Venezüela yeni sanal para birimi ‘petro’yu tartışıyor

Share on facebook
Share on twitter
Share on pocket
Share on email
Share on print

Venezüela Devlet Başkanı Nicolas Maduro pazar günü yaptığı basın toplantısında hükümetin eski para birimi ‘bolivar’ dışında yeni bir sanal para birimi daha yaratmayı düşündüğünü açıkladı. Bu yeni para biriminin adının ‘petro’ olacağını belirten Maduro, paranın ne zaman sisteme gireceğini kesin olarak ifade etmedi. Maduro yönetiminin yeni para birimi kararı, ABD ve Avrupa Birliği’nin (AB) finansal yaptırımları ve Venezüela’nın ülke borçlarının bir kısmını ödemekte zorluk yaşadığı bir dönemde geldi.

Caracas hükümeti uzunca bir süredir ülkelerinin ‘finansal bir dünya savaşı’ içerisinde olduğunu ifade edip, buna karşı ekonomik önlemler almaktan bahsediyordu. Son zamanlarda, ABD ve AB tarafından alınan ekonomik yaptırım kararları ülkenin petrol ihracatını dolayısıyla ekonomik gelirlerini etkiliyor. Kaynaklara göre, Venezüela’nın dış ticaretteki gelirlerinin yüzde 95’ini petrol oluşturuyor. Son yıllarda petrol gelirlerinin düşmesi ve Maduro hükümetine yakın isimlere uygulanan yaptırımlar, ülkenin petrol gelirlerinde önemli bir azalma yarattı.

Bir başka kaynak, bu yıl içinde ülkenin petrol gelirlerinin 2012 yılındaki gelirlerin dörtte birine düştüğünü belirtiyor. Öte yandan petrol fiyatlarındaki düşüş de ülkenin gelirlerini etkilemiş durumda. Bunlara ek olarak, ABD ve AB kurumları yıl içinde Maduro ve yakınlarının içinde yer aldığı bazı listeler oluşturdu. Bu listede bulunan isimlere karşı ekonomik engellemeler söz konusu. Bu listeler esas olarak petrol ticaretini sekteye uğratmayı esas alıyor. Tüm bunların sonucunda, yıl içinde Venezüela’ya para akışında bazı sorunlar çıktı. İhracat gelirlerinin düşmesi ile birlikte ülkenin gıda ve ilaç ithalatı yapmasının zorlaşacağı ve içeride Maduro yönetimine karşı baskının artacağı bir süredir ifade ediliyordu. Ayrıca petrol gelirlerinin düşmesiyle birlikte, hükümet bir süredir vadesi gelen borçlarını ödemekte sıkıntı yaşamaya da başladı. Kasım ayında vadesi gelen ve tutarı 200 milyon dolar olan iki küresel bono halen ödenebilmiş değil.

Standard & Poor’s şirketi, Venezüela’nın içinde bulunduğu durumu ‘selective default’ (borç taahhütlerinin seçimli olarak yerine getirilmemesi) olarak ilan etti. Bu durum bir ülkenin vadesi gelmiş borçlarından bazılarını ödeyememesi olarak tanımlanıyor. Standard & Poor’s, Venezüela hükümetinin yakın zaman içerisinde tutarı 420 milyon doları bulacak dört küresel bono ödemesi olduğunu ve ödeyememe ihtimalini kamuoyuyla paylaşmış durumda.

Kaynaklara göre, Venezüela’nın Çin ve Rusya da dahil toplam dış borcu 140 milyar doları aşıyor. Venezüela’nın 2018 yılında ödemesi gereken borç tutarı 8 milyar dolar olarak gösteriliyor. Maduro yönetimi ülkesinde muhalefet tarafından uluslararası alanda ise ABD ve AB tarafından ekonomik bir iflas durumunu kabul etmesi için zorlanıyor. Buna karşın, Maduro hükümeti bir süredir borçları yeniden yapılandırmaktan bahsediyordu. Bu doğrultuda Rusya’ya olan borçları Rus hükümeti ile yapılan anlaşma ile yeniden yapılandırıldı ve borç ödemesi Venezüela’nın ödeyebileceği minimal düzeylere çekildi. Geçtiğimiz ay başkent Caracas’ta ABD ve AB’li yetkililer ile yapılan görüşmelerde ise yeniden yapılandırma doğrultusunda bir anlaşmaya varılamamıştı. Bir yandan da, bu kriz hali içerisinde Venezüela’nın mevcut para birimi Bolivar sadece geçtiğimiz ay yüzde 57 değer kaybına uğradı.  

Screen Shot 2017-12-04 at 14.27.33

Bunların sonucunda, Maduro yönetimi finansal baskıdan kaçabilmek için yeni sanal para birimi ‘petro’yu bir önlem olarak ortaya koydu. Maduro’ya göre, ‘petro’ para birimi, dolar hegemonyasını kırabilecek ve ülkesi için finansal bağımsızlık sağlayabilecek finansal bir önlem. Daha önce hiçbir hükümet ya da ulusal kuruluş sanal para birimi yaratmamıştı. Ancak Bitcoin’in kontrolden uzak ve dolara alternatif oluşturması eğilimi, Maduro hükümetini de bu önlemi düşünmeye sevketmiş durumda.

Venezüela muhalefeti ise Maduro yönetiminin bu yeni finansal önlemini “maskaralık” olarak gördüğünü belirtiyor. Öte yandan, ABD ve AB başta olmak üzere uluslararası finans kurumları bu önleme karşı henüz bir yorum yapmış değil.

(Yayına hazırlayan: Alphan Telek)

Share on facebook
Share on twitter
Share on pocket
Share on email
Share on print
  • Medyascope
  • Medyascope Plus