gibi uyuşturucu maddelerde de tedarik zincirindeki bozulmanın etkisi görülmeye başladı. Bazı ABD kentlerinde kokainin satış fiyatının iki katına çıkması bekleniyor. 

Ancak kokainin ABD’deki satış fiyatında beklenen artış, Güney Amerika’da koka bitkisini yetiştiren çiftçilerin cebine yansımıyor. Aksine, salgının başlangıcından beri bu bitkiyi çiftçilerden alırken ödenen miktar düşüyor. Uzmanlar, bu durumun önümüzdeki yıllarda yasadışı uyuşturucu ticaretini önemli ölçüde sarsacağı görüşünde. Peru’da koka yetiştiren Rubén Leiva (33), “Koka ekonomisi çöktü” diyor. Koka bitkisini geleneksel ürünlerin ya da sakız ve çay üretiminde de kullanıldığını belirten Leiva, “Hayatta kalabilmek için koka yetiştiriyoruz ve satıyoruz. Ama artık kimse koka satın almak istemiyor” diye konuştu. 

Koronavirüs salgını, uyuşturucu üreticilerini yalnızca Güney Amerika’da değil, dünya genelinde zor duruma soktu. Afganistan da bunlara bir örnek. Çoğunluğu komşu ülke Pakistan’dan gelen özel tarım işçileri, haşhaş bitkisinden dikkatli bir şekilde kesilerek eroin üretiminde kullanılan kısımların toplanmasında önemli bir rol oynuyor. Salgın nedeniyle sınırlar kapatılınca, Afganistan’daki eroin hammaddesi tedariki de sekteye uğradı. Uyuşturucu üretiminde kullanılan kimyasalların çoğunluğu Asya’dan temin edilirken bu trafik kesildi. Bu da, Meksika’da metamfetamin, Suriye ve Lübnan’da amfetamin tipi uyarıcı maddelerin üretiminin aksamasına yol açtı. Birleşmiş Milletler Uyuşturucu ve Suç Ofisi’ne (UNODC) göre, salgınla birlikte gelen ulaşım kısıtlamaları, Venezüela’nın ucuz petrolüne ihtiyaç duyan Kolombiyalı uyuşturucu tacirleri için de satış yapmayı oldukça zor hale getirdi. 

Salgının ardından yalnızca üretimde değil dağıtımda da sıkıntı yaşayan karteller, uyuşturucu maddeleri Meksika üzerinden ABD’ye sokamıyor. ABD’li yetkililer bu nedenle ABD-Meksika sınırında uyuşturucu ve nakit yığılması olduğunu düşünüyor. DEA’ya bağlı çalışan birimler, ülkenin bazı şehirlerinde yasadışı uyuşturucu madde arzının düşmekte olduğunu gözlemliyor. Miami, Atlanta, New York ve San Francisco gibi şehirlerde, kokainin satış fiyatı yükselişe geçti. 

Ulaşım kısıtlamaları kaçakçıların planlarını bozdu

Avrupa’da yetkililer, koronavirüs salgınının başlangıcında pek çok uyuşturucu kaçakçısının mallarına sınırdan geçmeye çalışırken el konulduğunu belirtti. Kaçakçıların amacı, salgınla birlikte ulaşım kısıtlamaları ve karantina önlemleri uygulanmaya başlamadan yasadışı uyuşturucu maddeleri Avrupa pazarına sokmaktı. Reuters’ın haberine göre UNODC, 2020 yılının ilk üç ayında, Güney Amerika’dan getirilen ve Avrupa’da satılmak istenen 17,5 ton kokaine el koydu. Avrupa’da geçen haftalarda da yüklü miktarda uyuşturucu taşıyan kargolara el konuldu. Uyuşturucu tacirlerinin çok miktarda ürünü daha seyrek yolculuk yaparak sınırdan geçirmeye çalışması, koronavirüs salgınıyla gelen ulaşım kısıtlamalarının bir sonucu. 

Yetkililer ve uzmanlar, koka bitkisiyle ilgili krizin geçici olduğunu, salgın nedeniyle alınan önlemler hafifletildikçe koka satışlarının normale döneceğini düşünüyor. Örneğin Bolivya’nın bazı bölgelerinde, karantina önlemleri esnetildikçe, koka yaprağı fiyatlarında da toparlanma görülmeye başlandı. Peru’da görülen keskin fiyat düşüşlerinde de yükseliş belirtileri var. Sınırlar açıldıkça, bazı ülkelerde uyuşturucu trafiği kaldığı yerden akmaya devam ediyor. Örneğin mayıs ayı sonunda Peru ve Brezilya polisinin ortaklaşa gerçekleştirdiği operasyonda yaklaşık 5 ton kokaine el konuldu. Peru polisi, bugünlerde bir başka kokain kargosunun Avrupa yolunda olduğundan şüpheleniyor.

Share on facebook
Share on twitter
Share on pocket
Share on email
Share on print
  • Medyascope
  • Medyascope Plus