İSTANBUL (Medyascope) – İsrail, işgal altındaki Batı Şeria’da bulunan tarihi Sebastia kentinde 450 dönümlük Filistin toprağına el koymaya hazırlanıyor. UNESCO’nun Tehlike Altındaki Dünya Mirası Listesi’ne aldığı bölgede Filistinliler, arkeolojinin toprak gaspı için bir araç olarak kullanıldığını belirtti.
İsrail’in işgali altındaki Batı Şeria’da yer alan tarihi Sebastia antik kentinde, Roma sütunlarının yükseldiği tepelerde nesillerdir zeytin yetiştiren Filistinli aileler topraklarını kaybetme riskiyle karşı karşıya. Toprak sahiplerinden Abu Mudif, İsrail makamlarının yeni bir ulusal park projesi gerekçesiyle yaklaşık 450 dönümlük araziye el koyacağını bildirdi.
- Trump’ın “Gazze Barış Kurulu”nun ilk icraatı askerî üs inşaası oldu
- Otoriterler ve diktatörler: Trump’ın Barış Kurulu’nda kimler var?
Tarihi Roma, Bizans, Haçlı ve Osmanlı dönemlerine dayanan antik kentteki restoran sahibi Nahed Sakha ise bölgedeki restorasyon ve kazı çalışmalarının başladığını belirtti. Sakha, Filistinli toprak sahiplerine tarlalarını işlemelerinin ve kullanmalarının yasaklandığını aktardı.
UNESCO acil kodla listeye aldı
Bölgedeki Filistinli köylülerin ve yerel yönetimin endişeleri Birleşmiş Milletler Eğitim, Bilim ve Kültür Örgütü (UNESCO) tarafından da doğrulandı. UNESCO, Sebastia’yı 25 Temmuz’da acil durum prosedürüyle Dünya Mirası Listesi’ne dahil etti ve hemen ardından Tehlike Altındaki Dünya Mirası Listesi’ne ekledi.
UNESCO yetkilileri, İsrail’in “Şomron Ulusal Parkı” projesinin tarihi mülkü böleceğini ve alanın bütünlüğünü tehdit ettiğini vurguladı.
113 milyon şekellik bütçe ayrıldı
İsrail, 4 Ağustos’ta Batı Şeria’daki arkeolojik alanlar üzerindeki kontrolünü genişletmek için yaklaşık 113 milyon şekel (27,8 milyon sterlin) bütçe tahsis etti. Bu projelerin bir kısmı doğrudan Filistin kontrolündeki alanları kapsıyor.
Aşırı sağcı Dini Siyonizm Partisi Genel Başkanı Bezalel Smotrich, sosyal medya hesabından yaptığı açıklamada Filistin topraklarına el koyma hamlesini şu sözlerle savundu:
“Tarihte ilk kez Yahudiye ve Samiriye’deki 70’ten fazla miras alanının geliştirilmesi için 113 milyon şekel! Yahudiye ve Samiriye’deki miras alanları, Yahudi halkının tarihinin ayrılmaz bir parçasıdır. Yahudi kimliğinin güçlendirilmesine ve İsrail halkının eşsiz mirasının korunmasına büyük önem veriyorum. Mirasımızı ve köklerimizi korumaya devam edeceğiz. İsrail halkı yaşıyor!”
İsrail Dışişleri Bakanı Gideon Saar, UNESCO’nun kararını kabul etmedi ve “Uluslararası bir kuruluşta yapılan hiçbir oylama tarihi değiştiremez” diye konuştu. Saar, kararın Filistinlilerin bölgedeki tarihi Yahudi bağlarını silme çabalarına hizmet ettiğini iddia etti.
Arkeoloji silah olarak mı kullanılıyor?
İsrailli sivil toplum kuruluşu Emek Shaveh’in yöneticisi Alon Arad, İsrail makamlarının yerel halkla hiçbir şekilde istişare yapmadığını vurguladı. Arad, “İsrail buranın sahibi değil. Burası Filistin mirasıdır. Bir gelişme olacaksa yerel toplumla birlikte yapılmalıdır. İsrail, arkeolojiyi bir kılıf olarak kullanarak arazi transferi yapıyor ve tarihi yeniden yazmaya çalışıyor” dedi.
Benzer bir durum güneydeki Herodium bölgesinde de yaşanıyor. İsrail yönetimi, Kral Herod döneminden kalan tarihi alanın çevresindeki yaklaşık 80 dönümlük araziye de “koruma ve geliştirme” gerekçesiyle el koydu.
İsrailli yerleşim izleme örgütü Peace Now, uluslararası hukuka ve İsrail Yüksek Mahkemesi kararlarına göre sadece İsrail vatandaşlarının yararına veya yerleşim amacıyla araziye el konulmasının yasak olduğunu söyledi.
İsrail meclisinde mayıs ayında ilk okuması kabul edilen ancak seçimler nedeniyle askıya alınan yeni bir yasa tasarısı ise Batı Şeria’daki tüm arkeolojik alanların kontrolünü doğrudan İsrail Miras Bakanlığı’na devretmeyi ve bakanlığa geniş araziye el koyma yetkileri vermeyi öngörüyor.
Kaynak: BBC
