ANKARA (Medyascope) – Ara seçim tartışmaları siyasetin gündeminde kalmaya devam ediyor. CHP Genel Başkanı Özgür Özel, 12 muhalefet partisini ara seçim çağrısıyla ziyaret ediyor. Milletvekilliği ve belediyeler için ara seçimin nasıl olabileceği ve CHP’nin bu konuyu nasıl gündemde tutacağı ise merak konusu.
Haberin özeti
- Özgür Özel, ara seçim çağrısıyla 12 muhalefet partisinin ziyaretini yapıyor.
- Özel, diğer partilerle görüşmelerinin ardından TBMM Başkanı Numan Kurtulmuş ile görüşmeyi planlıyor.
- İktidar ve muhalefet cephesi, ara seçim çağrısına farklı tepkiler veriyor; Dervişoğlu ve Erdoğan karşı çıkıyor.
- CHP, belediyelerde ara seçim olasılığını da değerlendiriyor, fakat zorlayıcı koşullar mevcut.
Bilmeniz gerekenler
CHP Genel Başkanı Özgür Özel ara seçimleri gündemde tutuyor. Özel’in “Türkiye’ye bir sandık göstermek” için yaptığı bu çıkışa iktidar bloğu karşı çıktı. Ancak Özel bu konuda muhalefetten destek arıyor.
CHP, siyasi parti ziyaretlerine 6 Nisan Pazartesi günü DEM Parti ile başladı. Özel, ara seçimlerin yanı sıra Siyasi Etik Yasası’nın ve İran savaşına karşı önerdikleri acil tedbirlerin de gündemde olduğunu dile getirdi.
Özel 12 partiyi ziyaret edecek
Özel, grup toplantısında 12 siyasi partiyi ziyaret edeceklerini duyurdu. DEM Parti’nin ardından Özel, 8 Nisan Çarşamba günü İstanbul’da TİP Genel Başkanı Erkan Baş ve EMEP Genel Başkanı Seyit Aslan ile görüştü.
CHP lideri, 9 Nisan Perşembe günü Ankara’da İYİ Parti Genel Başkanı Müsavat Dervişoğlu’nu, Gelecek Partisi Genel Başkanı Ahmet Davutoğlu’nu ve Yeniden Refah Partisi Genel Başkanı Fatih Erbakan’ı ziyaret edecek.
10 Nisan Cuma günü Özel’in ziyaretleri DEVA Partisi Genel Başkanı Ali Babacan ve Demokrat Parti Genel Başkanı Gültekin Uysal ile devam edecek.
12-13 Nisan günlerinde ise Saadet Partisi, Zafer Partisi, Anahtar Partisi ve SOL Parti görüşmeleriyle Özel ziyaretlerini tamamlayacak.
Son adres Numan Kurtulmuş
Özel, ara seçim ve Siyasi Etik Yasası ile ilgili önerilerini iletmek ve yaklaşımını görmek üzere TBMM Başkanı Numan Kurtulmuş ile görüşmeyi planlıyor. Siyasi partilerle görüşmelerinin ardından Kurtulmuş’tan randevu talep edilecek.
Kurtulmuş’un takviminin de uygun olması durumunda Özel’in Meclis Başkanı ile görüşmesinin 14 Nisan Salı günü olabileceği ifade ediliyor.
Öncelik boş sekiz milletvekilliği için ara seçim
Anayasa’nın 78. maddesine referansla Özel, seçimden sonraki ilk 30 ayda ve sonraki seçimlere 12 ay kala ara seçim olamadığını ancak 30 milletvekili koltuğunun boşalması durumunda bu zaman kuralına bakılmaksızın ara seçim olması gerektiğini vurguladı.
Özel, mevcut durumda boşalan sekiz milletvekilliği için de sandık getirilmesi gerektiğine dikkat çekiyor. Özel’in siyasi parti temaslarında da, Kurtulmuş ile görüşmesinde de öncelik sekiz milletvekili için ara seçim yapılması olacak.
Bu yönde bir eğilim olması durumunda CHP’nin farklı illerden milletvekillerinin istifa edip etmeyeceği ise henüz netlik kazanmadı. Özel, millet iradesini yansıtacak bir hamle olacağını ifade ederken, bu konudaki tutumunu iktidara “öngörülebilirlik lüksü” tanımak istemediği şekilde açıkladı.
Kaç milletvekili eksik: Sekiz mi yedi mi?
Hem CHP lideri, hem de şimdiye dek ziyaret ettiği muhalefet partileri Meclis’teki boş sandalye sayısının sekiz olmadığına işaret etti. 2023 seçimlerinde Hatay’dan TİP milletvekili seçilen Gezi davası tutuklusu Can Atalay’ın halen Meclis’in üyesi olduğu ifade edildi. Bu nedenle şu anda 592 milletvekilinin görev yaptığı Meclis’te aslında yedi sandalyenin boş olduğu vurgulandı.
