Günaydın, salı sabahından herkese merhaba! Ben Gamze Elvan, Medyascope’un podcast’i “Güne Başlarken” ile karşınızdayım. Türkiye ve dünyanın gündemini, hava durumunu, ekonomide son verileri, yani güne başlarken bilmeniz gereken her şeyi size aktaracağım. O zaman, başlayalım!
Hava durumuyla başlıyoruz.
Meteoroloji Genel Müdürlüğü’nün tahminlerine göre bazı illerde beklenen hava sıcaklıkları şöyle:
İstanbul sağanak yağışlı sıcaklık 14 derece olacak. Ankara bulutlu 14 derece; İzmir sağanak yağışlı 17, Antalya yağışlı 16, Diyarbakır yağışlı 13 derece olacak.
Sırada Türkiye gündemi var, siyasetin gündemiyle başlayalım.
Türkiye Büyük Millet Meclisi’nde (TBMM) bugün Cumhuriyet Halk Partisi (CHP), Milliyetçi Hareket Partisi (MHP) ve Halkların Demokratik Partisi’nin (HDP) grup toplantıları yapılacak.
AKP Genel Başkanı ve Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan bugün Ankara’da. Erdoğan, Türkiye Otelciler Federasyonu 7. Olağan Genel Kurulu’na katılacak, Cumhurbaşkanlığı Külliyesi’nde Yüksek İstişare Kurulu Toplantısı’na başkanlık edecek.
Altılı Masa’nın dokuzuncu toplantısı dün yapıldı. Dünkü toplantıda terör, öncelikli mesele olarak masaya yatırıldı. Suriye ve Irak’ın kuzeyine kara harekâtı tartışmalarıyla ilgili de açıklama yapan genel başkanlar, “Türk Silahlı Kuvvetlerimiz ve Emniyet güçlerimizin canları pahasına terörle mücadele etmelerini takdir ve minnet duygularıyla karşılıyoruz. Ancak, konuyu iç politikada istismar eden ve farklı toplumsal kesimleri düşmanlaştıran söylemlerin ve politikaların ulusal menfaatlerimize aykırı olduğuna inanıyoruz” dedi. Açıklamada, güçlendirilmiş parlamenter sistemle ilgili anayasa değişikliği önerisine uygun olarak Meclis İçtüzüğü ve Siyasi Etik Kanunu hazırlıklarının sürdüğü belirtildi. Altılı Masa’nın onuncu toplantısı Gelecek Partisi’nin ev sahipliğinde yapılacak. Toplantının tarihi konusunda ise bir açıklama yapılmadı.
Altılı Masa’nın toplantısı öncesi dün (28 Kasım) Ankara-Bilkent Otel’de “Güçlendirilmiş Parlamenter Sistem Anayasa Değişikliği Önerisi” metni açıklandı. Altı partinin temsilcilerinin hazırladığı anayasa değişikliği önerisi metni “toplumsal sözleşme taslağı” olarak kamuoyuna sunuldu. Eğer Altılı Masa seçimleri kazanır ve iktidara gelirse açıklanan anayasa değişikliği önerisine göre cumhurbaşkanının görev süresi yedi yıla çıkarılacak, halk tarafından seçilecek ve yalnızca bir dönem görevde kalacak. Cumhurbaşkanının yetkileri, parlamentarizme uygun olarak sembolik konularla sınırlandırılacak. Anayasa taslağı hayata geçirilirse, ifade özgürlüğü ilk kez anayasal güvenceye alınacak, siyasi parti kapatmak ve milletvekillerinin dokunulmazlıklarının kaldırılması zorlaştırılacak. Altılı Masa, yeni anayasa ile uluslararası anlaşmalarda TBMM’yi yetkilendirerek İstanbul Sözleşmesi’ni hatırlatırken, kadına şiddetten hüküm giymiş kişilerin milletvekili seçilemeyeceğini vaat ediyor.
AKP Genel Başkanı ve Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan, kabine toplantısının ardından açıklamalarda bulundu. Erdoğan Suriye ve Irak’ın kuzeyine yönelik olası kara harekâtıyla ilgili, “Ülkemizin sınırlarını 30 kilometrelik koruma kalkanı altına alma kararlılığımız sürüyor. Vatan topraklarının ve insanlarımızın güvenliğini ilgilendiren adımları atarken kimseden izin almadığımız gibi kimseye de hesap vermeyiz” dedi. Kamuda sözleşmeli çalışan personelle ilgili çalışmaların tamamlandığını belirten Erdoğan, “kamu personel reformu” olarak adlandırdığı yeni düzenlemenin ayrıntılarını aktardı. Erdoğan, “Mahalli idareler dahil olmak üzere sözleşmelilerin kadroya geçişinde üç yıl çalışma şartı aranacaktır. Ayrıca bir yıl da aday memurluk süreci olacak. Sözleşmeliden kadroya geçiş 3+1 yıllık bir süre sonunda gerçekleşecek” dedi.
