Daha İyi Yargı Derneği Başkanı Mehmet Gün, İstanbul Büyükşehir Belediyesi davası üzerinden yargının siyasallaşması tartışmalarını Medyascope’ta Gamze Elvan’a değerlendirdi. Gün, Türkiye’de mahkemelere duyulan güvenin giderek zedelendiğini söylerken, yargının siyasi mücadele alanı gibi algılanmasının ciddi bir sorun yarattığını vurguladı.
Daha İyi Yargı Derneği Başkanı Mehmet Gün, İBB davasında yargının siyasallaşmasını anlatıyor.
Yargının siyasallaşması ve araçsallaşması
İBB davasının Silivri’de görülmesine ve kamuoyundaki tartışmalara değinen Gün, mahkemelerin artık yalnızca hukuki değil, siyasi bir zeminde de değerlendirildiğini söyledi:
“Silivri’de görülen davalar Türkiye’de uzun zamandır siyasi tartışmaların konusu. Yargılananlar bu davaların siyasi olduğunu düşünüyor, destekleyenler de başka bir yerden bakıyor. Sonuçta ortaya çıkan şey şu oluyor: Mahkemeler sanki siyasi mücadele yürütülen yerler gibi algılanıyor. Bir mahkeme, insanların doğru ile yanlışı ayıracağı yer olmaktan çıkıp siyasi bir alan gibi görülmeye başlarsa, o zaman kimse oraya tam anlamıyla güvenemez. Bu, yargı için en tehlikeli durumlardan biri.”
“Siyasallaşma algısı yıkıcı”
Bu durumun doğru olup olmamasından bağımsız olarak, algının kendisi bile başlı başına bir problem olduğunu söyleyen Gün, “Mahkemenin gerçekten siyasi olup olmadığı ayrı bir tartışma. Ama kamuoyu bunu böyle görüyorsa, o algı zaten çok ciddi bir güven yıkımı yaratır. Yargının en önemli gücü güvenidir. Herkesin, yani hakiminden savcısına, avukatına kadar herkesin bu yargılamayı siyasi bir mücadele olmaktan çıkarıp hukuki bir zeminde tutmaya özen göstermesi gerekiyor” dedi.
“Savunma yapılmaz demek doğru değil”
Son dönemde sıkça dile getirilen “Zaten karar verilmiş, savunma yapmanın anlamı yok” görüşüne de açıkça karşı çıkan Gün şu şekilde konuştu:
“Her ne olursa olsun, bir yargılamada maddi gerçeklerin ortaya çıkarılması gerekir. Yargılama siyasi bile olsa, savunmanın görevi bu gerçekleri ortaya koymaktır. Eğer bir suçlama varsa, bunun olup olmadığını, nasıl olduğunu, gerçekten yaşanıp yaşanmadığını bütün detaylarıyla ortaya koymak gerekir. Bu yapılmazsa, daha sonra kimse gerçeğin ne olduğunu bilemez. Savunma yapmaya gerek yok demek doğru değil. Tam tersine, maddi gerçeklerin ortaya konması için savunma şart.”
Gün, ideal bir yargı sisteminin nasıl olması gerektiğini anlattı, “Medeni bir yargılama, güçlü ile güçsüzün eşit olduğu bir yargılamadır. Mahkeme önünde herkes eşit olmalı. Eğer güçlü olanın zayıf olanı yargıladığı bir sisteme dönüşürse, bu artık bizim anladığımız anlamda bir hukuk sistemi olmaz” dedi.
“Yetki meselesi ciddi bir sorun”
İstanbul Cumhuriyet Başsavcılığı’nın farklı şehirlerde yürüttüğü soruşturmalarla ilgili de önemli bir noktaya dikkat çeken Gün, “Örgütlü suç denildiğinde savcılıklar başka şehirlerde de soruşturma yapabiliyor. Ama burada sorun şu: Gerçekten bir örgütlü suç mu var, yoksa bu yetki geniş yorumlanarak mı kullanılıyor, bunu denetleyecek bir mekanizma yok. Bir insan kendi şehrinden uzak bir yerde yargılanmak zorunda kalabilir. Bu da savunma açısından dezavantaj yaratır ve adil yargılanma hakkını zedeler. Yargılamalar alenidir. Bu, herkesin gelip izleyebileceği anlamına gelir. Mahkeme düzeni sağlamak için önlem alabilir ama insanların duruşmaya girmesini engellemek doğru değildir” diye konuştu.
Gün bu tartışmanın asıl eksik tarafı ise çözüm üretilmemesi olduğunu söyledi:
“Bu kadar tartışma yapılıyor ama esas yapılması gereken şey yasal düzenlemeler. Yolsuzlukla mücadele için güçlü yasalar çıkarılmalı, sistem buna göre kurulmalı. Siyasetçiler bu sorunları çözmek yerine çoğu zaman bu durumdan siyasi avantaj sağlamaya çalışıyor. Bu da sorunların devam etmesine neden oluyor.”