Özel “Can Atalay’ın bir an önce Meclis kütüğüne kaydedilip gelip göreve başlaması da anayasal bir zorunluluk ve bu konuda Anayasa Mahkemesi’nin kapı gibi iki kararı var” dedi.
Diğer sandalyeler de şu sebeple boşaldı:
- AKP’li Murat Kurum Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanı olarak atandı
- CHP’li Burcu Köksal Afyonkarahisar’da, Abdurrahman Tutdere Adıyaman’da, Hasan Baltacı Kastamonu’da ve Ahmet Önal’da Kırıkkale’de belediye başkanı seçildi
- DEM Parti’li Sırrı Süreyya Önder ve Saadet Parti’li Hasan Bitmez vefat etti
Belediyeler için ara seçim seçenek mi?
Medyascope’un edindiği bilgiye göre, CHP’liler belediyelerde ara seçimin yolları üzerine de çalıştı. TBMM’deki boş sandalyelere göre ara seçime gidilmesi eğilimi olmazsa, sandığı getirmek için belediyelerde seçimi zorlamak seçeneği üzerinde de duruluyor.
Ancak yerel yönetimlerde ara seçimin koşulları farklı. Belediye başkanının görevden alındığı durumlarda, terör suçlaması söz konusu değilse, yerine belediye meclisince başkanvekili seçiliyor. Yerelde sandığın getirilebilmesi için, belediye meclisinin de çalışamaz hale gelmesi gerekiyor.
Belediye Kanunu’nun 22, 45 ve 46’ıncı maddelerinde düzenlenen hükümlere göre, belediye meclisinin yüzde 50+1’inin boşalması halinde mülki idare amirinin kararıyla seçime gidiliyor. Ancak belediye meclisinde bir partinin çoğunluğu elinde bulundurması, seçime götürmek için yeterli değil. Çünkü meclis üyelerinin istifası halinde yedek üyeler belediye meclisine alınabilir. Örneğin sadece CHP’li meclis üyeleri, yedek üyelerle birlikte istifa etse bile farklı partilerden seçilmiş yedek üyelerin belediye meclisine alınması mümkün.
Yedek üyeler de işin içine girdiğinde CHP’nin belediye meclisinin yeniden seçimi zorunlu kılacak üyeyi istifa ettirecek sayısal üstünlüğe sahip olduğu büyükşehir ve il belediyesi yok. Birkaç ilçede sayısal olarak bu hesap tutsa da operasyonların hedefi olan ilçe belediyeleri için yol haritası henüz netleşmedi.
İktidar ve muhalefet cephesinden ilk tepkiler
Özgür Özel’in ara seçim çağrısına DEM Parti ilk önce temkinli yaklaştı. DEM Parti Sözcüsü Ayşegül Doğan, gündemlerinde ara seçim olmadığını ve en temel gündemin demokratikleşme olduğunu söyleyerek “Seçim atmosferi tartışması bazı konuların üstünü örten bir etki de yaratıyor” dedi. Ancak daha sonra DEM Parti Eş Genel Başkanları Tuncer Bakırhan CHP’nin bu çağrıyı yapmaya hakkı olduğunu söyledi, Tülay Hatimoğulları toplumun erken seçim beklentisi mesajını alacaklarını kaydetti.
İYİ Parti Genel Başkanı Müsavat Dervişoğlu ise Özel’in ara seçim çağrısına “sonuç üretmeyen iddia” diyerek karşı çıktı. Türkiye’de iktidarın yönetemediğini ve hemen seçim olması gerektiğini söyleyen Dervişoğlu “Siyaset ciddiyet işidir. Sonuç alınamayacak hamlelerle milletin umudunu kabartıp sonra o umutları boşa düşürmek doğru iş değildir” dedi.
AKP Genel Başkanı ve Cumhurbaşkanı Erdoğan ise kendilerine kimsenin gündem dayatamayacağını ifade etti. Erdoğan, “Türkiye ana muhalefetin beyhude çabasıyla yapay gündemlere kapılmadan hedefine doğru emin adımlarla ilerliyor. Ne hükümetimizin ne milletimizin yakın vadedeki siyasi koordinatlarında erken ya da ara seçimin yer almadığının bilinmesini istiyorum” diye karşılık verdi.
Özel’in Erdoğan’a yanıtı “Bu ara seçim, erken seçimi getirecek! Bu ara seçim ya yapılacak ya korkaklar tarihe yazılacak” şeklinde oldu.
