İSTANBUL (Medyascope) – COP31 İklim Zirvesi’ne 12 gün kalmış olmasına rağmen 17 sivil toplum kuruluşunun bir araya gelerek oluşturduğu İklim Ağı hâlâ akreditasyon bekliyor. İklim Ağı’nı temsilen konuşan SEFiA direktörü Bengisu Özenç, “Ev sahibi ülkenin sivil toplum örgütleri olarak başka yerlerden rozet aramak bana çok ağır geliyor” dedi.
Murat Kurum geçtiğimiz günlerde 159 pavilyon ve 90 delegasyon ofisi başvurusunu onayladıklarını, bunun ise COP31 tarihinin en yüksek başvuru sayısı olduğunu söylemişti. Ayrıca geçen hafta açıklanan COP31 Mavi Alan Yan Etkinlik Programı Türkiye Pavilyonu B125 etkinlik listesinde pek çok kurumun katılım rozeti aldığı görülüyor. Ancak İklim Ağı henüz bu kurumlar arasında bulunmuyor.
“Ev sahibi ülkenin STK’ları olarak başka ülkelerden giriş rozeti arıyoruz”
İklim Ağı, akreditasyon başvurusuna net bir yanıt alamadığı için COP31’e katılabilmek adına farklı ülkelerdeki bağlantıları ve UNFCCC akreditasyonu olan kuruluşlar üzerinden alternatif giriş rozeti (badge) aramak zorunda kaldığını belirtti.
Ağı temsilen, SEFiA direktörü Özenç, Türkiye’nin ev sahipliğinde düzenlenen bir zirveye başka kurumların delegasyonları üzerinden katılma arayışına itilmekten rahatsızlık duyduklarını vurgulayarak “Ev sahibi ülkenin sivil toplum örgütleri olarak başka yerlerden rozet aramak bana çok ağır geliyor” dedi.
Ağ kimlerden oluşuyor?
İklim Ağı, iklim kriziyle doğrudan ve dolaylı yollarla ilişkilenen, aralarında kitlelerin aşina olduğu Greenpeace, WWF ve KEDV gibi kurumların yer aldığı, 17 sivil toplum kuruluşundan oluşuyor:
- Buğday Ekolojik Yaşamı Destekleme Derneği
- CAN Europe (Avrupa İklim Eylem Ağı)
- ClientEarth
- Doğa Derneği
- Greenpeace Türkiye
- Hukuk Doğa ve Toplum Vakfı (HUDOTO)
- İklim Değişikliği Politika ve Araştırma Derneği (İDPAD)
- İklim için 350 Derneği (350 Türkiye)
- Kadın Emeğini Değerlendirme Vakfı
- Mekanda Adalet Derneği (MAD)
- Sürdürülebilir Ekonomi ve Finans Araştırmaları Derneği (SEFiA)
- Temiz Hava Hakkı Derneği (THHD)
- Türetim Ekonomisi Derneği
- Türkiye Erozyonla Mücadele, Ağaçlandırma ve Doğal Varlıkları Koruma Vakfı (TEMA Vakfı)
- WWF-Türkiye (Doğal Hayatı Koruma Vakfı)
- Yeşil Düşünce Derneği (YDD)
- Fosil Yakıtların Ötesi Ağı (Beyond Fossil Fuels)
Ağın amacı ne?
İklim Ağı, küresel sıcaklık artışını 1,5 dereceyle sınırlandırma hedefi doğrultusunda, Türkiye’nin iklim politikalarının bilimsel veriler ve iklim adaleti temelinde şekillenmesi için çalışıyor. Ağın açıklamalarında, sera gazı emisyonlarının azaltılması ve fosil yakıtlardan çıkışın yanı sıra, bu dönüşüm sırasında işçilerin ve kırılgan toplulukların haklarının korunması öne çıkıyor. İklim Ağı, sivil toplumun ulusal iklim politikalarına ve uluslararası müzakerelere etkin katılımını da savunuyor.
Ağın başlıca hedef ve talepleri şöyle:
- Emisyon azaltımı: Türkiye’nin sera gazı salımlarını bugünden azaltması isteniyor.
- Fosil yakıtlardan çıkış: Kömür öncelikli olmak üzere, planlı ve adil çıkış talep ediliyor.
- Adil geçiş: Enerji dönüşümünde işçilerin haklarını koruyacak, etkilenecek bölgelerde tüm kesimleri gözetecek, eşitlikçi bir kalkınma planı oluşturulmasını sağlayacak ulusal bir mekanizma kurulması savunuluyor.
