Kazakistan’da zam protestoları hükümetin düşmesinin ardından da sürüyor: Tokayev, Rusya ve müttefiklerinden yardım istedi

Share on facebook
Share on twitter
Share on pocket
Share on email
Share on print

Petrol ve doğalgaz zengini Orta Asya ülkesi Kazakistan’da doğalgaz ve akaryakıt zammına karşı hafta sonu başlayan protestolar sürüyor. Devlet Başkanı Kasım Cömert Tokayev, ülke çapında tırmanan şiddetin ve huzursuzluğun son bulması için Kolektif Güvenlik Anlaşması Örgütü’nden (CSTO) yardım talebinde bulundu. Rusya öncülüğündeki CSTO, ülkedeki hükümet karşıtı gösterilerin sonlandırılması için Kazakistan’a yardım edecek.

Kazakistan Devlet Başkanı Kasım Cömert Tokayev dün akşam (5 Ocak) televizyondan yayınlanan konuşmasında Rusya ve beş eski Sovyet Sosyalist Cumhuriyetler Birliği (SSCB) ülkesinin üye olduğu Kolektif Güvenlik Anlaşması Örgütü’nün (CSTO) devlet başkanlarından yardım çağrısında bulunduğunu açıkladı.

Kasım Cömert Tokayev

Tokayev’in, “dışarıda eğitilen çetelerinin protestolara öncülük ettiği” gerekçesiyle CSTO’den istediği yardım talebi karşılık buldu. Rusya liderliğindeki askeri birlikler, hükümet karşıtı gösteriler sırasında Kazakistan’ı “istikrarlı hale getirmek” için görevlendirilecek.

Ermenistan Başbakanı Nikol Paşinyan, Facebook’tan paylaştığı mesajında, CSTO birliklerinin Kazakistan’a “sınırlı bir süre için” gönderileceğini duyurdu. Paşinyan birlik gönderme kararının hem Tokayev’in çağrısına yanıt olarak hem de Kazakistan’ın ulusal güvenliğine ve egemenliğine yönelik tehdidi göz önünde bulundurarak alındığını söyledi.

Rusya liderliğinde kurulan ve NATO benzeri bir örgüt olarak bilinen CSTO’nun üyeleri arasında Kazakistan, Kırgızistan, Tacikistan, Belarus ve Ermenistan bulunuyor.

Kazakistan’da neler oluyor?

Petrol zengini Kazakistan’da, 2 Ocak’ta evlerde kullanılan sıvılaştırılmış doğalgazın (LPG) tavan fiyatları kaldırılarak fiyatlara yüzde 50 oranında zam yapılmıştı. Bunun üzerine toplumsal protestoların çok nadir görüldüğü eski Sovyet Sosyalist Cumhuriyetler Birliği (SSCB) ülkesinin birçok kentinde halk sokaklara çıkarak, doğalgaz ve akaryakıt fiyatlarındaki artışı protesto etmişti.

Sokaklardaki protestoların giderek yayılmasının ardından Devlet Başkanı Tokayev, ülkenin en büyük kenti Almatı’nın Mangistau bölgesinde iki haftalık olağanüstü hal ilan etmiş, saatler sonra da Başbakan Askar Mamin ve hükümetini görevden almıştı.

Nazarbayev dönemi sona erdi

Devlet Başkanı Tokayev dün (5 Ocak), Güvenlik Konseyi Başkanlığı görevini ülkenin ilk devlet başkanı Nursultan Nazarbayev’den aldı. Tokayev, “Devlet Başkanı ve bugünden itibaren Güvenlik Konseyi Başkanı olarak, azami düzeyde sert olmayı planlıyorum. Her ne olursa olsun başkentte bulunacağım. Halkla birlikte olmak, benim anayasal yükümlülüğüm. Kazakistan tarihindeki bu kara süreci birlikte aşacağız, bu süreçten güçlü bir şekilde çıkacağız” dedi.

Nursultan Nazarbayev

Belediye başkanının ofisi basıldı

Bölgede olağanüstü hal ilan edilmesine karşın, dün (5 Ocak) göstericiler Almatı’da bulunan belediye binasını bastı. Yerel basından bildirilenlere göre Almatı’da ellerinde sopalar ve demir çubuklar taşıyan bir grup protestocu belediye başkanının ofisine girdi.

Almatı’daki belediye binasından yükselen dumanlar.

Almatı Polis Şefi, aşırılık yanlılarının ve radikallerin 500 sivile saldırdığını ve yüzlerce işyerini yağmaladığını söyledi.

Protestocular Almatı’da bulunan uluslararası havalimanının da kontrolünü eline geçirdi. Jazeera Airways, Almatı’ya düzenlenen uçuşları durduğunu açıkladı. Türkiye medyasında çıkan haberlere göre Türk Hava Yolları’nın (THY), İstanbul-Nur Sultan tarifeli karşılıklı seferleri de iptal edildi.

Rusya merkezli RIA ajansının aktardığına göre Kazakistan İçişleri Bakanlığı, devam eden protestolarda ülke genelinde sekiz emniyet mensubunun öldürüldüğünü açıkladı.

Orta Asya uzmanı Doç. Dr. Hakan Güneş, Kazakistan’da hükümet düşüren protestoların perde arkasını Medyascope‘ta değerlendirmişti.

Kaynak: BBC, Guardian

Share on facebook
Share on twitter
Share on pocket
Share on email
Share on print

Medyascope internet sitesinde çerezlerden faydalanılmaktadır.

Sitemizi kullanarak, çerezleri kullanmamızı kabul edersiniz. Ayrıntılı bilgi için Gizlilik Politikası ve Çerez Politikası'nı inceleyebilirsiniz.

  • Medyascope
  • Medyascope Plus