Reuters’ın çok sayıda kaynağa dayandırdığı habere göre Amerika Birleşik Devletleri (ABD), Suriye’yi Lübnan’ın doğusuna asker göndermeye ve Hizbullah’ı silahsızlandırma sürecine dahil olmaya çağırdı. Şam yönetimi, bölgesel savaşa çekilme ve mezhepsel gerilimi tırmandırma riskleri nedeniyle bu seçeneğe mesafeli yaklaşıyor.
ABD’nin Hizbullah’ı zayıflatmaya yönelik bölgesel hamlelerini genişletmek için Suriye’yi devreye sokmak istediği ortaya çıktı. Reuters’ın 10 farklı kaynağa dayandırdığı habere göre Washington, Şam yönetimine Lübnan’ın doğusuna asker gönderme seçeneğini iletti. Ancak Suriye yönetimi, bu adımın hem askeri hem de iç siyasi sonuçlarından endişe ediyor.
Habere göre ABD, İran destekli Hizbullah’ın silahsızlandırılması için Suriye’nin aktif rol üstlenmesini istiyor. Bu çerçevede Şam’ın Lübnan’ın doğusuna sınır ötesi bir operasyon düzenlemesi gündeme geldi.
İki Suriyeli yetkiliye göre bu fikir ilk kez geçen yıl ABD ile yapılan temaslarda konuşuldu. Konu, ABD ve İsrail’in İran’a yönelik askeri operasyonlarının başladığı dönemde yeniden gündeme taşındı.
Bir Batılı istihbarat kaynağı ise ABD’nin Suriye ordusundan Hizbullah’a karşı “daha aktif bir rol” üstlenmesini istediğini ve bunun olası bir askeri müdahaleyi de kapsadığını belirtti.
İsrail, bir süredir havadan saldırdığı Lübnan’ı karadan işgale başladı. Amaç, Hizbullah’ı silahsızlandırmak.
Şam mesafeli
Suriye yönetimi, böyle bir adımın ülkeyi doğrudan bölgesel savaşın parçası haline getirebileceğinden endişeli.
Reuters’a konuşan üst düzey bir Suriyeli yetkili, İran’dan gelebilecek olası füze saldırılarının ve ülkedeki Şii/Alevi topluluklar arasında oluşabilecek huzursuzluğun ciddi riskler barındırdığını söyledi.
Aynı yetkili, Şam ve müttefiklerinin “Suriye’nin savaşın dışında kalması gerektiği” konusunda mutabık kaldığını da aktardı.
Bir başka Suriyeli askeri yetkili ise henüz nihai bir karar alınmadığını vurgulayarak, Lübnan devleti ile Hizbullah arasında doğrudan bir çatışma çıkması halinde müdahale seçeneğinin masada kalmaya devam ettiğini ifade etti.
Sınırda askeri yığınak
Şam yönetimi son haftalarda Lübnan sınırına binlerce asker ve roket birlikleri konuşlandırdı. Suriye tarafı bu adımları “savunma amaçlı” olarak tanımlıyor.
Suriye’nin geçici Devlet Başkanı Ahmed eş-Şara’nın, Lübnanlı yetkililere yaptığı görüşmelerde bu yığınağın “sınır güvenliğini sağlamak ve iç istikrarı korumak” amacı taşıdığını söylediği aktarıldı.
Lübnan Cumhurbaşkanlığı ise Reuters’a yaptığı açıklamada, ABD ile Suriye arasında olası bir operasyon planına dair “herhangi bir ima ya da bilgi almadıklarını” belirtti.
Haberin yayımlanmasının ardından ABD’nin Suriye Özel Temsilcisi ve Türkiye Büyükelçisi Tom Barrack, X hesabından yaptığı açıklamada, Washington’un Suriye’yi Lübnan’a asker göndermeye teşvik ettiği yönündeki iddiaları “yanlış ve yanıltıcı” olarak nitelendirdi.
Suriye’nin Lübnan’a olası bir müdahalesi, iki ülke arasındaki tarihsel gerilimleri de yeniden gündeme getirecek. Şam yönetimi 1976’da Lübnan iç savaşına müdahil olmuş, 2005’e kadar ülkede belirleyici bir askeri ve siyasi güç olarak kalmıştı.
