İSTANBUL (Medyascope / Guardian) – Rusya dışında yaşayan ünlü blog yazarı Victoria Bonya’nın Putin yönetimine yönelik 18 dakikalık videosu dört günde 26 milyon izlenmeye ulaştı. Kremlin videoda dile getirilen sorunların varlığını kabul ederek çözüm çalışmalarının sürdüğünü açıklarken analistler, Putin’in onay oranlarının Şubat 2022’deki Ukrayna işgalinden bu yana en düşük düzeye gerilediğine dikkat çekiyor.
Haber özeti:
- Ünlü Rus blog yazarı Victoria Bonya’nın Putin yönetimine eleştiren videosu 26 milyon izlenmeye ulaştı.
- Kremlin, Bonya’nın dile getirdiği sorunları kabul ederek çözüm sürecinin sürdüğünü açıkladı.
- Analistler, Bonya’nın eleştirilerinin Putin’i doğrudan hedef almadığını ve videonun Kremlin ile koordine edildiği spekülasyonlarını tartışıyor.
- Savaş yorgunluğunun artması ve Bonya’nın yeni bir kitleye ulaşmasının toplumsal hoşnutsuzluğu artırabileceği belirtiliyor.
- Putin’in onay oranları, Şubat 2022’deki Ukrayna işgalinden bu yana en düşük seviyeye geriledi.
2006 yılında Rusya’nın “Big Brother” benzeri reality şovu Dom-2 ile tanınan Victoria Bonya, pazartesi günü Instagram’da 18 dakikalık bir video yayımladı. Video dört günde 26 milyon izlenmeye ve 1,3 milyonun üzerinde beğeniye ulaştı. Bonya, videoda bölge valilerinin Rusya Devlet Başkanı Vladimir Putin’e doğrudan iletmeye çekindiği sorunları sıraladı: Dağıstan’daki seller, Karadeniz kıyısındaki petrol kirliliği, Sibirya’da hayvan itlafları, internet kesintileri ve küçük işletmeleri bunaltan artan fiyatlar ile vergiler.
Bonya’nın Kremlin’e yönelik değerlendirmesi şöyle:
“İnsanlar senden korkuyor, sanatçılar korkuyor, valiler korkuyor. İnsanlar bir gün korkmayı bırakacak. Sıkıştırılmış bir yay gibi, o yay bir gün fırlayacak.”
Kremlin alışılmadık biçimde yanıt verdi
Kremlin perşembe günü alışılmadık bir adım atarak Bonya’nın dile getirdiği sorunları kamuoyu önünde kabul etti ve çözüm çalışmalarının sürdüğünü duyurdu. Bonya’nın eleştirilerinin Putin’i ya da Ukrayna savaşını doğrudan hedef almadığı dikkat çekti. Bu durum bazı çevrelerde videonun yıl sonundaki parlamento seçimleri öncesinde Moskova ile koordineli hazırlandığı spekülasyonunu doğurdu. Söz konusu yaklaşım ayrıca Kremlin’in bilinen bir siyasi refleksine de uyuyor: Putin’i “karanlıkta bırakılan iyi çar” olarak konumlandırmak ve halkın şikâyetlerini duyduğunu göstermek.
Siyasi analistler ise koordinasyon tezini ikna edici bulmadı. Moskova merkezli siyaset bilimci ve Putin’in ideolojisi üzerine yakın zamanda kitap yayımlayan Andrei Kolesnikov, videonun kendiliğinden gelişen bir tepki olduğunu öne sürdü. Kolesnikov’a göre ülkede savaş yorgunluğu belirginleşiyor: “İnsanların zihninde her şeyin savaşın bir sonucu olduğu gerçeği yerleşmeye başladı.” Kolesnikov ayrıca yetkililerin savaşın günlük yaşama yansımalarını, ekonomik yavaşlamadan artan internet kısıtlamalarına kadar, giderek daha zor örtbas ettiğini de vurguladı.
“Bonya yeni bir kitle çekiyor”
Sürgündeki eski Putin danışmanı Abbas Galyamov, Bonya gibi ünlülerin sesini yükseltmesinin toplumsal hoşnutsuzluğu daha da derinleştirebileceğini öne sürdü. Galyamov’a göre Bonya, daha önce muhalif çevrelerde yer almayan bir kitleyi bu alana çekiyor:
“Bu kesimlerin de memnuniyetsizliği büyüyor; internet sorunları var, mağazalarda fiyatlar yükseliyor, savaş sinirlerini bozuyor. Devlet özel yaşamlarına müdahale ediyor.”
Devlet ve bağımsız kuruluşların gerçekleştirdiği kamuoyu araştırmaları, Putin’in onay ve güven oranlarının Şubat 2022’deki Ukrayna işgalinden bu yana en düşük düzeye gerilediğini ortaya koyuyor. Putin, çarşamba günü üst düzey yetkililerle düzenlediği toplantıda ekonomideki sorunları dolaylı biçimde kabul ederek hükümet ile merkez bankasından bu yılki beklentilerin neden karşılanamadığını açıklamasını istedi.
