İSTANBUL (Medyascope) – Transatlantik programında Gönül Tol ve Ömer Taşpınar, Hamas ile ABD arasındaki doğrudan görüşmeleri, Gazze’de silahsızlanma tartışmalarını, İsrail’de yaklaşan seçimlerin sürece etkisini ve Husiler ile Suudi Arabistan arasındaki gerilimi değerlendirdi.
Transatlantik programında konuşan Gönül Tol, Donald Trump’ın damadı Jared Kushner’in Hamas’ın yeni lideri Halil el-Hayya ile ikinci kez görüştüğünü söyledi. Tol, daha önce rehine takası çerçevesinde yürütülen temasların artık Gazze’nin geleceğini ve Hamas’ın silahlı yapısını da kapsadığını belirtti.
Tol, görüşmelerin ardından olumlu mesajlar verilmesine rağmen temel anlaşmazlıkların devam ettiğini ifade etti. Tol, İsrail’in Hamas tamamen silah bırakmadan Gazze’den çekilmeyeceğini savunduğunu, Hamas’ın ise İsrail’in çekilmesini ve saldırıların durdurulmasını silahsızlanma sürecinin bir parçası olarak gördüğünü anlattı.
“Hamas’ın bütün silahlarını bırakmasını beklemek gerçekçi değil”
Tol, Hamas’ın tüm silahlarını kısa sürede teslim etmesinin gerçekçi olmadığını söyledi. Kuzey İrlanda modelinin tartışıldığını belirten Tol, silahsızlanmanın siyasi çözüm süreci ilerledikçe tamamlanacak aşamalı bir süreç olarak ele alınmasının önerildiğini ifade etti.
Gazze’de Hamas’ın yerini alabilecek meşru ve etkili bir yönetimin bulunmadığını söyleyen Tol, bunun yeni bir kaos riski yarattığını dile getirdi. Filistinlilere yeni bir siyasi vizyon sunulmadığını da sözlerine ekledi.
Taşpınar: “Amerika’nın İsrail’e bakışı değişiyor”
Ömer Taşpınar, Hamas ile ABD arasındaki görüşmenin Mısır’ın arabuluculuğunda gerçekleşmesinin önemli olduğunu söyledi. Bu temasın, Hamas’ın sembolik de olsa uluslararası düzeyde görünürlük kazanmasına yol açtığını belirtti.
Taşpınar, İsrail kamuoyunun Hamas’ı meşru bir siyasi aktör olarak kabul etmeye hazır olmadığını ifade etti. Netanyahu’nun seçim sürecinde güvenlik politikalarını öne çıkardığını belirten Taşpınar, ABD ile İsrail arasındaki görüş ayrılıklarının giderek derinleştiğini söyledi.
Amerikan kamuoyunda İsrail’e yönelik yaklaşımın değiştiğini savunan Taşpınar, ekonomik ve askeri desteğin artık geçmişte olduğu kadar koşulsuz olmayabileceğini dile getirdi.
Husiler ve Suudi Arabistan arasındaki gerilim yeniden yükseliyor
Programın son bölümünde Husiler ile Suudi Arabistan arasındaki gerilim değerlendirildi. Tol, Husilerin kendilerini yalnızca Yemen’deki bir grup olarak değil, bölgesel bir güç olarak konumlandırmaya çalıştıklarını söyledi. Hem Yemen yönetimine hem de Suudi Arabistan’a yönelik saldırıların yeni bir çatışma riskini beraberinde getirdiğini belirtti.
Tol, Husilerin son yıllarda füze ve insansız hava aracı kapasitelerini geliştirdiğini, bunun da Suudi Arabistan karşısındaki konumlarını güçlendirdiğini ifade etti. Suudi Arabistan’ın ise ekonomik dönüşüm hedefleri nedeniyle yeni bir savaştan kaçınmak istediğini söyledi.
