17. İstanbul Bienali için yazılan şiirler, şehrin farklı noktalarında okurlarla buluşuyor

İstanbul Kültür Sanat Vakfı’nın düzenlediği 17. İstanbul Bienali “Şiir Hattı” programıyla kamusal alana yayılıyor. Bienale davet edilen 15 şairin bienalin 17. edisyonu için yazdığı şiirler, Nâzım Hikmet ve Pakistanlı şair Faiz Ahmad Faiz’in seçili şiirleriyle birlikte şehrin farklı noktalarında okurlarla buluşuyor.

17. İstanbul Bienali’nin bu edisyonunun kavramsal çerçevesi dahilinde farklı mekânlarda birçok proje ve eserle karşılaşıyoruz. Farklı formatların dahil edildiği bienalin etkinliklerinden biri de Şiir Hattı.

Şiir Hattı’yla, şairlerin zihnine ve sözcüklerine başvurarak bienale sıradışı bir bakış açısı getiriliyor. 15 şairin davet edildiği projede 2021 yılı boyunca her ay yeni bir şiir kaleme alan isimler; Mehmet Said Aydın, Donat Bayer, Zeliha B. Cenkci, Sevinç Çalhanoğlu, Cevat Çapan, Ersun Çıplak, Devrim Dirlikyapan, Haydar Ergülen, Mehmet Erte, Cem Kurtuluş, Bejan Matur, Mustafa Erdem Özler, Gonca Özmen, Anita Sezgener ve Neşe Yaşın oldu.

Şair ve yazar Süreyyya Evren’in danışmanlığında hayata geçirilen program kapsamında projeye katılan şairler, bienal için bir yıl boyunca kendi gözlerinden dünyanın gidişatını yorumlayan şiirler üretti. Projenin danışmanlığı üstlenen Evren’le projenin şekillenişi üzerine konuştuk.

Şiir ve kavramsal sanat ağırlıklı bir bienali nasıl birleştirdiniz?

“Bu bienali kavramsal sanat ağırlıklı bir bienalden daha geniş terimlerle düşünmek gerek belki de bu bağa ısınmak için. Bu bienalin kamusal bir alan ve diyalog yaratan bir gazete olabilir mi sorusundan yola çıkarak farklı dünyalardan haberler taşıma isteği ve şiiri de söylenemeyeni dile getirebilecek yeni diller potansiyeliyle düşünmek şiir ile bienalin arasındaki temel ortaklık alanı olabilir. Şiirin birleştirici, buluşturucu rolüyle bienalin daha fazla okumaya ve yazmaya daveti arasında bağ kurmak da mümkün olabilir.”

Şiirlerin seçtiğiniz mekânlarla doğrudan bağlantısı var mı? Böyle bir kurgulamanız oldu mu?

Şiir posterlerinin asıldığı mekânlar şiirlerden bağımsız olarak belirlendi. Şiir Hattı’nda birinci meselemiz şairleri davet etmek, bienalin bünyesine katmak, içeriye şiirler getirmelerini ve içeriden şiirler çıkarmalarını teşvik etmekti. Ardından bu topladığımız şiirleri hangi yollarla nasıl hayata yayalım sorusu devreye girdi. Şiir posterleri, sahaflara, kitap evlerine derken hastanelere, eczanelere, şekercilere, sinemalara, lokantalara kadar yayıldı.

Bu posterleri mekânlara elden dağıtan arkadaşlara İKSV’de ‘şiir güvercinleri’ dendi. Sorunuza gelince; o hafta hangi şiir posterini asacaklarına programa ev sahipliği yapan mekânlar kendileri karar veriyor. Dolayısıyla belirli bir anda hangi şairin şiirlerine nerede rastlayabileceğinizi önden bilmek bizim için de imkânsız.”

Şiir Hattı kitabını nasıl şekillendirdiniz?

“Şiir Hattı kitapları, ‘Cemal Süreya’nın dediği gibi ‘Bir kitapta resim şartsa bir şiir hattı programında da kitap şarttır’ diye diye vardığımız işler oldu. Basılı Türkçe kitap program kapsamında yazılan şiirlerden bir kesiti, Faiz Ahmad Faiz’in kızı Salima Hashmi ile Amar Kanwar’ın yaptığı bir Faiz Ahmad Faiz şiirleri seçkisini ve programa katılan şairlere birer Nâzım Hikmet şiiri önermelerini istediğimizde ortaya çıkan Nâzım Hikmet şiirleri seçkisini içeriyor. İngilizce olarak hazırladığımız e-kitap da bu cildin biraz daha incelmiş bir versiyonu olmakla birlikte aynı yapıya sahip ve Şiir Hattı’nın bienalin web sitesindeki sayfasından indirilebilir.”

Şiir Hattı’nın ana mekânı İstanbul’un Kurtuluş semtinde bulunan Nostalji Kitap & Kahve. Program kapsamında kaleme alınan tüm şiirlerin elle yazıldığı Şiir Defterleri, Nostalji Kitap & Kafe’de bienal süresince okurlarla buluşacak. Kamusal alana yayılacak programda, kentin birçok farklı noktasında Performistanbul işbirliğiyle Şiir Hattı okuma performansları da gerçekleştirilecek. 

Medyascope'a destek olun.

Sizleri iyi ve özgür gazeteciliğe destek olmaya çağırıyoruz.

Medyascope sizlerin sayesinde bağımsızlığını koruyor, sizlerin desteğiyle 50’den fazla çalışanı ile, Türkiye ve dünyada olup bitenleri sizlere aktarabiliyor. 

Bilgiye erişim ücretsiz olmalı. Bilgiye erişim eşit olmalı. Haberlerimiz herkese ulaşmalı. Bu yüzden bugün, Medyascope’a destek olmak için doğru zaman. İster az ister çok, her katkınız bizim için çok değerli. Bize destek olun, sizinle güçlenelim.

Medyascope internet sitesinde çerezlerden faydalanılmaktadır.

Sitemizi kullanarak, çerezleri kullanmamızı kabul edersiniz. Ayrıntılı bilgi için Gizlilik Politikası ve Çerez Politikası'nı inceleyebilirsiniz.

  • Medyascope
  • Medyascope Plus