İstiklal Caddesi’nde 13 Kasım Pazar günü düzenlenen bombalı saldırıda altı kişi hayatını kaybetmiş, 81 kişi ise yaralanmıştı. İstanbul Cumhuriyet Başsavcılığı’nca yürütülen soruşturma sürüyor. Bombalı saldırıyı düzenlediği belirlenen Ahlam Albashir ve firari şüpheli Bilal Hassan’ın sınırı kaçak yollarla geçmelerinin ardından bir süre Hatay’ın Antakya ilçesinde konaklamalarına yardım eden Muhab A., Hatay’da yakalanarak İstanbul’a getirildi. Şüpheli Muhab A.’nın tutuklandığı öğrenildi. Patlamaya ilişkin yürütülen soruşturmada tutuklu sayısı 25’e yükseldi.
İstanbul Büyükşehir Belediye (İBB) Başkanı Ekrem İmamoğlu, İBB’nin 2023 yılı bütçesini İBB Meclisi’ne sundu. Bütçe görüşmelerinde konuşan İmamoğlu, 2022 yılında İBB olarak neler yaptıklarını aktardı. 2023 yılı bütçesinin 2022 yılına oranla yatırım açısından yüzde 99 daha fazla olduğunu söyleyen İmamoğlu, bu bütçenin aynı zamanda “yatırım bütçesi” olduğunu belirtti. İmamoğlu, “Bu durumda, 2023 yılında hizmet ve yatırımlarımız için 20 milyar lira finansmana ihtiyaç duyacağımızı öngörüyoruz” dedi.
Araştırmacı yazar Necip Hablemitoğlu’nun 18 Aralık 2002’de evinin önünde uğradığı silahlı saldırı sonucu öldürülmesine ilişkin soruşturmanın zanlılarından Levent Göktaş hakkında 8 Haziran’da gözaltı kararı verilmişti. Ardından yurtdışına giden Göktaş hakkında kırmızı bülten çıkarılmıştı. 2 Eylül’de Bulgaristan’da yakalanan Levent Göktaş’ın Türkiye’ye iadesi talep ediliyordu. Göktaş’ın, Bulgaristan’daki Hasköy Bölge Mahkemesi’nde Türkiye’ye iadesiyle ilgili yapılan duruşmadan ret kararı çıktı.
Ekonomiyle devam edelim.
Güne başlarken dolar kuru 18 lira 63 kuruş, euro kuru ise 19 lira 36 kuruştu.
Borsa İstanbul’da BIST 100 endeksi, günü 4 bin 923 puanla kapatmıştı.
Serbest piyasanın günlük kapanışında gram altının satış fiyatı bin 48 liraydı.
Brent tipi ham petrolün varil fiyatı ise bu sabah 85,09 dolar.
Türkiye İstatistik Kurumu, kasım ayı ekonomik güven endeksi ile ekim ayı dış ticaret endekslerini açıklayacak.
Dünya gündemine bakalım.
AKP Genel Başkanı ve Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan’ın Katar’da Mısır Devlet Başkanı Abdülfettah Sisi ile görüşmesinin ardından iki ülke yetkililerinin hafta sonu Mısır’da bir araya geldiği belirtildi. Reuters’a konuşan kaynaklar, iki ülkenin istihbarat yetkililerinin arasında “önemli” görüşmelere başlandığını söyledi. Üst düzey bir Türk yetkili de Reuters’a verdiği demeçte, görüşmelerin çok önemli olduğunu ve askeri, siyasî, ticari ve enerji gibi konularda da görüşmeler yapılacağını söyledi. Mısır ve Türkiye Dışişleri Bakanlığı ise konuya dair bir açıklama yapmadı.
Twitter’ı satın alan Elon Musk, Apple’ın Twitter’ı App Store’dan kaldırmakla tehdit ettiğini iddia etti. Musk, bunun gerekçesinin ise söylenmediğini belirtti. Apple’ın, “müşterilerini etkileyen tüm sansür eylemlerini yayımlaması” konusunda anket başlatan Musk ayrıca, bu şirketin, App Store üzerinden her şeyi yüzde 30 oranında vergilendirdiğini vurguladı.
Efsanevi metal grubu Metallica, son albümleri Hardwired…To Self-Destruct’ın yayınlanmasının üzerinden altı yıl geçmesinin ardından sıradaki albümlerini duyurdu. “72 Seasons” isimli 12 parçadan oluşan ve 77 dakika süren bu albüm, 14 Nisan 2023’te piyasaya çıkacak.
*****************
Gün içinde gündemi takip etmeye devam edeceğiz. Medyascope’u Twitter’dan, YouTube’dan, Facebook’tan, Instagram’dan ve web sitemizden takip edebilirsiniz.
Ayrıca bize Patreon veya YouTube’un “Katıl” butonu üzerinden de katkıda bulunabilirsiniz.
Yarın yeniden dinlemeniz dileğiyle,
Hoşça kalın.
