WWW’nin yaratıcısından uyarı: İnternette tekelleşme düşüncelerin serbest dolaşımına engel

Share on facebook
Share on twitter
Share on pocket
Share on email
Share on print

Dünya Çapında Ağ / World Wide Web (www.) olarak tanımlanan bilgi paylaşım sisteminin yaratıcısı Sir Tim Berners-Lee uyardı: “İnternetin insanları birbirine düşüren bir silaha dönüşmesine engel olmalıyız!” İcadının 29. yıldönümünde kamuoyuna açık bir mektup yazan Berners-Lee, son yıllarda sosyal medya platformlarında komplo teorilerinin yaygınlaştığına, Twitter ve Facebook’taki sahte hesapların sosyal gerilim ateşini harladığına, seçimlere müdahale eden aktörelerin varlığına ve kişisel verileri çalan suç şebekelerine dikkat çekerek büyük teknoloji şirketlerinin bağımsız gruplarca denetlenmesi gerektiğini vurguladı.

62 yaşındaki İngiliz bilgisayar bilimcisi, bu tür sorunların artmasından sosyal medya platformlarında “hangi fikirlerin paylaşılıp hangilerinin görünürlük kazanacağını kontrol edebilen, Facebook, Google, Twitter gibi büyük şirketleri sorumlu tuttu ve teknolojide tekelleşmenin düşünce ve ifade özgürlüğünü tehdit eden bir silaha dönüşebileceğine dikkat çekti.

Bu yıl dünyada internete erişebilen nüfus erişemeyeni ilk kez geçecek

“Eskiden blog ve internet siteleri seçkisi çok daha zengin ve çeşitliydi, şimdi herşey birkaç güçlü ve egemen platforma sıkıştırılmış durumda” diyen Berners-Lee; küçük girişimcilerin, en yeni icatların bu büyük şirketlerce satın alındığını kaydederek, teknoloji devlerinin sahte haberlerin yayılmasına, sahte hesapların kapatılmasına dönük çalışmalarını da “toplumun iyiliğini düşünmekten ziyade kârlarını maksimize etme amaçlı” sözleriyle değerlendiriyor. Dünya Çapında Ağ’ı 1989’da Avrupa Nükleer Araştırma Merkezi CERN laboratuvarlarında HTML işaretleme dilini geliştirerek kuran Berners Lee, icadının “korkularımızı büyütüp ayrılıklarımızı derinleştirmesindense, umutlarımızı yansıtıp rüyalarımızı gerçekleştirmeye yardımcı olmasını” istediğini söylüyor.

Berners-Lee endişelenmekte haksız sayılmaz: Online aramaların yüzde 87’si Google üzerinden yapılıyor. Facebook’un aylık 2.2 milyar civarında aktif kullanıcısı ve dünyadaki dijital reklam harcamalarının %60’ı bu iki şirketin kasasına gidiyor.

2018’de ilk kez dünya nüfusunun yarısından fazlasının internet kullanıcısı olmaya başlayacağı hesaplanırken, Birleşmiş Milletler iki yıl önce internete erişimi su, gıda, elektrik gibi temel insan hakları arasına dahil etti. Dünyanın bu hakka sahip olamayan öteki yarısını ise, kadınlar ve yoksullar oluşturuyor. Berners-Lee bu durumun sonuçlarına da dikkat çekiyor: “Günümüzde internet erişiminin olmaması, öğrenme ve para kazanma fırsatlarından dışlanmak ve demokratik tartışmalara katılamamak anlamına geliyor. Berners-Lee, “Bu uçurumu kapatmak için şimdiden yatırım yapmazsak, bir milyar civarında insan 2042’ye kadar internete erişemeyecek. Bu da bir kuşağın tümüyle geri kalması anlamına geliyor.”

1999 yılında TIME dergisinin yayınladığı 20. yüzyılın en etkili 100 insanı listesine giren Tim, birçok ödül ve unvan sahibi. İnsanlık kültürüne katkılarından dolayı da 2004 yılında İngiltere Kraliçesi II. Elizabeth tarafından Sir unvanına layık görüldü.

Share on facebook
Share on twitter
Share on pocket
Share on email
Share on print
  • Medyascope
  • Medyascope Plus