- İklime uyum: İklim krizinin etkilerine karşı dayanıklılığı artıran politikalar geliştirilmesi amaçlanıyor.
- Etkin katılım: Sivil toplumun ve yerel toplulukların iklim müzakerelerine katılımı savunuluyor.
- COP31’de somut adımlar: Zirvede adil geçiş mekanizmasının finansman ve uygulama takvimiyle hayata geçirilmesi talep ediliyor.
İklim Ağı üç farklı başvuru yaptı!
İklim Ağı’nın COP31 sürecindeki talepleri üç ayrı başlıkta şekillendi: İklim Değişikliği Başkanlığı ile düzenli istişare mekanizması kurulması, Türkiye Pavilyonu’nda yan etkinlik düzenlenmesi ve Mavi Alan’a giriş için rozet (badge) sağlanması. Ağ, bu başvurularla yalnızca konferansa katılmayı değil, iklim politikalarının oluşturulmasına ve müzakere süreçlerine katkı sunmayı hedefliyor.
İlk talep, Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı ile belirli aralıklarla görüşülebilecek, karşılıklı bilgi alışverişine dayalı bir istişare süreci kurulması oldu. Ancak ağdan alınan bilgiye göre bu mekanizma oluşturulamadı. Temmuz ayından itibaren Murat Kurum ile görüşmek için de girişimlerde bulunuldu ancak sonuç alınamadı. Ekim ayında Bakanlık makamına yeniden yazılmasının ardından bir görüşme gerçekleşti ancak görüşmeye katılan yetkililerden, müzakereler ya da eylem gündemi konuları hakkında bilgi alınamadığı belirtildi.
İkinci başvuru, Mavi Alan’daki Türkiye Pavilyonu’nda yan etkinlik düzenlemek için yapıldı. Bengisu Özenç, COP31 Mavi Alan Yan Etkinlik Programı’nda ağ ya da bileşenleri adına bir oturum bulunmadığını bildirdi. Özenç, Mavi Alan’a erişimin neden önemli olduğunu ise şu sözlerle açıkladı: “Biz asıl müzakerelerde yer almak üzere, karar süreçlerine dahil olmak, etkilemek üzere orada olmak istiyoruz. Zaten bu alanda faaliyet gösteren kurumlarız.”
Üçüncü başvuru ise Mavi Alan’a giriş sağlayan rozetler için Bakanlık üzerinden UNFCCC’ye (Birleşmiş Milletler İklim Değişikliği Çerçeve Sözleşmesi) iletilmek üzere yapıldı. İklim Değişikliği Başkanlığı’nın talebi üzerine kurum temsilcilerinin bilgilerini içeren bir liste iletildiği ancak görüşmenin yapıldığı tarih itibarıyla bu başvuruya net bir yanıt alınamadığı aktarıldı. Yan etkinlik başvurusu ile rozet sürecinin birbirinden ayrı ilerlediği, bakanlıkla görüşme talebinin Temmuz ayında, Mavi Alan rozeti için ise Eylül ayında başvuruların yapıldığı belirtildi.
“Onay alamadığımız için plan yapamıyoruz”
COP31’in Mavi Alan’ına giriş onayının henüz gelmemesi, İklim Ağı bileşenlerinin konaklama ve katılım planlarını belirsiz bırakırken uluslararası ortaklarıyla yürüttükleri hazırlıkları da güçleştiriyor. Görüşmede, temsilcilerin hangi tarihlerde alanda bulunabileceklerini netleştiremedikleri için otel rezervasyonlarını yapamadıkları, konuşmacı ve toplantı davetlerine kesin yanıt veremedikleri belirtildi. Özenç, “Antalya’daki toplantılara davet ediyorlar ve hiçbirine cevap veremiyoruz” sözleriyle aktardığı belirsizliğin, etkinlik içeriklerinin ve kampanya hazırlıklarının planlanmasını da etkilediğini ifade etti. Bakanlık tarafından başvurulara ekim sonunda yanıt verileceği bildirilirken başvurunun olumlu ya da olumsuz sonuçlanabileceği belirtildi. COP31’e iki haftadan az bir süre kalmış olmasına rağmen İklim Ağı hala onay bekliyor.
Bakanlık’tan yanıt alınamadı!
Haberde yer verebilmek için Sıfır Atık Vakfı aracılığıyla, COP31 Başkanlığı’na, İklim Ağı’nın başvuru süreciyle ilgili bilgi almak için başvuruldu. Başkanlık’tan, kurum onaylarının Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı tarafından verildiği öğrenildi. Bakanlık’tan telefon ve mail yoluyla bilgi talep edildi ancak cevap alınamadı.
